Όταν η γη τραντάζεται: Πώς ο σεισμός στη Μιανμάρ έριξε ουρανοξύστη στη Μπανγκόκ

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Ο ισχυρός σεισμός που συγκλόνισε τη Μιανμάρ την Παρασκευή (28/3) είχε τραγικές συνέπειες, με περισσότερους από 1.000 νεκρούς και εκτεταμένες καταστροφές κτιρίων. Παρότι η χώρα αυτή βρίσκεται σε μια από τις πιο σεισμογενείς περιοχές του πλανήτη, η ένταση του φαινομένου προκάλεσε σοκ και πέρα από τα σύνορά της.

Ένα από τα ασύλληπτα περιστατικά που καταγράφηκαν ήταν η κατάρρευση ενός ημιτελούς ουρανοξύστη στην πρωτεύουσα της Ταϊλάνδης, τη Μπανγκόκ, που βρίσκεται περίπου 1.000 χιλιόμετρα από το επίκεντρο του σεισμού. Παρόλο που η πόλη δεν θεωρείται ιδιαίτερα ευάλωτη σε σεισμούς, η δόνηση ήταν τόσο ισχυρή που προκάλεσε σοβαρές επιπτώσεις.

Πώς έφτασαν οι δονήσεις 1.000 χιλιόμετρα μακριά

Η σεισμική δραστηριότητα προκαλείται από την κίνηση των τεκτονικών πλακών που σχηματίζουν την εξωτερική επιφάνεια της Γης. Οι πλάκες αυτές βρίσκονται σε διαρκή μετατόπιση, δημιουργώντας ρήγματα και σεισμούς όταν συσσωρευμένη ενέργεια απελευθερώνεται ξαφνικά.

Η Μιανμάρ βρίσκεται σε μια περιοχή έντονων γεωλογικών διεργασιών, καθώς εκεί συναντώνται τέσσερις μεγάλες τεκτονικές πλάκες: η Ευρασιατική, η Ινδική, η πλάκα Σούντα και η μικροπλάκα της Βιρμανίας. Το ρήγμα Σαγκάινγκ, ένα από τα σημαντικότερα στη χώρα, διασχίζει τη Μιανμάρ από βορρά προς νότο και έχει μήκος πάνω από 1.200 χιλιόμετρα. Ο πρόσφατος σεισμός, μεγέθους 7,7 βαθμών, προκλήθηκε από την οριζόντια μετατόπιση δύο πλακών κατά μήκος αυτού του ρήγματος, δημιουργώντας ισχυρούς κραδασμούς στην επιφάνεια.

Ο συγκεκριμένος σεισμός χαρακτηριζόταν από μικρό εστιακό βάθος, μόλις 10 χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια της Γης. Αυτό σημαίνει ότι η ενέργεια που εκλύθηκε προκάλεσε ισχυρές δονήσεις που μεταφέρθηκαν σε μεγάλες αποστάσεις.

Επιπλέον, λόγω του μεγάλου μεγέθους του σεισμού και της φύσης του ρήγματος, μεγάλο μέρος της ενέργειας διαδόθηκε κατά μήκος της γεωλογικής δομής, φτάνοντας μέχρι τη Μπανγκόκ. Οι γεωλογικές συνθήκες της πόλης συνέβαλαν επίσης στην ενίσχυση των κραδασμών, καθώς είναι χτισμένη πάνω σε μαλακό έδαφος, το οποίο επιβραδύνει τα σεισμικά κύματα αλλά τα κάνει πιο έντονα.

Γιατί κατέρρευσε ο ουρανοξύστης στη Μπανγκόκ

Παρά το γεγονός ότι πολλά πολυώροφα κτίρια στη Μπανγκόκ ταλαντεύτηκαν λόγω της δόνησης, μόνο ένας ουρανοξύστης που βρισκόταν υπό κατασκευή κατέρρευσε.

Αν και από το 2009 έχουν τεθεί σε ισχύ αυστηρότεροι αντισεισμικοί κανονισμοί στην Ταϊλάνδη, φαίνεται πως το συγκεκριμένο κτίριο κατασκευαζόταν με μέθοδο που δεν ήταν κατάλληλη για σεισμογενείς περιοχές. Συγκεκριμένα, οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν ότι χρησιμοποιήθηκε η τεχνική της «επίπεδης πλάκας», όπου οι οροφές στηρίζονται κατευθείαν πάνω σε κολώνες, χωρίς επιπλέον οριζόντια στηρίγματα. Αυτή η κατασκευαστική επιλογή, αν και οικονομική, είναι ιδιαίτερα ευάλωτη σε σεισμικές δονήσεις, οδηγώντας σε απότομη και καταστροφική αστοχία του κτιρίου.

Οι επιπτώσεις του σεισμού στη Μιανμάρ ήταν καταστροφικές, ιδίως στην πόλη Μανταλέι, που βρίσκεται πιο κοντά στο επίκεντρο. Εκεί, οι κατασκευές δεν είναι ιδιαίτερα ανθεκτικές, λόγω οικονομικών δυσκολιών και έλλειψης αντισεισμικών προδιαγραφών. Επιπλέον, πολλές περιοχές της χώρας βρίσκονται πάνω σε ασταθή εδάφη, αυξάνοντας τον κίνδυνο «ρευστοποίησης» του εδάφους, δηλαδή της προσωρινής μετατροπής του σε υγρό υπό την επίδραση των σεισμικών κραδασμών.