Σαν σήμερα, 13 Νοεμβρίου 1824: Δολοφονείται από Έλληνες στην Αρκαδία ο πρωτότοκος γιος του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, Πάνος! Ήταν μόλις 26 ετών

Σαν σήμερα, 13 Νοεμβρίου του 1824, η Ελληνική Επανάσταση βυθίστηκε σε ένα από τα πιο μελανά και τραγικά της επεισόδια. Εν μέσω του Β’ Εμφυλίου Πολέμου, ο οποίος μαινόταν στην Πελοπόννησο, ξεσπά εμφύλια σύγκρουση στην Αρκαδία μεταξύ των δυνάμεων των «κυβερνητικών» και των «αντικυβερνητικών». Κατά τη διάρκεια αυτών των θλιβερών συγκρούσεων, ο Πάνος Κολοκοτρώνης, ο πρωτότοκος γιος του «Γέρου του Μοριά», Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, φονεύτηκε σε ηλικία μόλις 26 ετών, σε μια πράξη που σηματοδότησε την κορύφωση του αλληλοσπαραγμού και κατέστρεψε ψυχολογικά τον μεγάλο αρχιστράτηγο.

Η ρήξη: Πολιτικοί vs Στρατιωτικοί

Οι εμφύλιες διαμάχες δεν ήταν ένα κεραυνός εν αιθρία, αλλά το αποτέλεσμα της όξυνσης των αντιθέσεων μεταξύ των πολιτικών (προεστοί και νησιώτες, κυρίως Υδραίοι) και των στρατιωτικών (οι εμπειροπόλεμοι οπλαρχηγοί της Πελοποννήσου). Οι διαμάχες αυτές, που υποβόσκαν ήδη από το πρώτο έτος της Επανάστασης, εντάθηκαν μετά τη Β’ Εθνοσυνέλευση στο Άστρος (Απρίλιος 1823), η οποία ουσιαστικά περιόρισε δραματικά την ισχύ των στρατιωτικών.

Ο Β’ Εμφύλιος Πόλεμος, που διήρκεσε από τον Ιούλιο του 1824 έως τον Ιανουάριο του 1825, έφερε μια αναδιαμόρφωση των συμμαχιών. Στο ένα στρατόπεδο βρέθηκαν οι σημαντικοί Πελοποννήσιοι στρατιωτικοί και προεστοί (Κολοκοτρώνης, Δεληγιάννης, Ζαΐμης, Λόντος), ενώ στο αντίπαλο στρατόπεδο, οι κυβερνητικοί υπό την ηγεσία του Υδραίου Γεωργίου Κουντουριώτη προσεταιρίστηκαν τους οπλαρχηγούς της Ρούμελης (όπως ο Καραϊσκάκης και ο Γκούρας), χρησιμοποιώντας τα χρήματα του πρώτου αγγλικού δανείου για να πληρώσουν στρατεύματα και να συντρίψουν τους Πελοποννήσιους.

Η στιγμή του φόνου: Η επίθεση του Μαυροβουνιώτη

Ο Πάνος Κολοκοτρώνης, πρωτότοκος γιος του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, είχε ταχθεί με τους «αντικυβερνητικούς» του πατέρα του. Ο Πάνος ήταν ένας σημαντικός αγωνιστής με πλούσια μόρφωση (είχε σπουδάσει στην Ακαδημία της Κέρκυρας) και είχε διακριθεί σε μάχες όπως το Βαλτέτσι, η πολιορκία της Τριπολιτσάς και τα Δερβενάκια. Είχε οριστεί φρούραρχος του Ναυπλίου και ήταν παντρεμένος με την Ελένη Μπούμπουλη, την κόρη της ηρωίδας Μπουμπουλίνας.

VIRAL

Βόμβα: Γνωστό μοντέλο, τράπερ και TikToker στο μικροσκόπιο των Αρχών – Οι δικογραφίες για παράνομη διαφήμιση τυχερών παιχνιδιών

Βάγια Νέστορα: Η Αντιτρομοκρατική «ξεκλειδώνει» τη διαδρομή των εμπρηστών – Το κρίσιμο λάθος που μπορεί να «κάψει» τους δράστες

Θρίλερ τα ξημερώματα στο Χαλάνδρι: Ανήλικος τουρίστας βρέθηκε στο κενό από μπαλκόνι ξενοδοχείου

Άγαλμα του Πάνου Κολοκοτρώνη

Στον εμφύλιο, ο Πάνος υπερασπίστηκε το Ναύπλιο και την Πάτρα από τους κυβερνητικούς. Την ημέρα του φόνου, ο Πάνος Κολοκοτρώνης βρισκόταν στην Αρκαδία. Είχε πληροφορηθεί τη σύλληψη του Στάικου Σταϊκόπουλου από τους κυβερνητικούς και έσπευσε να τον απελευθερώσει.

Η μοιραία σύγκρουση έγινε στην περιοχή της Αρκαδίας, κοντά στο χωριό Βουνό, όπου είχε στρατοπεδεύσει ο Βάσος Μαυροβουνιώτης. Ο Βάσος Μαυροβουνιώτης, ο οποίος ήταν Σέρβος αγωνιστής, είχε ταχθεί στο πλευρό των «κυβερνητικών», αποτελώντας έναν από τους «σιδηρούς βραχίονες» του Εκτελεστικού Σώματος.

Ο Πάνος Κολοκοτρώνης δέχτηκε επίθεση από άντρες του Μαυροβουνιώτη. Συγκεκριμένα, μια ομάδα περίπου 25 Βουλγάρων, μισθοφόρων των κυβερνητικών, με αρχηγό τον Κότζιο, πυροβόλησε τον Πάνο Κολοκοτρώνη, σκοτώνοντάς τον με μία σφαίρα που διαπέρασε το ινιακό οστό. Ο Πάνος, χτυπημένος, έπεσε από το άλογο και ήταν αμέσως νεκρός.

Η σκύλευση της σορού και η οδύνη του Γέρου

Αυτό που ακολούθησε ήταν ακόμα πιο οικτρό, καταδεικνύοντας το μέγεθος του μίσους του εμφυλίου. Οι φονιάδες του, όχι μόνο σκότωσαν τον νεαρό στρατηγό, αλλά και σκύλευσαν τη σορό του, αφήνοντάς τον ολόγυμνο στο πεδίο. Ο αδελφός του, Γενναίος Κολοκοτρώνης, αναγνώρισε αργότερα τη φέρμελη του Πάνου φορεμένη από τον δολοφόνο στο παζάρι της Τριπολιτσάς.

Ο θάνατος του πρωτότοκου γιου του συνέτριψε τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Η οδύνη τον οδήγησε σε αδιαφορία για τα πολιτικά τεκταινόμενα και αποσύρθηκε στη Βυτίνα. Η δολοφονία του Πάνου Κολοκοτρώνη υπήρξε το πιο οδυνηρό χτύπημα που δέχτηκε το κόμμα των Πελοποννησίων και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην τελική επικράτηση των κυβερνητικών, οι οποίοι συνέχισαν με λεηλασίες και καταστροφές σε περιοχές των πολιτικών τους αντιπάλων.

Ο θάνατος του Πάνου Κολοκοτρώνη, σαν σήμερα, 13 Νοεμβρίου 1824, παραμένει μια θλιβερή υπενθύμιση του αδελφοκτόνου μίσους που δηλητηρίασε τις πρώτες προσπάθειες του νεοσύστατου ελληνικού κράτους, την ώρα που ο αγώνας για την ελευθερία βρισκόταν ακόμα σε πλήρη εξέλιξη.