Η «μαύρη» επέτειος της πρώτης ναζιστικής θηριωδίας στην Κρήτη – Σαν σήμερα (02/06/1941) η ημέρα που πνίγηκε στο αίμα το χωριό Κοντομαρί

Στις σελίδες της ελληνικής ιστορίας, λίγες ημερομηνίες προκαλούν τέτοιο ρίγος όσο η 2α Ιουνίου 1941. Σαν σήμερα, πριν από ακριβώς 85 χρόνια, το μικρό χωριό Κοντομαρί της επαρχίας Κυδωνίας στα Χανιά, έγινε ο τόπος ενός από τα πρώτα και πιο αποτρόπαια εγκλήματα πολέμου των γερμανικών δυνάμεων κατοχής στην Ελλάδα.

Η εκτέλεση των αρρένων κατοίκων από τους Γερμανούς αλεξιπτωτιστές (Fallschirmjäger) δεν ήταν απλώς μια πράξη εκδίκησης· ήταν η εναρκτήρια σκηνή ενός δράματος που θα συνεχιζόταν σε ολόκληρο το νησί, σημαδεύοντας ανεξίτηλα την ιστορία της Κρήτης.

Το πλαίσιο του εγκλήματος: Η Μάχη της Κρήτης

Η Μάχη της Κρήτης (20-31 Μαΐου 1941) υπήρξε μια από τις πιο ηρωικές σελίδες του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Ο κρητικός λαός, χωρίς να διαθέτει τον βαρύ οπλισμό των εισβολέων, ύψωσε ανάστημα και προκάλεσε τρομακτικές απώλειες στην ελίτ των γερμανικών αλεξιπτωτιστών.

VIRAL

Γιώργος Καλλιακμάνης: Αποκάλυψε αυτό που όλοι φοβόντουσαν για το γυναικείο πτώμα σε βαλίτσα!

Έθαψε την οικογένειά του κάτω από τη βεράντα και έγινε καπνός: Το άλυτο θρίλερ που παγώνει το αίμα

Τραγωδία στον Πειραιά: Μετά τα αποτελέσματα της ιατροδικαστικής – Ποιο ήταν το μοναδικό «παράθυρο σωτηρίας» των δύο νέων που έχασαν τη ζωή τους στο γκαράζ

Οι ναζιστικές δυνάμεις, συνηθισμένες στις γρήγορες και εύκολες νίκες τους, βρήκαν μπροστά τους μια αντίσταση που δεν είχαν προβλέψει. Η οργή τους για την απρόσμενη αυτή ήττα στο πεδίο της μάχης μετατράπηκε σε ένα κρεσέντο κτηνωδίας εναντίον των αμάχων.

2 Ιουνίου 1941: Το Κοντομαρί στο απόσπασμα

Λίγες ημέρες μετά τη λήξη των εχθροπραξιών, οι γερμανικές δυνάμεις εισέβαλαν στο Κοντομαρί. Με πρόσχημα την ανεύρεση όπλων και τη δήθεν συμμετοχή κατοίκων στη δολοφονία Γερμανών αλεξιπτωτιστών κατά τη διάρκεια της μάχης, οι δυνάμεις κατοχής συγκέντρωσαν τους κατοίκους.

Το σκηνικό που ακολούθησε έχει καταγραφεί με ανατριχιαστική ακρίβεια από τον ίδιο τον Γερμανό πολεμικό ανταποκριτή, Franz-Peter Weixler, ο οποίος, παρά την προπαγανδιστική φύση της αποστολής του, δεν μπόρεσε να μείνει ασυγκίνητος.

Οι Γερμανοί αλεξιπτωτιστές, υπό τις διαταγές του υποστράτηγου Kurt Student, οδήγησαν τους άρρενες κατοίκους σε ένα ελαιόκτημα. Εκεί, χωρίς δίκη, χωρίς καμία απολογία, οι άνθρωποι που μέχρι πριν λίγες μέρες οργώναν τα χωράφια τους, βρέθηκαν μπροστά στα πολυβόλα.

Οι εκτελέσεις ήταν ομαδικές. Άνδρες κάθε ηλικίας έπεσαν νεκροί, αφήνοντας πίσω τους ορφανά παιδιά και χήρες. Το χωριό σημαδεύτηκε για πάντα, καθώς δεν υπήρξε οικογένεια που να μη θρηνήσει κάποιον δικό της.

Το ντοκουμέντο που «κάρφωσε» τους ναζί

Η σφαγή στο Κοντομαρί δεν θα μπορούσε να αποσιωπηθεί, χάρη στον Franz-Peter Weixler. Ο ίδιος, σοκαρισμένος από τη βαρβαρότητα που αντίκρισε, τράβηξε φωτογραφίες από τη στιγμή της εκτέλεσης. Μετά τον πόλεμο, οι φωτογραφίες αυτές αποτέλεσαν αδιάψευστα τεκμήρια στις δίκες των εγκληματιών πολέμου.

Ο Weixler, για την πράξη του να διασώσει αυτά τα στοιχεία, κινδύνευσε και ο ίδιος από το ναζιστικό καθεστώς, ωστόσο η συνείδησή του λειτούργησε ως ιστορική δικαιοσύνη.

Η αρχή μιας ατέρμονης θηριωδίας

Το Κοντομαρί ήταν μόνο η αρχή. Η «διαταγή αντιποίνων» του Kurt Student αποτέλεσε τον οδικό χάρτη για τη γενοκτονία της Κρήτης. Ακολούθησε η σφαγή στην Κάνδανο, η καταστροφή των χωριών του Αμαρίου, τα Ανώγεια και η Βιάννος.

Οι Γερμανοί προσπάθησαν να «σπάσουν» το φρόνημα του κρητικού λαού μέσω του τρόμου, αλλά το μόνο που πέτυχαν ήταν να δημιουργήσουν μια μόνιμη πληγή, η οποία μετατράπηκε σε σύμβολο αντιστάσεως για τις επόμενες γενιές.

Μνήμη και χρέος

Σήμερα, στο Κοντομαρί, υπάρχει μνημείο που θυμίζει τη θυσία των ανθρώπων εκείνης της ημέρας. Η 2α Ιουνίου δεν είναι απλώς μια επέτειος μνήμης· είναι μια υπενθύμιση του πόσο εύθραυστη είναι η ειρήνη και πόσο υψηλό είναι το τίμημα της ελευθερίας.

Οι κάτοικοι του Κοντομαρί δεν ήταν στρατιώτες, ήταν άνθρωποι της καθημερινότητας που βρέθηκαν στο στόχαστρο μιας απάνθρωπης ιδεολογίας.Η ιστορία της Κρήτης κατά τη διάρκεια της Κατοχής είναι μια ιστορία που πρέπει να διδάσκεται όχι μόνο για τα δεινά, αλλά και για το ήθος των ανθρώπων που αρνήθηκαν να υποταχθούν.

Το Κοντομαρί αποτελεί ένα «ανοιχτό βιβλίο» της ναζιστικής θηριωδίας, το οποίο παραμένει διδακτικό για όλο τον κόσμο.Η θυσία του Κοντομαρί παραμένει αξεπέραστο σύμβολο ανδρείας και πόνου. Εσείς τι γνωρίζετε για τις μαρτυρικές περιοχές της Κρήτης; Η μνήμη είναι το μοναδικό όπλο ενάντια στη λήθη.