Γιατί το κράτος επιδοτεί το diesel και όχι τη βενζίνη

Η επιλογή της κυβέρνησης να επιδοτεί το πετρέλαιο κίνησης και όχι τη βενζίνη προκαλεί εύλογα ερωτήματα, ιδιαίτερα από τη στιγμή που η πλειονότητα των Ι.Χ. στην Ελλάδα αφορά βενζινοκίνητα οχήματα. Η οικονομική εξήγηση, ωστόσο, βρίσκεται λιγότερο στον οδηγό και περισσότερο στον ρόλο που διαδραματίζει το diesel στη λειτουργία της ελληνικής οικονομίας.

Diesel αντί βενζίνης: Ποια είναι η οικονομική λογική της επιδότησης

Το diesel ως κόστος της εφοδιαστικής αλυσίδας

Το πετρέλαιο κίνησης αποτελεί βασικό λειτουργικό κόστος για τα φορτηγά, τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές, τα logistics, τους επαγγελματικούς στόλους και σημαντικό μέρος της εφοδιαστικής αλυσίδας. Όταν η τιμή του αυξάνεται απότομα, η επίπτωση δεν περιορίζεται στο πρατήριο. Ένα μέρος της αύξησης μεταφέρεται στο κόστος μεταφοράς και στη συνέχεια στις τιμές των προϊόντων που φτάνουν στον καταναλωτή. Αυτό είναι το βασικό οικονομικό επιχείρημα πίσω από την κρατική παρέμβαση. Η βενζίνη επηρεάζει κυρίως το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και το κόστος των καθημερινών μετακινήσεων. Το diesel, αντίθετα, λειτουργεί σε μεγαλύτερο βαθμό ως ενδιάμεσος συντελεστής κόστους για την οικονομία. Ακριβότερο καύσιμο για ένα φορτηγό σημαίνει υψηλότερο κόστος μεταφοράς τροφίμων, ποτών, πρώτων υλών, οικοδομικών υλικών και εμπορευμάτων.

Diesel ή βενζίνη; Η οικονομία πίσω από την κρατική επιδότηση

Η σημασία του παράγοντα αυτού είναι ιδιαίτερα μεγάλη στην Ελλάδα, όπου οι εμπορευματικές μεταφορές εξακολουθούν να εξαρτώνται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τις οδικές μεταφορές. Τα ελληνικά φορτηγά πραγματοποίησαν περίπου 20,6 δισ. τονοχιλιόμετρα εμπορευματικού έργου το 2024, ενώ οι σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές παρέμειναν σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα. Η συγκεκριμένη δομή της αγοράς αυξάνει τη σημασία του diesel για το συνολικό κόστος της εφοδιαστικής αλυσίδας. Υπάρχει όμως και μια δεύτερη διάσταση: ο πληθωρισμός. Όταν οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν υψηλότερο ενεργειακό κόστος, έχουν τρεις επιλογές: να απορροφήσουν τη ζημιά μειώνοντας το περιθώριο κέρδους τους, να περιορίσουν άλλα κόστη ή να μετακυλίσουν μέρος της αύξησης στις τελικές τιμές. Σε περιβάλλον ήδη αυξημένων πληθωριστικών πιέσεων, η τρίτη επιλογή μπορεί να ενισχύσει περαιτέρω τον πληθωρισμό.

Το diesel ως “καύσιμο” της οικονομίας: Γιατί στηρίζεται από το κράτος

Γιατί το diesel θεωρείται κρίσιμο για την εφοδιαστική αλυσίδα

Γιατί η επιδότηση στρέφεται στο diesel

Η στοχευμένη επιδότηση του diesel επιχειρεί ακριβώς να περιορίσει αυτή τη μετάδοση. Δεν επιδοτείται μόνο η κατανάλωση του οδηγού επιδιώκεται να μειωθεί ένας παράγοντας κόστους που διαπερνά πολλές επιχειρηματικές δραστηριότητες. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι η βενζίνη δεν επιβαρύνει τα νοικοκυριά. Μια αύξηση της τιμής της μειώνει την αγοραστική δύναμη και αυξάνει το κόστος μετακίνησης για εκατομμύρια πολίτες. Η διαφορά είναι ότι μια οριζόντια επιδότηση στη βενζίνη θα είχε πολύ ευρύτερη δημοσιονομική επίπτωση, ενώ η επιδότηση του diesel αποτελεί πιο στοχευμένη παρέμβαση στην παραγωγική αλυσίδα.

VIRAL

Καλαμάτα: Την περίμενε οπλισμένος έξω από τη δουλειά της – Αφού την πυροβόλησε, ενεπλάκη σε τροχαίο

Ομηρία στη Νίκαια: Η κίνηση της 44χρονης που οδήγησε στη σύλληψη του συζύγου της – «Την είχε απειλήσει»

Μαζωνάκης: Ποιο τρίτο πρόσωπο προσθέτει στο κάδρο η οικογένεια και γιατί ζητά επίσπευση των τοξικολογικών

Το κρίσιμο οικονομικό ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο πόσο μειώνεται η τιμή στο πρατήριο. Είναι πόσο από το κόστος που εξοικονομείται μεταφέρεται τελικά στις τιμές μεταφοράς και στα προϊόντα. Με άλλα λόγια, το diesel αντιμετωπίζεται από την οικονομική πολιτική όχι απλώς ως καύσιμο, αλλά ως κόστος λειτουργίας της οικονομίας. Και αυτή είναι η βασική αιτία για την οποία η κρατική στήριξη κατευθύνεται σήμερα περισσότερο προς το πετρέλαιο κίνησης παρά προς τη βενζίνη.