«Λουκέτο»-σοκ στα σούπερ μάρκετ MERE στην Ελλάδα: Προσωρινή αναστολή λειτουργίας για τα 11 καταστήματα και αγωνία για 170 εργαζομένους λόγω των ευρωπαϊκών κυρώσεων

Σε μια αιφνιδιαστική και δραματική εξέλιξη που ταράζει τα θεμέλια του ελληνικού λιανεμπορίου, η γνωστή αλυσίδα εκπτωτικών σούπερ μάρκετ MERE προχώρησε στην προσωρινή αναστολή της λειτουργίας και των 11 καταστημάτων της σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια. Η απόφαση αυτή δεν αποτελεί προϊόν κάποιας εσωτερικής οικονομικής κρίσης, επιχειρησιακής αστοχίας ή πτώσης των πωλήσεων στην εγχώρια αγορά, αλλά έρχεται ως άμεσος και αμείλικτος αντίκτυπος της γεωπολιτικής θύελλας. Οι νέες, αυστηρές ευρωπαϊκές κυρώσεις που επιβλήθηκαν σε ρωσικά επιχειρηματικά συμφέροντα άφησαν ανεξίτηλο αποτύπωμα, αφήνοντας στον «αέρα» περίπου 170 εργαζομένους, δεκάδες προμηθευτές και ένα ολόκληρο δίκτυο που προσπαθούσε να εδραιωθεί στην ελληνική περιφέρεια.

Η εφαρμογή της 21ης δέσμης κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Ρωσίας λειτούργησε σαν καταλύτης, ενεργοποιώντας άμεσα μηχανισμούς που οδήγησαν την ελληνική θυγατρική Torg Hellas —την εταιρεία που διαχειρίζεται το δίκτυο της MERE στη χώρα μας— σε πλήρη πάγο. Όλα τα σημεία πώλησης κατέβασαν ξαφνικά τα ρολά τους, ενώ νομικοί σύμβουλοι και στελέχη της διοίκησης εξετάζουν εναγωνίως πιθανές νομικές οδούς που θα μπορούσαν ενδεχομένως να επιτρέψουν την επανέναρξη της δραστηριότητας. Προς το παρόν, ωστόσο, το τοπίο παραμένει θολό, χωρίς ούτε ένα σαφές χροδιάγραμμα ούτε εγγυήσεις για την επόμενη μέρα.

Το παρασκήνιο των κυρώσεων: Ποιος βρίσκεται πίσω από τη MERE και τον όμιλο Svetofor

Η αλυσίδα MERE, γνωστή για το μοντέλο των σκληρών εκπτώσεων και την ελαχιστοποίηση των λειτουργικών της εξόδων, αποτελεί το διεθνές «όχημα» του ρωσικού κολοσσού λιανεμπορίου Svetofor. Στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών κυρώσεων βρέθηκαν τα κεντρικά πρόσωπα που ελέγχουν τον όμιλο, πυροδοτώντας μια αλυσιδωτή αντίδραση σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.

Φωτογραφία pexels.com

Σύμφωνα με τα επίσημα κείμενα και τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Andrey Schneider και ο αδελφός του Sergey Shnayder (Sergey Ivanovich Schneider) είναι οι βασικοί συνιδρυτές και συνιδιοκτήτες του ομίλου Svetofor. Ο εν λόγω όμιλος συγκαταλέγεται στους μεγαλύτερους και πιο ισχυρούς ομίλους λιανεμπορίου τροφίμων στη Ρωσία, διαθέτοντας ένα γιγαντιαίο δίκτυο που ξεπερνά τα 2.200 εκπτωτικά καταστήματα τόσο εντός της ρωσικής επικράτειας όσο και σε διάφορες χώρες του εξωτερικού, λειτουργώντας κάτω από τις εμπορικές ονομασίες Svetofor, Mere και MyPrice.

VIRAL

Τραγωδία στην Αλεξανδρούπολη: Νεκρή 17χρονη – Έπεσε από γέφυρα και σκοτώθηκε

Σκάνδαλο στο μπάσκετ: Πρώτος στον ανακριτή ο Παπαπέτρου – Τα 820.000 ευρώ, οι «στημένοι» αγώνες και οι απολογίες που καίνε

Έντονες αντιδράσεις και αναπάντητα ερωτήματα: Τι συμβαίνει στον τάφο του Γιώργου Μαζωνάκη – Η εξαφάνιση των αφιερωμάτων, οι φήμες για τα κοσμήματα και η «φύλαξη»

Ωστόσο, η επέκταση αυτή συνδέθηκε άμεσα με πολιτικές και γεωπολιτικές εξελίξεις που προκάλεσαν την αντίδραση των Βρυξελλών. Όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά στα επίσημα έγγραφα της ΕΕ, ο όμιλος συνεχίζει να διατηρεί ενεργή επιχειρησική παρουσία και να δραστηριοποιείται συστηματικά σε κατεχόμενες ουκρανικές περιοχές, συμπεριλαμβανομένης της Κριμαίας, της Χερσώνας, του Λουχάνσκ και του Ντονέτσκ. Επιπρόσθετα, ιδιαίτερη αίσθηση και πολιτική θύελλα είχε προκαλέσει το γεγονός ότι ο επίσημος ιστότοπος του ομίλου παρουσίαζε ανοιχτά την Κριμαία ως αναπόσπαστο τμήμα της Ρωσικής Ομοσπονδίας.

