Σαν σήμερα, 11 Φεβρουαρίου 1825: Η μέρα που η Επανάσταση «πάγωσε» – Η απόβαση του Ιμπραήμ στη Μεθώνη και το τέλος της αθωότητας

Σαν σήμερα, πριν από ακριβώς 201 χρόνια, στις 11 Φεβρουαρίου 1825, ο ορίζοντας στο Ιόνιο πέλαγος δεν γέμισε απλώς με τα πανιά ενός εχθρικού στόλου, αλλά με τη σκοτεινή σκιά μιας επικείμενης καταστροφής που παραλίγο να σβήσει οριστικά το όνειρο της ελληνικής ανεξαρτησίας. Η απόβαση του Ιμπραήμ πασά στη Μεθώνη δεν ήταν μια απλή στρατιωτική επιχείρηση ήταν η στιγμή που η Ελληνική Επανάσταση ήρθε αντιμέτωπη με την πιο σκληρή εκδοχή της πραγματικότητας, την ώρα που οι ίδιοι οι Έλληνες ήταν απασχολημένοι με το να κατασπαράζουν αλλήλους σε έναν ολέθριο εμφύλιο πόλεμο.

Η αυτοκτονική πολυτέλεια του εμφυλίου σπαραγμού

Για να καταλάβουμε το μέγεθος του σοκ που προκάλεσε η εμφάνιση του Ιμπραήμ, πρέπει να ρίξουμε μια ματιά στο τι συνέβαινε στο εσωτερικό της Ελλάδας εκείνη την περίοδο. Μετά τις ένδοξες νίκες των πρώτων ετών, οι Έλληνες οπλαρχηγοί και πολιτικοί είχαν περιπέσει σε μια απίστευτη κατάσταση τύφλωσης. Ο Β’ Εμφύλιος Πόλεμος βρισκόταν στο απόγειο του. Οι φυλακές της Ύδρας φιλοξενούσαν τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη και άλλους σημαντικούς οπλαρχηγούς της Πελοποννήσου, ενώ οι κυβερνητικοί πανηγύριζαν για τις εσωτερικές τους επικρατήσεις. Η επανάσταση έμοιαζε με ένα σπίτι που οι ένοικοι του μάλωναν για το ποιος θα έχει το πάνω δωμάτιο, την ώρα που ο κήπος είχε ήδη παραδοθεί στις φλόγες. Ο Σουλτάνος Μαχμούτ Β’, βλέποντας ότι δεν μπορούσε να καταστείλει την εξέγερση με τις δικές του δυνάμεις, είχε ζητήσει τη βοήθεια του Μοχάμεντ Άλι της Αιγύπτου, υποσχόμενος τη διακυβέρνηση της Πελοποννήσου και της Κρήτης. Ο Ιμπραήμ, θετός γιος του Μοχάμεντ Άλι, ήταν ο άνθρωπος που ανέλαβε να φέρει εις πέρας το συμβόλαιο θανάτου της ελληνικής ελευθερίας.

Ιμπραήμ Πασάς

Η αιγυπτιακή πολεμική μηχανή στην πόρτα μας

Όταν το πρωινό της 11ης Φεβρουαρίου ο Ιμπραήμ αποβίβασε στη Μεθώνη 4.000 πεζούς και 4.000 ιππείς, οι Έλληνες δεν αντίκρισαν τα άτακτα στίφη των Οθωμανών που είχαν συνηθίσει να αντιμετωπίζουν. Αντίκρισαν έναν τακτικό στρατό, εκπαιδευμένο από Γάλλους αξιωματικούς του Ναπολέοντα, με σιδηρά πειθαρχία, σύγχρονο οπλισμό και στρατηγική που δεν βασιζόταν στο «γιουρούσι», αλλά στην πολιορκητική τέχνη και τις συντονισμένες κινήσεις. Το ιππικό του Ιμπραήμ, ειδικά εκπαιδευμένο για επιχειρήσεις σε πεδινά εδάφη, ήταν κάτι που οι Έλληνες οπλαρχηγοί, μαθημένοι στον κλεφτοπόλεμο των βουνών, δεν μπορούσαν να διαχειριστούν εύκολα. Η Μεθώνη μετατράπηκε μέσα σε λίγες ώρες σε ένα πανίσχυρο προγεφύρωμα. Ο Ιμπραήμ δεν έχασε ούτε λεπτό. Γνωρίζοντας ότι ο χρόνος είναι ο καλύτερος σύμμαχος των αμυνόμενων, την επομένη κιόλας της απόβασης άρχισε να κινεί τις δυνάμεις του προς την Πύλο, στοχεύοντας στον στρατηγικό έλεγχο του κόλπου του Ναβαρίνου.

