Γονικές παροχές: Τα λάθη που μπορεί να σας κοστίσουν χιλιάδες ευρώ

Όλο και περισσότεροι πολίτες επιλέγουν τα τελευταία χρόνια να προχωρήσουν σε γονικές παροχές και χρηματικές δωρεές, είτε για να ενισχύσουν οικονομικά τα παιδιά τους είτε για να διευκολύνουν τη μεταβίβαση ακινήτων και άλλων περιουσιακών στοιχείων. Ωστόσο, παρά τα φορολογικά κίνητρα που ισχύουν, υπάρχουν αρκετές λεπτομέρειες που μπορεί να μετατραπούν σε δυσάρεστες εκπλήξεις για τους φορολογουμένους.

Τι ισχύει για συγγενείς πρώτου, δεύτερου και τρίτου βαθμού

Οι αρμόδιες φορολογικές αρχές επισημαίνουν ότι η υποβολή μιας δήλωσης δωρεάς ή γονικής παροχής αποτελεί μια διαδικασία που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, καθώς οποιοδήποτε σφάλμα ή παράλειψη μπορεί να έχει σημαντικές οικονομικές συνέπειες. Ένα από τα συνηθέστερα προβλήματα που παρατηρούνται αφορά περιπτώσεις κατά τις οποίες οι ενδιαφερόμενοι προχωρούν στη δήλωση μιας μεταβίβασης περιουσίας ή χρημάτων και στη συνέχεια διαπιστώνουν ότι έχουν κάνει κάποιο λάθος ή ότι η πράξη δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Πολλοί θεωρούν ότι η ακύρωση ή η ανάκληση της διαδικασίας αρκεί για να διαγραφεί και η σχετική φορολογική επιβάρυνση. Στην πράξη, όμως, τα δεδομένα είναι πολύ διαφορετικά.

Γονικές παροχές

Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, η φορολογική υποχρέωση δημιουργείται από τη στιγμή που πραγματοποιείται η σχετική πράξη και δηλώνεται στις αρμόδιες υπηρεσίες. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και στην περίπτωση κατά την οποία η δωρεά ανακληθεί ή η γονική παροχή δεν ολοκληρωθεί τελικά, ο φόρος που έχει ήδη καταλογιστεί δεν ακυρώνεται αυτόματα. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι δύο πλευρές αποφασίζουν από κοινού να ανακαλέσουν μια δωρεά ή μια μεταβίβαση μέσα σε διάστημα πέντε ετών από την ημερομηνία κατά την οποία πραγματοποιήθηκε. Σε αυτή την περίπτωση, η αρχική πράξη εξακολουθεί να θεωρείται φορολογικά έγκυρη, ενώ η επιστροφή της περιουσίας δεν επιβαρύνεται με νέο φόρο. Ωστόσο, το ποσό που έχει ήδη βεβαιωθεί παραμένει απαιτητό.

Ο οδηγός για γονικές παροχές και δωρεές

Ακόμη μεγαλύτερη προσοχή απαιτείται όταν η ανάκληση πραγματοποιείται μετά την παρέλευση πέντε ετών. Τότε, εκτός από τη φορολόγηση της αρχικής μεταβίβασης, επιβάλλεται φόρος και κατά την επιστροφή της περιουσίας στον αρχικό ιδιοκτήτη, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τη συνολική επιβάρυνση. Παράλληλα, οι φορολογικές αρχές ξεκαθαρίζουν ότι οι τροποποιητικές δηλώσεις δεν γίνονται πάντοτε δεκτές, ακόμη και όταν ο φορολογούμενος επικαλείται πλάνη ή μεταβολή των δεδομένων. Για παράδειγμα, εάν ένα χρηματικό ποσό μεταβιβάστηκε με σκοπό την αγορά ενός ακινήτου, αλλά η αγοραπωλησία δεν ολοκληρώθηκε, αυτό δεν συνεπάγεται αυτομάτως την ακύρωση της αρχικής φορολογικής υποχρέωσης.

VIRAL

Θρήνος στο Ρέθυμνο: Αυτοί είναι οι δύο ήρωες πυροσβέστες που έχασαν την ζωή τους στις φλόγες – Πότε θα γίνουν οι κηδείες

Νεκρός πυροσβέστης στο Γύθειο: Αυτός είναι ο 26χρονος ήρωας υποδιοικητής που έχασε την ζωή του – Πώς πέθανε στο πεδίο

Ο πανικός του δράστη στο θρίλερ στην Κυψέλη: Νέα στοιχεία για την 38χρονη που βρέθηκε νεκρή μέσα σε βαλίτσα

Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και ο χρόνος υποβολής της δήλωσης. Όταν η διαδικασία πραγματοποιείται μέσω συμβολαιογραφικής πράξης, η σχετική δήλωση πρέπει να κατατεθεί πριν από την υπογραφή των απαραίτητων εγγράφων. Σε διαφορετική περίπτωση, όταν δεν απαιτείται συμβολαιογραφικό έγγραφο, οι ενδιαφερόμενοι οφείλουν να ολοκληρώσουν τη διαδικασία μέσα σε διάστημα έξι μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία πραγματοποιήθηκε η μεταβίβαση.

Τι πρέπει να προσέχετε

Η φορολογική μεταχείριση διαφοροποιείται ανάλογα με τον βαθμό συγγένειας μεταξύ των δύο πλευρών. Η πρώτη κατηγορία περιλαμβάνει τους συζύγους, τα πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, τα παιδιά, τα εγγόνια και τους γονείς. Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται τα αδέλφια, οι παππούδες, τα ανίψια, οι πεθεροί, οι γαμπροί, οι νύφες και άλλοι συγγενείς που προβλέπονται από τη νομοθεσία. Στην τρίτη κατηγορία περιλαμβάνονται όλα τα υπόλοιπα πρόσωπα.

Για τις γονικές παροχές και τις δωρεές που πραγματοποιούνται μεταξύ συγγενών της πρώτης κατηγορίας, προβλέπεται αφορολόγητο όριο ύψους 800.000 ευρώ. Για οποιοδήποτε ποσό υπερβαίνει αυτό το όριο, επιβάλλεται φόρος με συντελεστή 10%. Παράλληλα, ιδιαίτερη σημασία έχει και ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιείται η μεταφορά των χρημάτων. Η χρήση του τραπεζικού συστήματος αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή των ευνοϊκών ρυθμίσεων που προβλέπονται από τη νομοθεσία. Σε διαφορετική περίπτωση, ενδέχεται να προκύψουν πρόσθετες επιβαρύνσεις. Για τις μεταβιβάσεις που αφορούν πρόσωπα της δεύτερης κατηγορίας, εφαρμόζεται συντελεστής φορολόγησης 20%, ενώ στην τρίτη κατηγορία το ποσοστό αυξάνεται στο 40%, γεγονός που καθιστά απαραίτητο τον προσεκτικό σχεδιασμό κάθε κίνησης.