Μπορείς να «ξεγελάσεις» το DNA σου; Τι λένε οι επιστήμονες για τα όρια της ζωής

Η ιδέα ότι το πόσο θα ζήσουμε εξαρτάται κυρίως από τον τρόπο ζωής μας, τι τρώμε, αν γυμναζόμαστε, αν καπνίζουμε ή όχι, κυριαρχούσε για δεκαετίες στην επιστημονική σκέψη. Ωστόσο, μια νέα μεγάλη έρευνα έρχεται να ανατρέψει εν μέρει αυτή τη βεβαιότητα για την υγεία, δείχνοντας ότι τα γονίδια παίζουν πολύ πιο καθοριστικό ρόλο στη διάρκεια της ζωής απ’ ό,τι πιστεύαμε μέχρι σήμερα.

Η γενετική εξήγηση που αλλάζει όσα ξέραμε

Σύμφωνα με τα νέα ευρήματα, η γενετική μας προδιάθεση μπορεί να εξηγεί περισσότερο από το μισό των διαφορών στο προσδόκιμο ζωής μεταξύ των ανθρώπων. Με απλά λόγια, ένα μεγάλο μέρος του «πόσο» θα ζήσουμε φαίνεται να είναι ήδη γραμμένο στο γενετικό μας υλικό. Πρόκειται για ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από εκείνο που υπολόγιζαν παλαιότερες έρευνες.

Νέα μελέτη ανατρέπει όσα ξέραμε για τη ζωή και τη μακροημέρευση

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι προηγούμενες μελέτες υποτιμούσαν τη σημασία της κληρονομικότητας, επειδή βασίζονταν σε ιστορικά δεδομένα από εποχές όπου οι άνθρωποι πέθαιναν συχνά νέοι από λοιμώξεις, ατυχήματα ή συνθήκες ακραίας φτώχειας. Σε εκείνα τα περιβάλλοντα, οι εξωτερικοί παράγοντες «σκέπαζαν» την επίδραση των γονιδίων. Σήμερα όμως, με την πρόοδο της ιατρικής, τα εμβόλια, την υγιεινή και τη βελτίωση των συνθηκών ζωής, το γενετικό αποτύπωμα στη μακροζωία γίνεται πιο ορατό.

Γεννηθήκαμε για συγκεκριμένα χρόνια;

Αυτό δεν σημαίνει ότι η μοίρα μας είναι απόλυτα προδιαγεγραμμένη. Αν και περίπου το 55% της διάρκειας ζωής φαίνεται να σχετίζεται με τα γονίδια, το υπόλοιπο εξαρτάται από επιλογές, συγκυρίες και, σε έναν βαθμό, τύχη. Η φυσική δραστηριότητα, η ισορροπημένη διατροφή, η αποφυγή βλαβερών συνηθειών και οι κοινωνικές σχέσεις μπορούν να μετατοπίσουν τη «γενετική ηλικία» ενός ανθρώπου προς τα πάνω ή προς τα κάτω κατά μερικά χρόνια.

VIRAL

Ιωάννα Τούνη: Απαντάει αν τελικά πλήρωσε στις Κάννες για να περπατήσει στο κόκκινο χαλί

Η Φαίη Σκορδά είδε κάτι στο πρόσωπό της και δεν το άφησε ασχολίαστο – «Ίσως χρειάζομαι botox»

Εκτάκτως στο νοσοκομείο ο Γρηγόρης Αρναούτογλου – Τι συνέβη

Οι ειδικοί εξηγούν ότι ένας άνθρωπος με γενετική προδιάθεση για να ζήσει έως τα 80 μπορεί, με υγιεινό τρόπο ζωής, να φτάσει τα 85. Αντίστροφα, κακές συνήθειες μπορούν να μειώσουν το προσδόκιμο αυτό. Παρ’ όλα αυτά, οι επιστήμονες είναι σαφείς: οι καλές συνήθειες βελτιώνουν τα χρόνια που έχουμε, αλλά δύσκολα μπορούν να υπερβούν κατά πολύ τα γενετικά μας όρια.

Τα γονίδια καθορίζουν τη μακροζωία μας

Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο είναι ότι δεν υπάρχει «το γονίδιο της μακροζωίας». Η διάρκεια ζωής είναι ένα εξαιρετικά σύνθετο χαρακτηριστικό, αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης εκατοντάδων ή και χιλιάδων γονιδίων με το περιβάλλον. Πολλοί από τους μηχανισμούς που επηρεάζουν τη γήρανση παραμένουν ακόμη άγνωστοι, γεγονός που κάνει τη γενετική πρόβλεψη της ηλικίας κάτι εξαιρετικά δύσκολο.

Στο μέλλον, ωστόσο, η βαθύτερη κατανόηση αυτών των μηχανισμών μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για παρεμβάσεις που δεν θα στοχεύουν μία ασθένεια τη φορά, αλλά συνολικά τις βιολογικές διεργασίες της γήρανσης. Οι επιστήμονες παραμένουν επιφυλακτικοί: τέτοιες εφαρμογές απέχουν ακόμη αρκετές δεκαετίες. Παράλληλα, παραμένει ανοιχτή η συζήτηση για το τι έχει μεγαλύτερη αξία: τα περισσότερα χρόνια ζωής ή τα περισσότερα χρόνια καλής υγείας. Πολλοί ερευνητές συμφωνούν ότι η ποιότητα ζωής είναι σημαντικότερη από τον απόλυτο αριθμό των ετών, ειδικά αν αυτά συνοδεύονται από σοβαρά προβλήματα υγείας.