Σαν σήμερα, 13 Νοεμβρίου 1973: Η τελευταία προειδοποίηση – Όταν ο Υπουργός της Χούντας απείλησε το Πολυτεχνείο με βία

Σαν σήμερα, στις 13 Νοεμβρίου του 1973, μόλις τέσσερις ημέρες πριν την κορύφωση του φοιτητικού ξεσηκωμού, εκτυλίχθηκε μια δραματική σκηνή στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο της Αθήνας. Ο Υπουργός Παιδείας της δοτής κυβέρνησης του Σπύρου Μαρκεζίνη, Παναγιώτης Σιφναίος, επισκέφθηκε το ίδρυμα με έναν σαφή και απειλητικό σκοπό: να εκφοβίσει τις επιτροπές αγώνα των φοιτητών και να διασφαλίσει την άμεση παύση των διεκδικήσεών τους για την άμεση διενέργεια ελεύθερων εκλογών στις σχολές. Η επίσκεψη αυτή, σε κοινή συνεδρίαση με τη Σύγκλητο του Πολυτεχνείου, έμεινε στην ιστορία ως η τελευταία επίσημη προειδοποίηση του καθεστώτος πριν την αιματηρή καταστολή.

Το δόγμα Μαρκεζίνη: Η «ελεγχόμενη Φιλελευθεροποίηση»

Το πολιτικό σκηνικό του Νοεμβρίου 1973 χαρακτηριζόταν από την προσπάθεια της χούντας του Γεωργίου Παπαδόπουλου να εφαρμόσει ένα σχέδιο «ελεγχόμενης φιλελευθεροποίησης» υπό την πρωθυπουργία του Σπύρου Μαρκεζίνη. Ο Μαρκεζίνης είχε αναλάβει την εντολή να οδηγήσει τη χώρα, υποτίθεται, σε εκλογές, επιχειρώντας να δώσει μια επίφαση νομιμότητας στο καθεστώς.

Ωστόσο, η φοιτητική κοινότητα, ήδη οργανωμένη μετά τις πρώτες καταλήψεις της Νομικής Σχολής τον Φεβρουάριο του 1973, αντιλήφθηκε την κίνηση ως προσπάθεια εξαπάτησης. Οι φοιτητές του Πολυτεχνείου είχαν ήδη σχηματίσει επιτροπές αγώνα, ζητώντας όχι μόνο την άμεση διεξαγωγή ελεύθερων φοιτητικών εκλογών (που θα έδιναν τέλος στα διορισμένα όργανα της χούντας), αλλά, πλέον, ευρύτερες πολιτικές ελευθερίες και την άμεση πτώση της δικτατορίας.

Η σύγκρουση στο Πολυτεχνείο: Η απειλή της βίας

Ο Υπουργός Παιδείας, Παναγιώτης Σιφναίος, στάλθηκε στο Πολυτεχνείο ως ο εκπρόσωπος της «νομιμοφάνειας» του Μαρκεζίνη, με σκοπό να διαλύσει τον πυρήνα της αντίστασης πριν αυτή κλιμακωθεί.

VIRAL

Η μεγαλύτερη απάτη «υπαλλήλων» ΔΕΔΔΗΕ: Γόνος της μεγαλύτερης εφοπλιστικής οικογένειας έχασε πάνω από 1 εκ. ευρώ

Ανησυχία στα Πετράλωνα: Τι συμβαίνει με τα διπλανά κτίρια – Συγκλονίζει η μαρτυρία ενοικιαστή της πολυκατοικίας [βίντεο]

Σοκ στην Θεσσαλονίκη: «Ο γιατρός μου έριξε στην πληγή ένα υγρό και μετά από λίγα λεπτά μύρισα καμμένο» – Συγκλονίζει το θύμα [βίντεο]

Στη συνεδρίαση με τη Σύγκλητο και τις εκλεγμένες επιτροπές αγώνα, ο Σιφναίος προσπάθησε αρχικά να πείσει τους φοιτητές για τη «καλή πρόθεση» της κυβέρνησης. Πολύ σύντομα, όμως, το ύφος του έγινε απειλητικό και αυταρχικό. Ο Υπουργός της δοτής κυβέρνησης ζήτησε να σταματήσουν άμεσα οι κινητοποιήσεις, οι διαδηλώσεις και οι απεργίες, που είχαν ήδη ξεκινήσει να εκδηλώνονται στις σχολές.

Η απειλή του Σιφναίου ήταν σαφής: απείλησε τους φοιτητές με τη χρήση βίας σε περίπτωση που συνέχιζαν τις κινητοποιήσεις τους. Η κυβέρνηση δεν θα ανεχόταν περαιτέρω αμφισβήτηση της εξουσίας της. Οι δηλώσεις του Υπουργού ουσιαστικά επιβεβαίωναν την ανυποχώρητη στάση του καθεστώτος απέναντι στα δημοκρατικά αιτήματα, παρά τις υποσχέσεις για εκδημοκρατισμό.

Η απάντηση των φοιτητών και η μοίρα

Οι φοιτητές, ωστόσο, δεν πτοήθηκαν. Αντί να υποχωρήσουν στον εκφοβισμό, η επίσκεψη και οι απειλές του Σιφναίου λειτούργησαν ως καταλύτης για την κλιμάκωση του αγώνα. Η στάση του Υπουργού έπεισε την φοιτητική κοινότητα ότι το καθεστώς δεν είχε καμία πρόθεση να τηρήσει τις υποσχέσεις του και ότι η μόνη οδός ήταν η μαζική και δυναμική αντίσταση.

Την επόμενη ημέρα, 14 Νοεμβρίου, οι φοιτητές προχώρησαν στην κατάληψη του Πολυτεχνείου, οχυρώθηκαν μέσα στο κτίριο και ξεκίνησαν την εκπομπή του ραδιοφωνικού σταθμού, καλώντας σε αντίσταση ολόκληρο τον λαό.

Η επίσκεψη του Παναγιώτη Σιφναίου στις 13 Νοεμβρίου 1973, λοιπόν, δεν πέτυχε τον στόχο της. Αντιθέτως, αποτέλεσε το τελευταίο χρονικό ορόσημο πριν την άμεση επέμβαση του στρατού, καθώς οι απειλές του Υπουργού Παιδείας μετατράπηκαν σε πραγματικότητα μόλις τέσσερις ημέρες αργότερα, όταν τα τανκς εισέβαλαν στον χώρο του Πολυτεχνείου, τερματίζοντας με αίμα την ηρωική εξέγερση.