Με βάση αυτά τα αδιάψευστα, κατά τις Βρυξέλλες, στοιχεία, οι ευρωπαϊκές αρχές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο όμιλος Svetofor παρέχει ουσιαστική οικονομική στήριξη στη ρωσική κυβέρνηση και σε δραστηριότητες που υπονομεύουν άμεσα την εδαφική ακεραιότητα, την κυριαρχία και την ανεξαρτησία της Ουκρανίας. Η ένταξη του Sergey Shnayder στον κατάλογο των προσώπων που υπόκεινται σε κυρώσεις σήμανε αυτόματα και την απαγόρευση οποιασδήποτε οικονομικής συναλλαγής με τις εταιρείες που ελέγχει, οδηγώντας νομοτελειακά στο πάγωμα των δραστηριοτήτων των θυγατρικών του στην Ευρώπη.

Παγωμένες παραγγελίες και πρωτοφανής αγωνία για τους 170 εργαζομένους

Η απόφαση για την αναστολή λειτουργίας των καταστημάτων συνοδεύτηκε από μια πρωτοφανή αλυσιδωτή διακοπή των εμπορικών συναλλαγών της Torg Hellas στην Ελλάδα. Η διοίκηση της εταιρείας έσπευσε να ενημερώσει τους δεκάδες συνεργαζόμενους προμηθευτές ότι όλες οι συναλλαγές παγώνουν με άμεση ισχύ.

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, δόθηκε εντολή για την άμεση ακύρωση όλων των εκκρεμών παραγγελιών, ενώ διακόπηκαν βίαια και οι προγραμματισμένες παραδόσεις προϊόντων στα καταστήματα μέχρι νεότερης ενημέρωσης. Στα μηνύματα που απευθύνθηκαν στην αγορά τονίστηκε ότι η παρούσα αναστολή ενδέχεται να παραταθεί, αφήνοντας προμηθευτές και συνεργάτες σε κατάσταση απόλυτης αναμονής και οικονομικής αβεβαιότητας.

Την ίδια στιγμή, στο «μάτι του κυκλώνα» βρίσκονται οι περίπου 170 εργαζόμενοι της αλυσίδας στην Ελλάδα, οι οποίοι βρέθηκαν από τη μια μέρα στην άλλη αντιμέτωποι με το φάσμα της ανεργίας. Το Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Πέλλας αντέδρασε αστραπιαία, παρεμβαίνοντας δυναμικά για την προστασία των θέσεων εργασίας και αποστέλλοντας εμπεριστατωμένο υπόμνημα προς τα συναρμόδια υπουργεία, ζητώντας την άμεση και αποφασιστική κινητοποίηση της Πολιτείας.

Κατά τη διάρκεια συνάντησης που πραγματοποιήθηκε με εργαζομένους στο κατάστημα των Γιαννιτσών, αποτυπώθηκε ανάγλυφα το κλίμα φόβου και αγωνίας για το εργασιακό τους μέλλον. Όπως χαρακτηριστικά επεσήμαναν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι, μέχρι την αιφνιδιαστική επιβολή των κυρώσεων, η εταιρεία τηρούσε υποδειγματικά τις συμβατικές της υποχρεώσεις, καταβάλλοντας κανονικότατα τους μισθούς και διατηρώντας άψογες σχέσεις με το προσωπικό της. Το πρόβλημα, όπως τονίζεται από το Εργατικό Κέντρο, δεν πηγάζει από κακοδιαχείριση ή ελλιπή ζήτηση, αλλά αποτελεί εξωγενή συνέπεια μιας ευρωπαϊκής πολιτικής απόφασης.

Το Εργατικό Κέντρο θέτει ως άμεσες προτεραιότητες τη διασφάλιση της καταβολής των δεδουλευμένων μισθών και των ασφαλιστικών εισφορών, στον βαθμό που αυτό καθίσταται νομικά εφικτό κάτω από το καθεστώς των κυρώσεων, καθώς και τη διασφάλιση ότι οι εργαζόμενοι θα λάβουν όλα τα απαραίτητα επίσημα δικαιολογητικά για την απρόσκοπτη ένταξή τους στα προγράμματα και ταμειακά βοηθήματα της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ), σε περίπτωση που η προσωρινή αναστολή μετατραπεί μοιραία σε οριστικό λουκέτο.

