101 χρόνια από τη γέννηση της Άλκης Ζέη: Η συγγραφέας που μας μεγάλωσε και ήταν πρωτοποριακή για την εποχή της

Σαν σήμερα 15/12/2023 γεννήθηκε η αγαπημένη συγγραφέας Άλκη Ζέη, η οποία έχει μείνει γνωστή για τα παιδικά βιβλία που μας μεγάλωσαν αλλά και για αριστουργήματα που κοίταξαν κατάματα την ιστορία της μεταπολεμικής Ελλάδας
Λίγα βιογραφικά στοιχεία για τη σπουδαία συγγραφέα
Η Άλκη Ζέη, της οποίας το πραγματικό όνομα ήταν Αγγελική, ήταν Ελληνίδα συγγραφέας. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1923 και απεβίωσε το 2020. Χρειάστηκε να περάσει την παιδική της ηλικία με την αδελφή της στη Σάμο, πατρίδα της μητέρας τους καθώς εκείνη ανάρρωνε στο σανατόριο της Πάρνηθας. Φοίτησε στην Ιόνιο Σχολή και στη Σχολή Αηδονόπουλου. Σπούδασε φιλοσοφία στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών και υποκριτική στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Ωδείου Αθηνών όπου γνωρίστηκε με τον μέλλοντα σύζυγό της Γιώργο Σεβαστίκογλου, με τον οποίο απέκτησε δύο παιδιά.
Είχε την τύχη να γνωρίσει τη Διδώ Σωτηρίου, αφού παντρεύτηκε τον θείο της Άλκης από την πλευρά της μητέρας της, Πλάτωνα Σωτηρίου. Η Διδώ θα μυήσει την Άλκη στα μυστικά της συγγραφής. Βίωσε τα ταραγμένα χρόνια της Κατοχής συμμετέχοντας στην ΕΠΟΝ. Στην προσπάθειά της να μεταβεί στην Τασκένδη, όπου είχε καταφύγει ο σύζυγός της το 1948 μετά την ήττα του ΔΣΕ στον εμφύλιο, συνελήφθη και εξορίστηκε στη Χίο για τα πολιτικά της φρονήματα.
Το 1954 κατάφερε να φτάσει στην Τασκένδη, το 1957 μετέβη με τον σύζυγό της στη Μόσχα, όπου πραγματοποίησε τις σπουδές της στο Ινστιτούτο Κινηματογράφου της Μόσχας. Το 1964 ήρθε στην Ελλάδα, ενώ το 1967 έφυγε για το Παρίσι με την έλευση της Χούντας. Μετά την πτώση της Χούντας επέστρεψε πάλι στην Ελλάδα, ενώ το 1971 ξαναεξορίστηκε στο Παρίσι.
Έλαβε πολλά βραβεία και τιμητικές διακρίσεις για το έργο της, το οποίο έχει μεταφραστεί σε 20 γλώσσες. Η πένα της απευθύνεται κυρίως σε παιδιά και εφήβους. Η γραφή της είναι καθαρή, η γλώσσα της άρτια και η ματιά της κριτική απέναντι στα γεγονότα, ενώ από το ύφος δεν λείπει και το χιούμορ. Αξιοσημείωτο, τέλος, είναι να αναφερθεί η φιλία που την έδενε με την επίσης διακεκριμένη στη νεανική λογοτεχνία Άλκη Ζέη, με την οποία συνέγραψαν το βιβλίο Ε.Π.
Το πλούσιο συγγραφικό έργο
Η σχέση της με το γράψιμο ξεκίνησε από τα γυμνασιακά της χρόνια, γράφοντας έργα για το κουκλοθέατρο, διηγήματα και νουβέλες, που δημοσιεύονταν σε διάφορα λογοτεχνικά περιοδικά. Παράλληλα με το γράψιμο, αγωνίστηκε ενεργά για την ελευθερία, την κοινωνική δικαιοσύνη και τη δημοκρατία, συμμετέχοντας στο αριστερό κίνημα από τα χρόνια της γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα. Η συμμετοχή της σ’ αυτό τον αγώνα καθόρισε την προσωπική ζωή της. Από το 1952 μέχρι το 1964 έζησαν μαζί με τον άντρα της, το θεατρικό συγγραφέα Γιώργο Σεβαστίκογλου, σαν πολιτικοί πρόσφυγες στη Σοβιετική Ένωση, αρχικά στην Τασκένδη και ύστερα στη Μόσχα, όπου γεννήθηκαν και τα δυο παιδιά τους. Επέστρεψαν στην Ελλάδα το ’64 για να ξαναφύγουν το ’67 στο Παρίσι, όπου παρέμειναν μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ’70 λόγω της δικτατορίας.
Στη λογοτεχνία πρωτοπαρουσιάστηκε το 1966 με την έκδοση του νεανικού μυθιστορήματος Το καπλάνι της βιτρίνας. Ακολούθησε το επίσης νεανικό Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου που γνώρισε επιτυχία και καθιέρωσε τη συγγραφέα στο χώρο της λογοτεχνίας για παιδιά και νέους. Στροφή στον προσανατολισμό της αποτέλεσε το έργο Η αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα, με το οποίο η Ζέη τοποθετήθηκε κριτικά έναντι της κομματικής ηθικής της Αριστεράς, στάση πρωτοποριακή για την εποχή. Έργα της μεταφράστηκαν σε πολλές ξένες γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, ιταλικά, ισπανικά, φιλανδικά, ιαπωνικά, ουγγρικά, γερμανικά, δανικά, ολλανδικά κ.α.).
Εκτός από την Αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα, τα βιβλία της απευθύνονται κυρίως στα παιδιά και τους εφήβους, πάντα όμως διαβάζονται με μεγάλη ευχαρίστηση και από τους ενήλικες. Εμπνέονται από προσωπικές της εμπειρίες υφαίνοντας την υπόθεσή τους παράλληλα με ιστορικά γεγονότα. Τα θέματα που πραγματεύονται είναι καθημερινά και πανανθρώπινα.
Ο καθαρός τρόπος γραφής της, η γλωσσική αρτιότητα, η κριτική στάση απέναντι σε πρόσωπα και καταστάσεις, το χιούμορ και η διεισδυτική ματιά στα γεγονότα, είναι τα χαρακτηριστικά των έργων της Άλκης Ζέη που το έχουν κάνει να αγαπηθεί από το ελληνικό και το ξένο αναγνωστικό κοινό. Η αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα , Το καπλάνι της βιτρίνας και Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου, συμπεριλαμβάνονται στα διαχρονικά ευπώλητα βιβλία (μπεστ σέλλερ) της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας.






0 ΣΧΟΛΙΑ