Σαν σήμερα, 24 Φεβρουαρίου 2012: Η ίδρυση των «Ανεξάρτητων Ελλήνων» από τον Πάνο Καμμένο – Η μέρα που άλλαξε το πολιτικό σκηνικό της κρίσης

Η 24η Φεβρουαρίου του 2012 αποτελεί μια ημερομηνία-ορόσημο για τη σύγχρονη ελληνική πολιτική ιστορία, καθώς σηματοδότησε την επίσημη γέννηση ενός κόμματος που έμελλε να πρωταγωνιστήσει στις εξελίξεις των επόμενων ετών. Ήταν η ημέρα που ο Πάνος Καμμένος, λίγο μετά τη θορυβώδη αποχώρησή του από τη Νέα Δημοκρατία, ανακοίνωσε μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης την ίδρυση των «Ανεξάρτητων Ελλήνων» (ΑΝ.ΕΛ.). Το νέο πολιτικό σχήμα δεν ήταν απλώς μια ακόμα προσθήκη στο κοινοβουλευτικό φάσμα, αλλά η αποκρυστάλλωση της «αντιμνημονιακής» δεξιάς, η οποία έβρισκε πλέον τη δική της αυτόνομη φωνή απέναντι στις επιταγές των δανειστών.

Η ρήξη με τη Νέα Δημοκρατία και το φόντο των Μνημονίων

Η ίδρυση των Ανεξάρτητων Ελλήνων δεν ήρθε ως κεραυνός εν αιθρία, αλλά ως το τελικό αποτέλεσμα μιας μακράς περιόδου εσωκομματικής έντασης στη Νέα Δημοκρατία. Ο Πάνος Καμμένος, παραδοσιακό στέλεχος της παράταξης, είχε διαφοροποιηθεί πλήρως από την απόφαση του Αντώνη Σαμαρά να υπερψηφίσει το δεύτερο μνημόνιο και τη δανειακή σύμβαση. Η καταψήφιση των μέτρων από πλευράς του οδήγησε στη διαγραφή του, μια κίνηση που άνοιξε τον δρόμο για τη δημιουργία ενός νέου φορέα που θα εξέφραζε τη δυσαρέσκεια των δεξιών ψηφοφόρων που ένιωθαν προδομένοι από την επίσημη γραμμή του κόμματός τους.

Το πολιτικό περιβάλλον του 2012 ήταν εξαιρετικά πολωμένο. Η Ελλάδα βρισκόταν στο επίκεντρο της βαθύτερης οικονομικής κρίσης της μεταπολεμικής ιστορίας της, με το κοινωνικό σώμα να βρίσκεται σε αναβρασμό. Ο Πάνος Καμμένος αντιλήφθηκε εγκαίρως ότι υπήρχε ένα τεράστιο κενό εκπροσώπησης στον χώρο της πατριωτικής και κοινωνικής δεξιάς, η οποία αρνούνταν να αποδεχθεί τις περικοπές μισθών και συντάξεων ως αναγκαίο κακό. Έτσι, επέλεξε την 24η Φεβρουαρίου, επέτειο της προκήρυξης του Αλέξανδρου Υψηλάντη, για να δώσει έναν συμβολικό τόνο εθνικής παλιγγενεσίας στο νέο του εγχείρημα.

Επέλεξε εκείνη την ημέρα που ήταν η επέτειος της προκήρυξης του Αλέξανδρου Υψηλάντη

Η Διακήρυξη του Διστόμου και η ρητορική της εθνικής κυριαρχίας

Η επίσημη διακήρυξη των Ανεξάρτητων Ελλήνων έλαβε χώρα λίγες ημέρες αργότερα στο μαρτυρικό Δίστομο, όμως οι βάσεις τέθηκαν εκείνη την Παρασκευή του Φλεβάρη. Το κεντρικό σύνθημα «Είμαστε πολλοί, είμαστε ανεξάρτητοι, είμαστε Έλληνες» συνόψιζε τη φιλοσοφία του κόμματος. Ο Πάνος Καμμένος εισήγαγε μια ρητορική που εστίαζε στην κατάλυση της εθνικής κυριαρχίας από την «τρόικα», στη διεκδίκηση των γερμανικών αποζημιώσεων και στην ανάγκη για μια νέα, υπερήφανη εξωτερική πολιτική.

