Ημέρα Μνήμης για τα θύματα του Χημικού Πολέμου – Η τραγική ιστορία της χρήσης χημικών όπλων

Η 30ή Νοεμβρίου έχει καθιερωθεί ως ημέρα μνήμης για τα θύματα του χημικού πολέμου, μιας μορφής πολέμου που έχει στοιχίσει τη ζωή σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλη την ιστορία. Η χρήση χημικών ουσιών σε συγκρούσεις ξεκινά από την αρχαιότητα και φτάνει μέχρι τα σύγχρονα πολεμικά πεδία, αφήνοντας πίσω της ανεπούλωτες πληγές.

Οι χρήσεις χημικών όπλων στην ιστορία

Η πρώτη καταγεγραμμένη χρήση δηλητηριωδών ουσιών χρονολογείται γύρω στο 600 π.Χ., όταν οι Αθηναίοι μόλυναν με ελλέβορο τις πηγές της πολιορκημένης Κίρρας, στο σημερινό Κόλπο της Ιτέας. Αργότερα, το 479 π.Χ., ο Πελοποννησιακός στρατός αξιοποίησε αέρια από θειάφι κατά τη μάχη των Πλαταιών. Ωστόσο, η σύγχρονη μορφή χημικού πολέμου εμφανίστηκε στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου οι μάχες χαρακωμάτων έφεραν τη μαζική χρήση δηλητηριωδών αερίων. Στις 22 Απριλίου 1915, ο γερμανικός στρατός εξαπέλυσε την πρώτη μεγάλη επίθεση με αέριο χλωρίου στη φλαμανδική πόλη Υπρ, απελευθερώνοντας 168 τόνους αερίου. Στη συνέχεια, χρησιμοποιήθηκαν και άλλα χημικά, όπως φωσγένιο και διφωσγένιο, προκαλώντας το 80% των θανάτων από ασφυξιογόνα αέρια. Το καυστικό αέριο Μουστάρδας έκανε την εμφάνισή του το 1917, και στη διάρκεια του πολέμου υπολογίζεται ότι συνολικά χρησιμοποιήθηκαν 124.000 τόνοι χημικών όπλων, με θύματα 91.000 στρατιώτες.

Παρά την απαγόρευση χρήσης χημικών όπλων που προβλέφθηκε στη Συνθήκη της Γενεύης το 1925, η Ιταλία χρησιμοποίησε αέρια κατά της Αιθιοπίας το 1935, ενώ κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η ναζιστική Γερμανία πειραματίστηκε με αυτά χωρίς να τα εφαρμόσει μαζικά στο πεδίο, αν και τα χρησιμοποίησε στα στρατόπεδα συγκέντρωσης, όπως στο Μαϊντάνεκ, όπου 18.000 Πολωνοί Εβραίοι έχασαν τη ζωή τους από το Zyklon B. Στην Ελλάδα, κατά τον εμφύλιο πόλεμο 1946-1949, ρίψεις ναπάλμ σε περιοχές όπως ο Γράμμος προκάλεσαν ανείπωτες καταστροφές.

Η τραγική ιστορία και οι διεθνείς απαγορεύσεις

Η διεθνής κοινότητα αντέδρασε με τη Συνθήκη για τα Χημικά Όπλα, που υπογράφηκε στις 13 Ιανουαρίου 1993 και τέθηκε σε ισχύ στις 29 Απριλίου 1997, με την εποπτεία του Οργανισμού για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων (OPCW) στη Χάγη. Τα χημικά όπλα περιλαμβάνουν ουσίες που μπορούν να μετατραπούν σε αέρια, ατμούς, σταγονίδια ή σκόνη, με σκοπό την καταστροφή της αναπνοής του ανθρώπου ή την πρόκληση σοβαρών βλαβών στον οργανισμό.

VIRAL

Η «κατάρα» που διέλυσε την οικογένεια Σεργιανόπουλου: Πέθαναν όλοι του οι συγγενείς μετά την δολοφονία του – Μάνα και αδελφή του την ίδια μέρα!

Μεγάλες αλήθειες από μία απλή κοπέλα για το κέρατο και τις γυναικοκτονίες 

Γυναικοκτονία στην Καλαμάτα: Η ανατριχιαστική απόπειρα «ξεπλύματος» του δολοφόνου – Όταν η υπεράσπιση γίνεται «ύβρις» προς το θύμα

Ανάλογα με τη δράση τους, τα χημικά όπλα διακρίνονται σε κατηγορίες όπως:

• Ασφυξιογόνα αέρια
• Καυστικά ή κνιδογόνα αέρια
• Ερεθιστικά αέρια, όπως δακρυγόνα και πταρμογόνα
• Τοξικά αέρια
• Εκρηκτικά αέρια
• Καπνογόνα

Η Συνθήκη της Χάγης του 1907 και οι επακόλουθες διεθνείς συμφωνίες απαγορεύουν τη χρήση δηλητηρίων, ασφυκτικών ή δηλητηριωδών αερίων και βλημάτων κάτω των 400 γραμμαρίων με εκρηκτική γέμιση, καθώς και κάθε μορφή λεηλασίας. Παρά τις διεθνείς απαγορεύσεις, η ιστορία έχει δείξει πως η χρήση χημικών όπλων συνεχίζει να αφήνει τραγικά ίχνη στην ανθρωπότητα.