Σαν σήμερα, 04 Αυγούστου 1936: Ο Ιωάννης Μεταξάς επιβάλλει δικτατορία στην Ελλάδα

Σαν σήμερα, στις 4 Αυγούστου του 1936, ο Ιωάννης Μεταξάς, με την έγκριση του βασιλιά Γεωργίου Β’, αναστέλλει τις κοινοβουλευτικές ελευθερίες και επιβάλλει δικτατορία. Το καθεστώς αυτό, που έμεινε στην ιστορία ως «Καθεστώς της 4ης Αυγούστου», θα κυβερνήσει τη χώρα μέχρι την κατάρρευση του μετώπου και την είσοδο των γερμανικών στρατευμάτων στην Αθήνα, τον Απρίλιο του 1941.

Η επιβολή της δικτατορίας έγινε σε ένα κλίμα έντονης πολιτικής και κοινωνικής αστάθειας. Η Ελλάδα βρισκόταν σε βαθιά πολιτική κρίση, με τις δύο μεγάλες πολιτικές παρατάξεις (οι Φιλελεύθεροι και οι Λαϊκοί) να αδυνατούν να σχηματίσουν βιώσιμη κυβέρνηση, ενώ ο φόβος για την άνοδο του κομμουνισμού ήταν έντονος. Ο Ιωάννης Μεταξάς, ο οποίος είχε ήδη αναλάβει πρωθυπουργός, εκμεταλλεύτηκε αυτή την κατάσταση, καθώς και την αδυναμία των πολιτικών αντιπάλων του, για να πείσει τον βασιλιά να υπογράψει τα βασιλικά διατάγματα που ανέστειλαν το Σύνταγμα.

Ιωάννης Μεταξάς

Η πολιτική και κοινωνική πλευρά του καθεστώτος

Η δικτατορία του Μεταξά επιβλήθηκε με βασιλικό διάταγμα, το οποίο κατήργησε τα άρθρα του Συντάγματος που προστάτευαν τα ατομικά δικαιώματα και τις πολιτικές ελευθερίες. Αμέσως μετά την αναστολή του Κοινοβουλευτισμού, ο Μεταξάς προχώρησε στη διάλυση των κομμάτων, στην κατάργηση της ελευθεροτυπίας και στη φυλάκιση ή εξορία των πολιτικών του αντιπάλων. Το καθεστώς του, επηρεασμένο από τα φασιστικά πρότυπα της Ευρώπης, επιχείρησε να δημιουργήσει ένα νέο εθνικό κράτος, βασισμένο σε ιδεολογίες όπως η «Τρίτη Ελληνική Αυτοκρατορία» και η «Ελληνοχριστιανική Ιδεολογία».

Παράλληλα με την πολιτική καταστολή, το καθεστώς του Μεταξά προώθησε μια σειρά κοινωνικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων. Δημιουργήθηκε το ΙΚΑ (Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων), καθιερώθηκε ο κατώτατος μισθός και θεσπίστηκαν οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας. Η προσπάθεια για κοινωνικό έλεγχο εκφράστηκε και μέσα από την ίδρυση της Εθνικής Οργάνωσης Νεολαίας (ΕΟΝ), που είχε ως στόχο την πολιτική και ιδεολογική διαπαιδαγώγηση των νέων.

VIRAL

Η «κατάρα» που διέλυσε την οικογένεια Σεργιανόπουλου: Πέθαναν όλοι του οι συγγενείς μετά την δολοφονία του – Μάνα και αδελφή του την ίδια μέρα!

Μεγάλες αλήθειες από μία απλή κοπέλα για το κέρατο και τις γυναικοκτονίες 

Γυναικοκτονία στην Καλαμάτα: Η ανατριχιαστική απόπειρα «ξεπλύματος» του δολοφόνου – Όταν η υπεράσπιση γίνεται «ύβρις» προς το θύμα

Ο Ιωάννης Μεταξάς, παρά τις δικτατορικές του μεθόδους, έμεινε στην ιστορία και για την αποφασιστική του στάση απέναντι στην ιταλική εισβολή, με το θρυλικό «ΟΧΙ» που σηματοδότησε την είσοδο της Ελλάδας στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ωστόσο, η κληρονομιά της 4ης Αυγούστου παραμένει ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα κεφάλαια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, καθώς σημάδεψε ανεξίτηλα τον πολιτικό βίο της χώρας για πολλά χρόνια.