VIRAL

Δραματικές εξελίξεις στην Καλαμάτα: Δεν μπορεί να αναλάβει τις κόρες της 39χρονης η θεία τους – Τι συμβαίνει

Τι είπε ο 75χρονος στην Ναύπακτο: «Κόλλησε το γκάζι, τι έγινε… και πήγα κι έπεσα πάνω στα 3 μηχανάκια» – Ξέσπασε ο Ευαγγελάτος

Στην φυλακή γνωστός Έλληνας τραγουδιστής: Κατηγορείται για αποπλάνηση ανήλικης κατ΄εξακολούθηση – Τι συνέβη

Η ονομασία του κόμματος δεν ήταν τυχαία. Η λέξη «Ανεξάρτητοι» στόχευε κατευθείαν στο συναίσθημα των πολιτών που ένιωθαν ότι η χώρα είχε μετατραπεί σε «αποικία χρέους». Το κόμμα στελεχώθηκε αρχικά από πρώην βουλευτές και στελέχη της Νέας Δημοκρατίας, αλλά γρήγορα προσέλκυσε ένα ευρύ φάσμα προσωπικοτήτων, από τον χώρο των Ενόπλων Δυνάμεων μέχρι και την τοπική αυτοδιοίκηση. Η δυναμική που αναπτύχθηκε ήταν πρωτοφανής για ένα νεοσύστατο κόμμα της δεξιάς, καταφέρνοντας να συσπειρώσει το λεγόμενο «αντιμνημονιακό μέτωπο» με έναν λόγο που συνδύαζε τον συντηρητισμό με την κοινωνική διαμαρτυρία.

Η εκλογική επιτυχία και η ανατροπή των ισορροπιών

Η επιβεβαίωση της επιλογής του Πάνου Καμμένου ήρθε στις διπλές εκλογές του Μαΐου και του Ιουνίου του 2012. Οι Ανεξάρτητοι Έλληνες κατάφεραν να συγκεντρώσουν ποσοστά που τους κατέστησαν την τέταρτη πολιτική δύναμη της χώρας, ανατρέποντας τον παραδοσιακό δικομματισμό. Η παρουσία τους στη Βουλή άλλαξε τις ισορροπίες, καθώς αποτελούσαν το μοναδικό ανάχωμα της δεξιάς απέναντι στις κυβερνήσεις συνεργασίας που εφάρμοζαν τα μνημονιακά προγράμματα.

Συμμαχία ΑΝΕΛ με ΣΥΡΙΖΑ με ένα κοινό σκοπό

Η ίδρυση των ΑΝ.ΕΛ. το 2012 προλείανε το έδαφος για μια ακόμα πιο απρόσμενη εξέλιξη τρία χρόνια αργότερα. Η συμμαχία του Πάνου Καμμένου με τον Αλέξη Τσίπρα και τον ΣΥΡΙΖΑ το 2015, μια συνεργασία «ετερόκλητων» δυνάμεων με μόνο κοινό σημείο την αντίθεση στο μνημόνιο, είχε τις ρίζες της σε εκείνη την απόφαση της 24ης Φεβρουαρίου. Το κόμμα απέδειξε ότι στην Ελλάδα της κρίσης, οι ιδεολογικές γραμμές μπορούσαν να καμφθούν μπροστά στην ανάγκη για μια εναλλακτική διακυβέρνηση.

Η παρακαταθήκη και το τέλος ενός κύκλου

Δεκατέσσερα χρόνια μετά την ίδρυσή τους, οι Ανεξάρτητοι Έλληνες μπορεί να έχουν ολοκληρώσει τον κοινοβουλευτικό τους κύκλο, ωστόσο η επιρροή τους στην πολιτική ζωή παραμένει αντικείμενο μελέτης. Η 24η Φεβρουαρίου 2012 παραμένει η ημέρα που η «φωνή του Διστόμου» εισέβαλε στα κοινωνικά δίκτυα και στη συνέχεια στην κεντρική πολιτική σκηνή, θυμίζοντας ότι σε περιόδους κρίσης, οι προσωπικές ρήξεις μπορούν να οδηγήσουν σε μαζικά πολιτικά κινήματα.

Το εγχείρημα του Πάνου Καμμένου απέδειξε πως η ελληνική δεξιά δεν είναι ένα μονολιθικό οικοδόμημα, αλλά ένα ζωντανό κύτταρο που αντιδρά στις πιέσεις της διεθνούς οικονομίας και των εθνικών προκλήσεων. Η ίδρυση των ΑΝ.ΕΛ. θα μνημονεύεται πάντα ως η στιγμή που η αντιμνημονιακή ρητορική απέκτησε δεξιά υπογραφή, καθορίζοντας σε μεγάλο βαθμό την τύχη των κυβερνήσεων της περασμένης δεκαετίας.