Φοβία για τα αεροπλάνα: Τι την προκαλεί και πώς ξεπερνιέται

Η φοβία για τα αεροπλάνα είναι ένα συχνό φαινόμενο, ακόμη και μεταξύ ανθρώπων που γνωρίζουν ότι τα αεροπορικά ταξίδια θεωρούνται ιδιαίτερα ασφαλή. Για κάποιους, η σκέψη και μόνο μιας πτήσης μπορεί να προκαλέσει έντονο άγχος, ταχυκαρδία ή ακόμη και φόβο ότι θα πάθουν κρίση πανικού, ενώ η αίσθηση ότι βρίσκονται στον αέρα, χωρίς έλεγχο του τι συμβαίνει γύρω τους, εντείνει την αγωνία. Το θέμα της φοβίας για τα αεροπλάνα βρέθηκε στο επίκεντρο της εκπομπής «Ανάσα», με τον κ. Παπαγεωργίου να εξηγεί ότι πίσω από τον συγκεκριμένο φόβο μπορεί να κρύβονται βαθύτερες ανησυχίες που συνδέονται με τον θάνατο, την απώλεια ελέγχου και την αίσθηση της «ανιμποριάς». Όπως ανέφερε, δεν είναι απαραίτητα ο φόβος ότι κάποιος θα πεθάνει κατά τη διάρκεια της πτήσης, αλλά η αίσθηση ότι η ζωή μπορεί να τελειώσει πριν προλάβει να ζήσει όσα θεωρεί σημαντικά.

Γιατί το αεροπλάνο προκαλεί τόσο έντονο φόβο

Σύμφωνα με τον κ. Παπαγεωργίου, η φοβία της πτήσης ή ακόμη και της πτώσης μπορεί να συνδέεται με πολύ πρώιμες εμπειρίες της παιδικής ηλικίας. Η αίσθηση ότι ένα βρέφος ή ένα μικρό παιδί βρίσκεται μετέωρο, χωρίς να μπορεί να ελέγξει πού βρίσκεται ή τι συμβαίνει κάτω από τα πόδια του, μπορεί να αποτυπωθεί στον ψυχισμό του. Αυτή η αίσθηση της αδυναμίας ελέγχου μπορεί, πολλά χρόνια αργότερα, να επανεμφανιστεί σε έναν ενήλικο όταν βρίσκεται μέσα σε ένα αεροπλάνο. Το γεγονός ότι δεν υπάρχει άμεση δυνατότητα εξόδου από την κατάσταση μπορεί να ενισχύσει ακόμη περισσότερο το άγχος. Ο ειδικός εξήγησε επίσης ότι η λογική και οι στατιστικές δεν είναι πάντα αρκετές για να αντιμετωπιστεί ένας τέτοιος φόβος. Παρότι οι οδικές μετακινήσεις παρουσιάζουν μεγαλύτερους κινδύνους από τις αεροπορικές, η γνώση αυτή από μόνη της δεν αρκεί για να καθησυχάσει έναν άνθρωπο που αισθάνεται ότι χάνει τον έλεγχο. Ο ίδιος φόβος μπορεί να εμφανίζεται ακόμη και στα όνειρα, με ανθρώπους να ονειρεύονται ότι πετούν ή πέφτουν χωρίς να μπορούν να ελέγξουν την πορεία τους.

