Το «φιάσκο» της Ριανκούρ: Η μέρα που η 17 Νοέμβρη ξέφυγε μέσα από τα χέρια της αστυνομίας – Το τηλεφώνημα της «Άννας»

Υπάρχουν ορισμένα περιστατικά στην ιστορία της τρομοκρατίας στην Ελλάδα που παραμένουν μέχρι σήμερα γεμάτα μυστήριο και αναπάντητα ερωτήματα. Ένα από αυτά είναι το λεγόμενο «φιάσκο της Ριανκούρ», μια επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 1992 και θεωρείται από πολλούς μια από τις μεγαλύτερες χαμένες ευκαιρίες για την εξάρθρωση της τρομοκρατικής οργάνωσης 17 Νοέμβρη. Λεπτομέρειες άγνωστες για την υπόθεση, αρουσιάστηκαν και στο ντοκιμαντέρ για τη δράση της 17 Νοέμβρη που προβλήθηκε στον ΣΚΑΪ από τον Αλέξη Παπαχελά.
Η υπόθεση ξεκίνησε όταν μια άγνωστη γυναίκα επικοινώνησε με τις αρχές, μεταφέροντας πληροφορίες που, σύμφωνα με όσα είπε, αφορούσαν την επόμενη κίνηση της οργάνωσης. Η γυναίκα υποστήριξε ότι μέλη της 17 Νοέμβρη σχεδίαζαν επίθεση εναντίον δικαστικού λειτουργού και πως, σε περίπτωση που το σχέδιο δεν εξελισσόταν όπως είχε προβλεφθεί, θα συγκεντρώνονταν σε συγκεκριμένο σημείο στους Αμπελοκήπους, στην οδό Λουίζης Ριανκούρ. Η πληροφορία κρίθηκε ιδιαίτερα σημαντική και προκάλεσε άμεση κινητοποίηση της Ελληνικής Αστυνομίας. Για πρώτη φορά μετά από χρόνια προσπαθειών, οι αρχές πίστεψαν ότι βρίσκονταν κοντά στο να εντοπίσουν μέλη της οργάνωσης που για μεγάλο διάστημα δρούσε χωρίς να αφήνει ίχνη. Διαβάστε εδώ την πρώτη μεγάλη χαμένη ευκαιρία της ΕΛΑΣ.
Η μεγάλη επιχείρηση της αστυνομίας
Με βάση τις πληροφορίες που είχαν φτάσει στις αρχές, οργανώθηκε μια μεγάλη επιχείρηση στην περιοχή των Αμπελοκήπων. Δεκάδες αστυνομικοί με πολιτικά τοποθετήθηκαν σε διάφορα σημεία της περιοχής, ενώ οχήματα χωρίς διακριτικά και μυστικοί αστυνομικοί παρακολουθούσαν διακριτικά τις κινήσεις στον χώρο. Παράλληλα, περίπου 60 δικαστικοί λειτουργοί τέθηκαν υπό προστασία, καθώς υπήρχαν φόβοι ότι η οργάνωση σχεδίαζε επίθεση εναντίον ενός από αυτούς. Στο σχέδιο συμμετείχαν ειδικές μονάδες της αστυνομίας, ενώ η επιχείρηση θεωρούνταν από τις σημαντικότερες που είχαν οργανωθεί μέχρι τότε για την αντιμετώπιση της 17 Νοέμβρη.
Το πρωί της 23ης Μαρτίου 1992, οι δυνάμεις της αστυνομίας βρίσκονταν ήδη στις θέσεις τους. Οι αξιωματικοί περίμεναν την εμφάνιση των υπόπτων, ελπίζοντας ότι αυτή τη φορά θα κατάφερναν να προχωρήσουν σε συλλήψεις. Κάποια στιγμή εντοπίστηκε όχημα που θεωρήθηκε ύποπτο και πιθανότατα συνδεόταν με μέλη της οργάνωσης. Ένας αστυνομικός που βρισκόταν στην περιοχή προσπάθησε να μεταφέρει τον αριθμό κυκλοφορίας του οχήματος στους συναδέλφους του, χρησιμοποιώντας τηλεφωνικό θάλαμο. Η κίνηση αυτή όμως φαίνεται πως πρόδωσε την παρουσία των αρχών.