Τα 11 καταστήματα στην ελληνική περιφέρεια και τα σχέδια επέκτασης που ναυάγησαν

Η πορεία της MERE στην ελληνική αγορά χαρακτηρίστηκε από μια σταθερή, αν και προσεκτική, ανάπτυξη που επικεντρώθηκε κυρίως στην περιφέρεια και στα μεγάλα περιφερειακά αστικά κέντρα, μακριά από τον σκληρό ανταγωνισμό του κέντρου της Αθήνας. Στόχος της αλυσίδας ήταν να προσελκύσει καταναλωτές που αναζητούσαν βασικά αγαθά σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές, εκμεταλλευόμενη το μινιμαλιστικό μοντέλο λειτουργίας της με τα προϊόντα συχνά τοποθετημένα επάνω σε παλέτες.

Συνολικά, η εταιρεία λειτουργούσε 11 καταστήματα σε καίρια σημεία της χώρας, αφήνοντας το στίγμα της στις εξής περιοχές:

• Εύοσμος Θεσσαλονίκης
• Λάρισα
• Τρίπολη
• Κόρινθος
• Αγρίνιο
• Αμαλιάδα
• Τρίκαλα
• Καλαμάτα
• Γιαννιτσά
• Πτολεμαΐδα
• Βέροια

Το τελευταίο μάλιστα διάστημα, σύμφωνα με πληροφορίες από την αγορά, η διοίκηση της Torg Hellas εξέταζε σοβαρά το ενδεχόμενο περαιτέρω επέκτασης του δικτύου της σε νέες περιοχές της Ελλάδας, αξιολογώντας ευκαιρίες για άνοιγμα επιπλέον καταστημάτων. Ωστόσο, οι καταιγιστικές γεωπολιτικές εξελίξεις και η ενεργοποίηση των κυρώσεων ανέτρεψαν βίαια κάθε επιχειρησιακό σχεδιασμό, παγώνοντας τα όνειρα επέκτασης και μετατρέποντας το στοίχημα της επιβίωσης σε μονόδρομο.

Ευρωπαϊκό ντόμινο: Το προηγούμενο της Λετονίας και η επόμενη μέρα

Οι δραματικές συνέπειες των ευρωπαϊκών κυρώσεων δεν αποτελούν ελληνικό προνόμιο, καθώς ακριβώς το ίδιο σκηνικό εκτυλίσσεται και σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές όπου η MERE είχε καταφέρει να απλώσει τα δίχτυα της. Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αποτελεί η Λετονία, μια χώρα της Βαλτικής όπου μέχρι πρότινος λειτουργούσαν 12 καταστήματα της αλυσίδας.

Αμέσως μόλις επισημοποιήθηκε η ένταξη του Ρώσου επιχειρηματία Sergey Shnayder στον ευρωπαϊκό κατάλογο κυρώσεων, οι λετονικές αρχές κινήθηκαν αστραπιαία. Η Υπηρεσία Χρηματοοικονομικών Πληροφοριών της Λετονίας εξέδωσε σαφείς διευκρινίσεις, τονίζοντας ότι οι κυρώσεις καλύπτουν απολύτως και τις τοπικές εταιρείες που διαχειρίζονται το δίκτυο της MERE. Ως εκ τούτου, οι επιχειρήσεις αυτές υποχρεώθηκαν διά νόμου να διακόψουν άμεσα και κατηγορηματικά κάθε οικονομική και εμπορική δραστηριότητα, βάζοντας λουκέτο στα καταστήματα της χώρας.

Η εξέλιξη αυτή στην Ελλάδα και την υπόλοιπη Ευρώπη αφήνει πλέον ανοιχτό το μεγάλο ερώτημα για το αν θα μπορέσει να βρεθεί κάποια βιώσιμη νομική φόρμουλα —όπως για παράδειγμα η αλλαγή ιδιοκτησιακού καθεστώτος ή η αποκοπή της θυγατρικής από τη ρωσική μητρική μέσω νομικών ελιγμών— που θα επιτρέψει την επαναλειτουργία του δικτύου και θα περιορίσει τις καταστροφικές συνέπειες για τους εργαζομένους και τους Έλληνες προμηθευτές. Μέχρι τότε, το μέλλον της MERE παρακολουθείται με κομμένη την ανάσα από την αγορά, αποτελώντας το πιο τράβηγμα του «σχοινιού» στις εμπορικές σχέσεις Δύσης και Ρωσίας στο πεδίο του λιανεμπορίου.