ΕΥΔΑΠ: Το νέο μοντέλο για να μην «στεγνώσουν» τα νησιά με οικονομικό επίκεντρο τις αφαλατώσεις

Η ΕΥΔΑΠ ανοίγει τη συζήτηση για ένα διαφορετικό μοντέλο αντιμετώπισης της λειψυδρίας, με επίκεντρο μικρότερες μονάδες αφαλάτωσης που θα λειτουργούν όλο τον χρόνο, θα τροφοδοτούν δεξαμενές και θα δημιουργούν αποθέματα για περιόδους υψηλής κατανάλωσης. Παράλληλα, εξετάζεται η ενίσχυση των έργων περιορισμού των διαρροών και η αξιοποίηση ψηφιακών συστημάτων για τον εντοπισμό απωλειών στο δίκτυο. Επιπλέον, προωθείται η επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένου νερού για μη πόσιμες χρήσεις, όπως η άρδευση και η βιομηχανική κατανάλωση, ώστε να μειωθεί η πίεση στα αποθέματα πόσιμου νερού.
Η πρόταση Σαχίνη και το κόστος της εποχικότητας
Ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ, Χάρης Σαχίνης, προτείνει να εξεταστεί ένα μοντέλο διαφορετικό από τις μεγάλες εγκαταστάσεις που σχεδιάζονται κυρίως για να καλύψουν τη θερινή τουριστική αιχμή. Η οικονομική λογική είναι ότι μια μικρότερη μονάδα, εφόσον λειτουργεί συνεχώς, μπορεί να αξιοποιεί καλύτερα το επενδεδυμένο κεφάλαιο. Οι μεγάλες μονάδες έχουν υψηλές απαιτήσεις αρχικής επένδυσης και μπορεί να παραμένουν με περιορισμένη αξιοποίηση εκτός καλοκαιριού. Η συνεχής παραγωγή επιτρέπει καλύτερη κατανομή του κόστους, ενώ η αποθήκευση δημιουργεί πρόσθετη ασφάλεια.
Το απόθεμα νερού δεν έχει μόνο τεχνική αξία. Μπορεί να περιορίσει την ανάγκη άμεσης λειτουργίας πρόσθετων εγκαταστάσεων όταν η ζήτηση αυξάνεται απότομα. Παράλληλα, προσφέρει προστασία σε περίπτωση βλάβης της βασικής μονάδας, ιδιαίτερα κατά την τουριστική περίοδο, όταν η κατανάλωση αυξάνεται. Για τις τοπικές οικονομίες, η αδιάλειπτη υδροδότηση συνδέεται άμεσα με τη λειτουργία ξενοδοχείων, εστιατορίων και άλλων επιχειρήσεων. Επομένως, η εφεδρεία μπορεί να έχει οικονομική αξία που δεν αποτυπώνεται μόνο στο κόστος παραγωγής ενός κυβικού μέτρου νερού.
Το ενεργειακό κόστος είναι ο κρίσιμος παράγοντας με περισσότερες μονάδες για κατανομή κινδύνου
Η αφαλάτωση παραμένει ενεργοβόρα διαδικασία. Το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας επηρεάζει επομένως καθοριστικά το τελικό κόστος του νερού. Μια μικρότερη μονάδα μπορεί να προσφέρει ευελιξία, όμως χρειάζεται να εξετάζονται το κόστος λειτουργίας, η συντήρηση, η διάρκεια ζωής του εξοπλισμού και τη στελέχωση. Η αξιολόγηση δεν μπορεί να βασιστεί μόνο στην αρχική επένδυση και στις ανάγκες κάθε νησιού. Απαιτείται υπολογισμός του συνολικού κόστους κύκλου ζωής, από την κατασκευή και την ηλεκτροδότηση έως τη λειτουργία, τη συντήρηση και την αποθήκευση.
Η επιλογή πολλών μικρότερων εγκαταστάσεων μπορεί να αυξάνει τον αριθμό των σημείων συντήρησης, αλλά παράλληλα μειώνει την εξάρτηση από μία και μοναδική μεγάλη υποδομή. Έτσι, μια βλάβη δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκη πλήρη απώλεια παραγωγικής δυνατότητας, εφόσον υπάρχουν εναλλακτικές μονάδες και αποθέματα. Το ζητούμενο είναι η σωστή ισορροπία μεταξύ κόστους, δυναμικότητας και αξιοπιστίας. Κάθε νησί έχει διαφορετική ζήτηση, ενεργειακές δυνατότητες, διαθέσιμους χώρους και υποδομές, άρα το οικονομικό μοντέλο δεν μπορεί να είναι απολύτως ίδιο παντού.
ΕΥΑΘ–ΕΤΕπ και οι ευρύτερες επενδύσεις
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η συμφωνία ΕΥΑΘ–ΕΤΕπ για έργα σε Θεσσαλονίκη και Χαλκιδική. Η χρηματοδότηση έργων ύδρευσης αναδεικνύει τη σημασία των υποδομών ανθεκτικότητας, καθώς η διαχείριση του νερού απαιτεί μακροπρόθεσμα κεφάλαια. Το μοντέλο των μικρών αφαλατώσεων θα κριθεί από το κόστος ανά κυβικό μέτρο, τον βαθμό αξιοποίησης των εγκαταστάσεων, την τιμή της ενέργειας, το κόστος αποθήκευσης και τη χρηματοδότηση των επενδύσεων. Η βασική οικονομική ιδέα είναι η μετατροπή της αφαλάτωσης από εποχική υποδομή σε μόνιμο σύστημα παραγωγής και αποθέματος.
Διαβάστε επίσης
Για τα νησιά, η αξία αυτής της προσέγγισης βρίσκεται τελικά στον συνδυασμό χαμηλότερης εποχικής πίεσης, μεγαλύτερης επιχειρησιακής ασφάλειας και καλύτερου προγραμματισμού των επενδύσεων. Η τελική επιλογή, ωστόσο, θα πρέπει να βασιστεί σε αναλυτικά στοιχεία κόστους και ζήτησης για κάθε νησί.






0 ΣΧΟΛΙΑ