Καπνίζεις μόνο στις εξόδους; Οι επιστήμονες λένε ότι ο κίνδυνος παραμένει

Για πολλά χρόνια επικρατούσε η άποψη ότι όσοι καπνίζουν περιστασιακά ή μόνο σε κοινωνικές εξόδους αντιμετωπίζουν πολύ μικρότερο κίνδυνο για σοβαρές ασθένειες σε σύγκριση με τους βαρείς καπνιστές. Ωστόσο, νέα επιστημονικά δεδομένα φαίνεται να ανατρέπουν αυτή την αντίληψη, προειδοποιώντας ότι ακόμη και το λεγόμενο «κοινωνικό κάπνισμα» μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, ακόμη και δεκαετίες μετά τη διακοπή του.
Νέα μελέτη καταρρίπτει τον μύθο του «ακίνδυνου» περιστασιακού καπνίσματος
Σύμφωνα με νέα μελέτη που παρουσιάστηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες, άνθρωποι που κάπνιζαν λίγα τσιγάρα αλλά για μεγάλο χρονικό διάστημα ενδέχεται να διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα, παρόμοιο σε ορισμένες περιπτώσεις με εκείνον των πιο συστηματικών καπνιστών. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα μέχρι σήμερα κριτήρια αξιολόγησης του κινδύνου ίσως δεν αποτυπώνουν με ακρίβεια τη συνολική επίδραση του καπνίσματος στον οργανισμό. Μέχρι σήμερα, σε πολλές χώρες, ο υπολογισμός του κινδύνου βασίζεται κυρίως στα λεγόμενα «pack years», δηλαδή στον συνδυασμό της ποσότητας των τσιγάρων που καπνίζει κάποιος καθημερινά και των συνολικών ετών καπνίσματος.
Η νέα έρευνα όμως δείχνει ότι η διάρκεια του καπνίσματος ίσως είναι τελικά πιο καθοριστικός παράγοντας από την ημερήσια ποσότητα τσιγάρων. Με άλλα λόγια, κάποιος που κάπνιζε λίγα τσιγάρα για είκοσι ή τριάντα χρόνια μπορεί να έχει μεγαλύτερο κίνδυνο απ’ όσο θεωρούσαν μέχρι σήμερα οι ειδικοί. Η μελέτη βασίστηκε στην ανάλυση στοιχείων σχεδόν ενός εκατομμυρίου ανθρώπων ηλικίας από 50 έως 80 ετών. Οι επιστήμονες εξέτασαν διαφορετικούς τρόπους υπολογισμού του κινδύνου για καρκίνο του πνεύμονα και διαπίστωσαν ότι η απλή καταγραφή των συνολικών ετών καπνίσματος μπορούσε να εντοπίσει αποτελεσματικότερα άτομα που διατρέχουν κίνδυνο.
Ένα από τα σημαντικότερα συμπεράσματα ήταν ότι τα σημερινά συστήματα προληπτικού ελέγχου ενδέχεται να αφήνουν εκτός μεγάλο αριθμό ανθρώπων που τελικά αναπτύσσουν καρκίνο. Αυτό συμβαίνει επειδή τα περισσότερα προγράμματα προληπτικών εξετάσεων εστιάζουν κυρίως σε άτομα που υπήρξαν βαρείς καπνιστές και όχι σε όσους κάπνιζαν περιστασιακά επί πολλά χρόνια.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι ο κίνδυνος δεν εξαφανίζεται πλήρως ακόμη κι αν κάποιος έχει κόψει το κάπνισμα εδώ και δεκαετίες. Παρότι η διακοπή μειώνει σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου και άλλων σοβαρών παθήσεων, ο οργανισμός μπορεί να εξακολουθεί να φέρει τις επιπτώσεις της μακροχρόνιας έκθεσης στον καπνό. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι πολλοί νέοι άνθρωποι θεωρούν το «social smoking» σχετικά ακίνδυνο. Πρόκειται για τη συνήθεια κάποιου να καπνίζει μόνο σε εξόδους, πάρτι, κοινωνικές συναντήσεις ή περιστασιακά με φίλους, χωρίς να θεωρεί τον εαυτό του κανονικό καπνιστή.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν πως αυτή η νοοτροπία μπορεί να οδηγήσει σε υποτίμηση του κινδύνου. Ακόμη και λίγα τσιγάρα την εβδομάδα, όταν η συνήθεια διατηρείται για πολλά χρόνια, φαίνεται πως επηρεάζουν σημαντικά την υγεία των πνευμόνων. Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει μία από τις πιο θανατηφόρες μορφές καρκίνου παγκοσμίως. Κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται δεκάδες χιλιάδες νέα περιστατικά, ενώ το κάπνισμα εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τους παραδοσιακούς καπνιστές αλλά και όσους επιλέγουν να καπνίζουν «αραιά και πού». Μάλιστα, όπως σημειώνουν, αρκετοί άνθρωποι που έχουν περιορίσει σημαντικά το κάπνισμα θεωρούν λανθασμένα ότι έχουν εξαλείψει σχεδόν κάθε κίνδυνο για την υγεία τους. Παράλληλα, αυξάνεται η ανησυχία και για όσους συνδυάζουν το κάπνισμα με ηλεκτρονικά τσιγάρα ή άλλες εναλλακτικές μορφές νικοτίνης χωρίς να έχουν διακόψει πλήρως τα συμβατικά τσιγάρα. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η μείωση του αριθμού των τσιγάρων είναι θετική εξέλιξη, όμως δεν προσφέρει την ίδια προστασία με την οριστική διακοπή.
Διαβάστε επίσης
Ένα ακόμη ζήτημα που αναδεικνύεται είναι η σημασία των προληπτικών εξετάσεων. Σε αρκετές χώρες εφαρμόζονται πλέον προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα, κυρίως σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας που έχουν καπνίσει στο παρελθόν. Ωστόσο, οι επιστήμονες θεωρούν ότι τα κριτήρια επιλογής ίσως χρειάζεται να επανεξεταστούν, ώστε να περιλαμβάνουν περισσότερους ανθρώπους που έχουν ιστορικό μακροχρόνιου, έστω και ήπιου, καπνίσματος.






0 ΣΧΟΛΙΑ