Σαν σήμερα, 09 Φεβρουαρίου 1895: Η μέρα που ο Ουίλιαμ Μόργκαν ανακάλυψε το βόλεϊ

Στις 9 Φεβρουαρίου 1895, σε ένα γυμναστήριο της Χριστιανικής Αδελφότητας Νέων (YMCA) στο Χόλιοουκ της Μασαχουσέτης, ένας άνδρας με όραμα και μεθοδικότητα παρουσίασε κάτι που αρχικά έμοιαζε με ένα παράξενο πείραμα. Ο Ουίλιαμ Μόργκαν, καθηγητής φυσικής αγωγής, δεν μπορούσε να φανταστεί εκείνο το πρωινό ότι η επινόηση του, την οποία ονόμασε «Mintonette», θα εξελισσόταν σε ένα από τα πιο λαοφιλή αθλήματα στον πλανήτη. Το βόλεϊμπολ γεννήθηκε από την ανάγκη για μια εναλλακτική μορφή εκτόνωσης, λιγότερο βίαιη από το μπάσκετ, αλλά εξίσου ανταγωνιστική, και σήμερα, 131 χρόνια μετά, η επέτειος της πρώτης του εμφάνισης μας θυμίζει πώς η απλότητα μιας ιδέας μπορεί να κατακτήσει τον κόσμο.
Η ανάγκη για ένα «ευγενές» άθλημα
Ο Ουίλιαμ Μόργκαν ήταν στενός φίλος και συνάδελφος του Τζέιμς Νάισμιθ, του ανθρώπου που είχε εφεύρει το μπάσκετ μόλις τέσσερα χρόνια νωρίτερα. Παρατηρώντας τους μαθητές του και ιδιαίτερα τους άνδρες μεγαλύτερης ηλικίας που σύχναζαν στο γυμναστήριο, ο Μόργκαν διαπίστωσε ότι το μπάσκετ ήταν συχνά υπερβολικά κουραστικό και επικίνδυνο λόγω των σωματικών επαφών. Αναζητούσε ένα παιχνίδι που να απαιτεί έντονη κίνηση, αλλά να διατηρεί μια απόσταση ασφαλείας μεταξύ των αντιπάλων.
Ο Μόργκαν συνδύασε στοιχεία από διάφορα αθλήματα για να δημιουργήσει το δικό του. Πήρε το δίχτυ από το τένις και το τοποθέτησε σε ύψος περίπου δύο μέτρων, την μπάλα από το μπάσκετ (η οποία όμως αποδείχθηκε πολύ βαριά και οδήγησε στην κατασκευή της πρώτης ειδικής μπάλας βόλεϊ), την έννοια των χτυπημάτων με το χέρι από το χάντμπολ και τη λογική των «innings» από το μπέιζμπολ. Το αποτέλεσμα ήταν ένα παιχνίδι όπου η μπάλα έπρεπε να παραμένει στον αέρα, περνώντας πάνω από το δίχτυ, χωρίς να επιτρέπεται στους παίκτες να την κρατήσουν ή να την αφήσουν να ακουμπήσει στο έδαφος.
Η μετονομασία και η πρώτη επίσημη παρουσίαση
Το αρχικό όνομα «Mintonette» προήλθε από το άθλημα του μπάντμιντον, λόγω της ομοιότητας στη χρήση του φιλέ. Ωστόσο, κατά την πρώτη επίσημη επίδειξη του αθλήματος σε ένα συνέδριο διευθυντών φυσικής αγωγής στο Σπρίνγκφιλντ, ένας από τους παρατηρητές, ο καθηγητής Άλφρεντ Χάλστεντ, παρατήρησε την κίνηση της μπάλας. Είδε ότι οι παίκτες έδιναν στην μπάλα μια τροχιά που έμοιαζε με «βολή» στον αέρα (volleying). Πρότεινε στον Μόργκαν να αλλάξει το όνομα σε «Volley Ball», μια εισήγηση που έγινε αμέσως δεκτή και έδωσε στο άθλημα την ταυτότητα που το έκανε αναγνωρίσιμο παντού.
Στις απαρχές του, το βόλεϊ δεν είχε τους αυστηρούς περιορισμούς που γνωρίζουμε σήμερα. Δεν υπήρχε όριο στον αριθμό των παικτών που μπορούσαν να βρίσκονται μέσα στο γήπεδο, ούτε στον αριθμό των επαφών πριν η μπάλα περάσει στην αντίπαλη πλευρά. Ο αγώνας χωριζόταν σε εννέα σετ (innings), και κάθε ομάδα είχε δικαίωμα για τρεις προσπάθειες σε κάθε σερβίς. Ήταν ένα παιχνίδι που βασιζόταν περισσότερο στην αντοχή και την ομαδικότητα και λιγότερο στην εκρηκτικότητα και τη δύναμη που χαρακτηρίζουν το σύγχρονο επαγγελματικό βόλεϊ.
Από το Χόλιοουκ στην παγκόσμια κυριαρχία
Η εξάπλωση του αθλήματος ήταν ραγδαία, χάρη στο δίκτυο της YMCA που το μετέφερε σε κάθε γωνιά των Ηνωμένων Πολιτειών και σύντομα στον Καναδά και την Ασία. Οι στρατιώτες του αμερικανικού στρατού κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη διάδοση του βόλεϊ στην Ευρώπη, καθώς έστηναν δίχτυα παντού όπου στρατοπέδευαν. Το 1947 ιδρύθηκε η Διεθνής Ομοσπονδία Πετοσφαίρισης (FIVB) στο Παρίσι, ενώ το 1964 το άθλημα έκανε το ντεμπούτο του στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο, επισημοποιώντας τη θέση του στην ελίτ του παγκόσμιου αθλητισμού.
Σήμερα, το βόλεϊμπολ έχει εξελιχθεί σε ένα άθλημα υψηλών απαιτήσεων, με εντυπωσιακά καρφιά, άμυνες αυτοθυσίας και μια μοναδική αισθητική που συνδυάζει την αθλητική ρώμη με τη χάρη. Ο Ουίλιαμ Μόργκαν, ο σεμνός καθηγητής από τη Μασαχουσέτη, πέτυχε κάτι σπάνιο: δημιούργησε έναν «κόσμο» όπου το φιλέ δεν είναι εμπόδιο, αλλά η γέφυρα για έναν ανταγωνισμό βασισμένο στον σεβασμό και την ομαδική συνεργασία. Η 9η Φεβρουαρίου θα παραμείνει για πάντα η αφετηρία μιας πορείας που ξεκίνησε από ένα ξύλινο πάτωμα γυμναστηρίου για να καταλήξει στις μεγαλύτερες αρένες του κόσμου και στις πιο ηλιόλουστες παραλίες της γης.






0 ΣΧΟΛΙΑ