Η αίσθηση του ελέγχου και ο ρόλος της εμπειρίας

Ένα ενδιαφέρον στοιχείο που αναφέρθηκε στη συζήτηση ήταν ότι ένας άνθρωπος μπορεί να μην αισθανθεί φόβο σε μια πτήση όταν υπάρχει κάτι άλλο που θεωρεί σημαντικότερο. Ο παρουσιαστής περιέγραψε τη δική του πρώτη εμπειρία, όταν ως φαντάρος χρειάστηκε να ταξιδέψει με αεροπλάνο. Η επιθυμία του να φύγει από τον στρατό και να συναντήσει τους ανθρώπους που αγαπούσε ήταν εκείνη τη στιγμή ισχυρότερη από την ανησυχία για την πτήση. Όπως εξήγησε ο κ. Παπαγεωργίου, η προσδοκία για κάτι που έχει μεγαλύτερη συναισθηματική σημασία μπορεί προσωρινά να «ξεγελάσει» τον φόβο. Παρόμοια, η παρουσία ενός ανθρώπου που αγαπά κάποιος ή η ανάγκη να στηρίξει ένα άλλο πρόσωπο μπορεί να λειτουργήσει ως ισχυρότερο κίνητρο. Ωστόσο, όπως επισημάνθηκε, δεν είναι πρακτικό να αναζητά κανείς μια τόσο έντονη συνθήκη προκειμένου να αντιμετωπίσει μια φοβία. Η ουσία βρίσκεται στο να αναγνωρίσει ότι ο φόβος μπορεί να αποτελεί μια αντίδραση του μυαλού σε μια αίσθηση απώλειας ελέγχου και όχι απαραίτητα σε έναν πραγματικό κίνδυνο.

VIRAL

«Αίσχος, αίσχος» στο ΟΑΚΑ: Οργή θεατών μετά τη μεγάλη συναυλία της Βίσση – Πανικός, λιποθυμίες και ασφυκτικές συνθήκες

Φαίη Σκορδά: Άρχισαν τα δύσκολα πριν καν την πρεμιέρα – Πώς η Μαρία Αντωνά αλλάζει τα δεδομένα

Αστρονομικά έσοδα για την Άννα Βίσση: Πόσα χρήματα έβγαλε από την συναυλία στο ΟΑΚΑ;

Φοβία για τα αεροπλάνα

Η επανάληψη μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της φοβίας

Η σταδιακή έκθεση σε αυτό που προκαλεί φόβο μπορεί να αποτελέσει μέρος της προσπάθειας αντιμετώπισής του. Όπως εξήγησε ο κ. Παπαγεωργίου, κάθε επιτυχημένη πτήση μπορεί να λειτουργήσει ως μια νέα εμπειρία που καταγράφεται στη μνήμη: «Τα κατάφερα μία φορά, δύο φορές, τρεις φορές, άρα μπορώ να τα καταφέρω ξανά». Με αυτόν τον τρόπο, ο άνθρωπος μπορεί σταδιακά να αποκτήσει μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στις δυνατότητές του και να μειώσει την ένταση της αντίδρασής του. Υπάρχουν, όπως αναφέρθηκε, και ειδικές τεχνικές αποευαισθητοποίησης που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αντιμετώπιση τέτοιων φόβων, με τη συνεργασία ειδικού. Η διαδικασία απαιτεί χρόνο και συστηματική προσπάθεια, όμως στόχος είναι ο άνθρωπος να μην επιτρέπει στη φοβία να καθορίζει τις επιλογές και την καθημερινότητά του.

Ο φόβος για τα αεροπλάνα, επομένως, δεν αντιμετωπίζεται πάντοτε μόνο με τη λογική ή με τη διαβεβαίωση ότι οι πιθανότητες ενός ατυχήματος είναι πολύ μικρές. Για πολλούς ανθρώπους, το πραγματικό ζήτημα βρίσκεται στην αίσθηση ότι δεν μπορούν να ελέγξουν την κατάσταση και στο άγχος που αυτή προκαλεί. Η κατανόηση της συγκεκριμένης αντίδρασης, η σταδιακή εξοικείωση με την πτήση και, όταν χρειάζεται, η υποστήριξη από έναν ειδικό μπορούν να αποτελέσουν βήματα προς μια διαφορετική σχέση με το αεροπλάνο. Το ζητούμενο δεν είναι να εξαφανιστεί κάθε ίχνος φόβου, αλλά να μην επιτρέπει πλέον ο φόβος να περιορίζει τη ζωή, τις μετακινήσεις και τις εμπειρίες ενός ανθρώπου.