Αποβίβασε 4.000 πεζούς και 4.000 ιππείς

Από τη Μεθώνη στην Πύλο: Το στρατηγικό σκάκι του Ιμπραήμ

Η κίνηση προς την Πύλο ήταν ένα αριστοτεχνικό στρατηγικό χτύπημα. Ο έλεγχος του Ναβαρίνου σήμαινε τον έλεγχο του ανεφοδιασμού ολόκληρης της Πελοποννήσου. Οι Έλληνες, αιφνιδιασμένοι και διχασμένοι, προσπάθησαν να αντιδράσουν, αλλά η οργανωμένη δύναμη των Αιγυπτίων ήταν συντριπτική. Η απόβαση αυτή σήμανε την έναρξη μιας περιόδου που η Επανάσταση βρέθηκε στο χείλος του γκρεμού. Οι επόμενοι μήνες ήταν μια διαδοχή από τραγωδίες: η πτώση της Σφακτηρίας, η θυσία του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, η καταστροφή των χωριών της Μεσσηνίας. Ο Ιμπραήμ δεν έκαιγε απλώς σπίτια έκαιγε την ελπίδα. Η τακτική της καμένης γης που εφάρμοσε αποσκοπούσε στον πλήρη αφανισμό του πληθυσμού και την αντικατάσταση του από μουσουλμάνους αποίκους, ένα σχέδιο που αν είχε ολοκληρωθεί, θα είχε αλλάξει τον χάρτη της Ευρώπης για πάντα.

VIRAL

Δραματικές εξελίξεις στην Καλαμάτα: Δεν μπορεί να αναλάβει τις κόρες της 39χρονης η θεία τους – Τι συμβαίνει

Τι είπε ο 75χρονος στην Ναύπακτο: «Κόλλησε το γκάζι, τι έγινε… και πήγα κι έπεσα πάνω στα 3 μηχανάκια» – Ξέσπασε ο Ευαγγελάτος

Στην φυλακή γνωστός Έλληνας τραγουδιστής: Κατηγορείται για αποπλάνηση ανήλικης κατ΄εξακολούθηση – Τι συνέβη

Το σκληρό μάθημα της ιστορίας και η αφύπνιση

Η 11η Φεβρουαρίου 1825 πρέπει να μνημονεύεται όχι μόνο ως μια μαύρη επέτειος, αλλά ως το απόλυτο μάθημα για τις συνέπειες του διχασμού. Χρειάστηκε να φτάσει ο εχθρός έξω από την πόρτα τους και να αρχίσει να ισοπεδώνει τα πάντα, ώστε οι Έλληνες να θυμηθούν ότι ο πραγματικός κίνδυνος δεν ήταν ο διπλανός οπλαρχηγός, αλλά ο κατακτητής. Η απελευθέρωση του Κολοκοτρώνη από τις φυλακές της Ύδρας λίγο αργότερα ήταν μια πράξη απόγνωσης της κυβέρνησης Κουντουριώτη, η οποία κατάλαβε, έστω και αργά, ότι μόνο ο «Γέρος του Μοριά» μπορούσε να κοιτάξει στα μάτια τον Αιγύπτιο στρατηλάτη. Η απόβαση στη Μεθώνη ήταν η ψυχρολουσία που χρειαζόταν το έθνος για να καταλάβει ότι η ελευθερία δεν κερδίζεται μόνο στα πεδία των μαχών, αλλά διατηρείται μέσα από την ενότητα. 201 χρόνια μετά, η ημερομηνία αυτή μας υπενθυμίζει ότι οι μεγαλύτερες απειλές εμφανίζονται πάντα όταν είμαστε περισσότερο απασχολημένοι με τις εσωτερικές μας μικρότητες παρά με το κοινό μας μέλλον.