Η διαφυγή που έμεινε στην ιστορία
Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά αργότερα, τα μέλη της 17 Νοέμβρη αντιλήφθηκαν ότι βρίσκονταν υπό παρακολούθηση. Αντέδρασαν γρήγορα, επιβιβάστηκαν σε βαν και απομακρύνθηκαν από την περιοχή πριν οι αστυνομικοί προλάβουν να επέμβουν. Ένα περιπολικό προσπάθησε να τους ακολουθήσει μέσω διαφορετικής διαδρομής, ωστόσο η οπτική επαφή χάθηκε και το όχημα εξαφανίστηκε. Η επιχείρηση κατέρρευσε και η ευκαιρία που θεωρούνταν μοναδική χάθηκε.
Ο τότε επικεφαλής της ομάδας ερευνών για τη 17 Νοέμβρη, Φώτης Παπαγεωργίου, φέρεται να χαρακτήρισε το περιστατικό ως μία από τις μεγαλύτερες «γκάφες» της αστυνομίας μέχρι εκείνη την περίοδο. Στο ντοκιμαντέρ, ο Δημήτρης Κουφοντίνας – ένα από τα βασικά μέλη της οργάνωσης – περιέγραψε το περιστατικό από τη δική του οπτική. Σύμφωνα με τα λεγόμενά του, τα μέλη της 17 Νοέμβρη είχαν εντοπίσει την παρουσία αστυνομικών και αποφάσισαν να αποχωρήσουν, αποφεύγοντας μια πιθανή σύγκρουση. Όπως υποστήριξε, οι δύο πλευρές βρέθηκαν πολύ κοντά, αλλά τελικά απομακρύνθηκαν χωρίς να υπάρξει συμπλοκή.
Τα σενάρια για την άγνωστη πληροφοριοδότη
Το περιστατικό της Ριανκούρ συνοδεύτηκε από πολλές θεωρίες και σενάρια που παραμένουν μέχρι σήμερα ανεπιβεβαίωτα. Ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα αφορά την ταυτότητα της γυναίκας, της «Άννας», που τηλεφώνησε στις αρχές. Κατά καιρούς διατυπώθηκαν διάφορες εκδοχές για το ποια μπορεί να ήταν η πληροφοριοδότης. Ορισμένοι υποστήριξαν ότι επρόκειτο για άτομο που είχε προσωπικές σχέσεις με μέλος της οργάνωσης και επιχείρησε να εκδικηθεί. Άλλοι θεώρησαν ότι η πληροφορία προήλθε από διαφορετική πηγή, ίσως ακόμη και από υπηρεσίες πληροφοριών.
Παράλληλα, είχε γίνει λόγος και για μεγάλα χρηματικά ποσά που είχαν προκηρυχθεί ως αμοιβή για όποιον οδηγούσε τις αρχές στα ίχνη της 17 Νοέμβρη. Τα ποσά που ακούστηκαν τότε έφταναν τα 13 εκατομμύρια δραχμές, ενώ σε άλλες περιπτώσεις αναφέρθηκαν ακόμη μεγαλύτερα ποσά. Τίποτα όμως από αυτά δεν αποδείχθηκε ποτέ με σαφήνεια.
Διαβάστε επίσης
Το «φιάσκο της Ριανκούρ» παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο αινιγματικά επεισόδια στη μακρά ιστορία της 17 Νοέμβρη. Παρότι οι αρχές έφτασαν τόσο κοντά στα μέλη της οργάνωσης, τελικά δεν κατάφεραν να προχωρήσουν σε συλλήψεις. Περισσότερα από τριάντα χρόνια αργότερα, το περιστατικό συνεχίζει να προκαλεί συζητήσεις, καθώς πολλά από τα ερωτήματα που προέκυψαν εκείνη την ημέρα δεν έχουν απαντηθεί ποτέ. Και ίσως, όπως πιστεύουν αρκετοί, να μην απαντηθούν ποτέ.






0 ΣΧΟΛΙΑ