Σαν σήμερα, 18 Ιουνίου 1992: Η μέρα που ο Υποσμηναγός Νικόλαος Σιαλμάς θυσιάστηκε υπέρ πατρίδος στον Αη Στράτη

Οι ειδήσεις για τουρκικές παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου και οι επακόλουθες αναχαιτίσεις από ελληνικά μαχητικά αποτελούν πλέον μέρος μιας συχνής στρατιωτικής ρουτίνας.

Πίσω όμως από τους ψυχρούς αριθμούς των επίσημων ανακοινώσεων, κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα. Οι εμπλοκές πάνω από το Αιγαίο εξελίσσονται συχνά σε αδυσώπητες αερομαχίες, όπου οι πολεμικές αεροπορίες των δύο χωρών έχουν πληρώσει βαρύ φόρο αίματος.

Η ιστορία αυτής της αμφισβήτησης των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων ξεκινά από παλιά. Στα πρώτα τους βήματα, οι γείτονες δεν αντιμετωπίστηκαν με την απαιτούμενη δυναμική, παρά το γεγονός ότι η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία διέθετε τότε σαφή ποιοτική και τεχνολογική υπεροχή.

VIRAL

Πήγε στη Μύκονο και κατέληξε στο χειρουργείο χωρίς ασφάλιση: Η σοκαριστική περιπέτεια 28χρονης – «Νόμιζα ότι πεθαίνω»

Ο Γιώργος Τσούκαλης αποκάλυψε αυτό που κανείς δεν λέει για την εξαφάνιση της 45χρονης Σταυρούλας – «Δυστυχώς αποκλείω…»

Τραϊανός Δέλλας: Συγκινεί το πανελλήνιο η απόφαση που πήρε 23 μέρες μετά τον θάνατο της Γωγώς Μαστροκώστα

Τα «παθήματα» των εισβολέων και ο πανικός των διωκτών

Οι πρώτες δεκαετίες των αναχαιτίσεων απέδειξαν την ανωτερότητα των Ελλήνων πιλότων, με τους Τούρκους χειριστές να μετρούν δεκάδες αποτυχίες. Υπό την ασφυκτική πίεση των ελληνικών φτερών, πολλοί Τούρκοι πιλότοι έχαναν τον προσανατολισμό τους στο Αιγαίο, ξεμένουν από καύσιμα και αναγκάζονταν να εγκαταλείψουν τα αεροσκάφη τους ή να επιστρέψουν εσπευσμένα στις βάσεις τους, επικαλούμενοι «μηχανικές βλάβες».

Χαρακτηριστικό είναι το περιστατικό της δεκαετίας του 1980, όταν ελληνικά F-4E ανάγκασαν ένα τουρκικό F-104G να πέσει στη θάλασσα νότια της Ρόδου λόγω έλλειψης καυσίμων.Η ποιοτική διαφορά των χειριστών φάνηκε και σε άλλες περιπτώσεις.

Στην πρώτη νυχτερινή αναχαίτιση, ένας Τούρκος πιλότος F-4E πανικοβλήθηκε όταν ένα ελληνικό Mirage F1 τον φώτισε με τον προβολέα του, φωνάζοντας στον ασύρματο ότι έβλεπε UFO! Αργότερα, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, η εμφάνιση των υπερσύγχρονων Mirage 2000 προκαλούσε τρόμο στους Τούρκους, που φώναζαν έντρομοι στις συχνότητες: «Mirage… Mirage!».

18 Ιουνίου 1992: Η Μαύρη Μέρα του Άη Στράτη

Δυστυχώς, αυτή η διαρκής ένταση οδήγησε και σε τραγωδίες. Η 18η Ιουνίου 1992 καταγράφηκε ως μια από τις πιο μαύρες σελίδες για την Πολεμική μας Αεροπορία. Εκείνο το πρωί, δύο ελληνικά Mirage F1CG απογειώθηκαν από τη Σκύρο για να αναχαιτίσουν τουρκικά F-16.

Στο ένα πιλοτήριο βρισκόταν ο νεαρός Υποσμηναγός Νικόλαος Σιαλμάς. Οι δύο σχηματισμοί ενεπλάκησαν σε μια άγρια, κλειστή αερομαχία πάνω από τον Άγιο Ευστράτιο.Ο Τούρκος χειριστής, εκμεταλλευόμενος την τεχνολογική υπεροχή του F-16 (αεροσκάφος 3ης γενιάς) έναντι του Mirage F1 (2ης γενιάς), κατάφερε να βρεθεί πίσω από το ελληνικό μαχητικό.

Ο Σιαλμάς, αρνούμενος να υποταχθεί, επιχείρησε μια ακραία βύθιση για να ξεφύγει από τον διώκτη του. Το χαμηλό υψόμετρο όμως δεν του άφησε περιθώρια ελιγμού, με αποτέλεσμα το αεροσκάφος του να προσκρούσει στη θάλασσα.

Η αιώνια τιμή σε έναν ήρωα του Αιγαίου

Ενώ ο Τούρκος πιλότος κατάφερε την τελευταία στιγμή να επαναφέρει το δικό του αεροσκάφος και να διασωθεί, ο Έλληνας υποσμηναγός χάθηκε για πάντα στα γαλανά νερά, υπερασπιζόμενος μέχρι την τελευταία του πνοή τον εθνικό εναέριο χώρο.

Για να τιμηθεί η αυτοθυσία του, η ελληνική πολιτεία κατασκεύασε στον Άγιο Ευστράτιο ένα επιβλητικό μνημείο με το έμβλημα της μοίρας του, ενώ το συγκεκριμένο σημείο ονομάστηκε «Ακρωτήριο Νικόλαος Σιαλμάς». Ήταν ο ελάχιστος φόρος τιμής σε έναν ήρωα που έδωσε τη ζωή του για την πατρίδα.