Μπήκαμε… επίσημα στο καλοκαίρι: Τι σημαίνει η είσοδος στο θερινό ηλιοστάσιο

Το Σάββατο, 21 Ιουνίου 2025, θα είναι η μεγαλύτερη μέρα του χρόνου και η επίσημη έναρξη του καλοκαιριού. Στις 12:13 το μεσημέρι (ώρα Ελλάδας) συνέβη το θερινό ηλιοστάσιο.

Από εκείνη τη στιγμή, στο βόρειο ημισφαίριο – όπου ανήκει και η Ελλάδα – οι μέρες θα αρχίσουν να μικραίνουν σταδιακά. Στην αρχή η διαφορά θα είναι σχεδόν ανεπαίσθητη, αλλά από τον Αύγουστο θα γίνεται πιο εμφανής, ενώ αντίστοιχα οι νύχτες θα μεγαλώνουν, με το σκηνικό του καλοκαιριού να προμηνύεται διαφορετικό στην χώρα μας. Στον αντίποδα, στο νότιο ημισφαίριο, η 21η Ιουνίου σηματοδοτεί την πρώτη μέρα του χειμώνα, δηλαδή το χειμερινό ηλιοστάσιο.

Το φαινόμενο των ηλιοστασίων και των ισημεριών, που καθορίζουν αστρονομικά την αλλαγή των εποχών, οφείλεται στο γεγονός ότι οι μέρες του έτους δεν έχουν ίση διάρκεια μεταξύ τους. Ο λόγος για αυτό είναι η περιφορά της Γης γύρω από τον Ήλιο και η κλίση του άξονα περιστροφής της κατά περίπου 23,5 μοίρες. Αν δεν υπήρχε αυτή η κλίση, δεν θα υπήρχαν εποχές, η διάρκεια της μέρας θα ήταν σταθερά 12 ώρες, και ο Ήλιος θα διέγραφε καθημερινά το ίδιο «μονοπάτι» στον ουρανό.

Η κλίση του άξονα όμως δημιουργεί τις εποχές. Για το μισό έτος, από την εαρινή έως τη φθινοπωρινή ισημερία, το βόρειο ημισφαίριο «γέρνει» προς τον Ήλιο, με αποκορύφωμα το θερινό ηλιοστάσιο, που συμβαίνει μεταξύ 20 και 22 Ιουνίου. Στο άλλο μισό του έτους, το νότιο ημισφαίριο στρέφεται περισσότερο προς τον Ήλιο, με αποκορύφωμα το χειμερινό ηλιοστάσιο.

VIRAL

Αποκλειστικό από το θρίλερ της Καλαμάτας: Το «μαύρο κουτί» του γυναικοκτόνου – Βρέθηκε σκληρός δίσκος με 40 κωδικούς και απόρρητα αρχεία! Τι κρύβει μέσα;

Airbnb-ντροπή: Οι ιδιοκτήτες ξέχασαν να αδειάσουν τη ντουλάπα και η τουρίστρια έπαθε το σοκ της ζωής της!

Θανατική ποινή για τους άνδρες που κακοποίησαν τουρίστρια μπροστά στα παιδιά της αφού το αυτοκίνητό της έμεινε από καύσιμα

Τι σημαίνει η είσοδος στο θερινό ηλιοστάσιο

Σύμφωνα με τον επίτιμο διευθυντή του Ευγενιδείου Πλανηταρίου, Διονύση Σιμόπουλο, η Γη αλλάζει καθημερινά θέση στην τροχιά της, γεγονός που μας επιτρέπει να βλέπουμε τον Ήλιο από διαφορετική γωνία κάθε μέρα. Η εκλειπτική είναι η προβολή της γήινης τροχιάς γύρω από τον Ήλιο πάνω στην ουράνια σφαίρα. Αν συγκρίνουμε την εκλειπτική με τον ουράνιο ισημερινό – δηλαδή την προέκταση του γήινου ισημερινού πάνω στον ουράνιο θόλο – θα παρατηρήσουμε ότι αυτοί οι δύο κύκλοι δεν συμπίπτουν. Τέμνονται σχηματίζοντας γωνία 23 μοιρών και 27 πρώτων λεπτών, λόγω της κλίσης του άξονα της Γης σε σχέση με το επίπεδο της εκλειπτικής. Αυτή η γωνία ονομάζεται «λόξωση της εκλειπτικής», ενώ τα σημεία τομής τους αποκαλούνται «ισημερινά σημεία».

Στο πρώτο σημείο, ο ουράνιος ισημερινός τέμνει την εκλειπτική όταν ο Ήλιος βρίσκεται στις 20-21 Μαρτίου. Αυτό είναι το εαρινό ισημερινό σημείο, από το οποίο ξεκινά η Άνοιξη. Στο διαμετρικά αντίθετο σημείο, η τομή συμβαίνει στις 22-23 Σεπτεμβρίου, γνωστό ως φθινοπωρινό ισημερινό σημείο, σηματοδοτώντας την αρχή του Φθινοπώρου. Και στις δύο αυτές ημερομηνίες, η διάρκεια της ημέρας και της νύχτας είναι ίση, 12 ώρες η καθεμία, φαινόμενο που ονομάζεται ισημερία.

Μετά το εαρινό ισημερινό σημείο, ο Ήλιος φαίνεται να ανυψώνεται διαρκώς στο βόρειο ημισφαίριο του ουρανού. Οι μέρες μεγαλώνουν, οι νύχτες μικραίνουν και η θερμοκρασία ανεβαίνει. Περίπου τρεις μήνες αργότερα, στις 21 Ιουνίου, ο Ήλιος φτάνει στο βορειότερο σημείο της εκλειπτικής. Από εκεί αρχίζει να κατέρχεται, «τρεπόμενος» προς τον ισημερινό. Αυτή η ημέρα, γνωστή ως θερινή τροπή ή θερινό τροπικό σημείο, σηματοδοτεί την έναρξη του Καλοκαιριού. Λόγω της φαινομενικής στασιμότητας του Ήλιου γύρω από τη θερινή τροπή, το σημείο αυτό αποκαλείται επίσης «θερινό ηλιοστάσιο».