Βενζίνη από την Τουρκία με 1,22€: Το viral video που «πληγώνει» την τσέπη των Ελλήνων οδηγών
Σε μια περίοδο που η τιμή της αμόλυβδης στην Ελλάδα έχει «σπάσει» το ψυχολογικό φράγμα των 2 ευρώ το λίτρο, ένα βίντεο στο TikTok έρχεται να αναδείξει με τον πιο γλαφυρό τρόπο τη χαοτική διαφορά κόστους διαβίωσης ανάμεσα στις δύο πλευρές του Έβρου. Ο χρήστης @than.pios δημοσίευσε ένα κλιπ που έγινε αμέσως viral, δείχνοντάς τον να περνά τα σύνορα για να γεμίσει το ρεζερβουάρ του στην Τουρκία με μόλις 1,22 ευρώ το λίτρο.
Η εικόνα του «γεμάτου» ρεζερβουάρ με σχεδόν τα μισά χρήματα από όσα θα πλήρωνε σε ένα ελληνικό βενζινάδικο, προκάλεσε θύελλα σχολίων. Για τους κατοίκους των παραμεθόριων περιοχών, η μετακίνηση στη γείτονα χώρα για καύσιμα δεν είναι πλέον απλώς μια επιλογή, αλλά μια στρατηγική επιβίωσης απέναντι στην ακρίβεια που καλπάζει στην Ελλάδα.
Το παράδοξο της Μέσης Ανατολής: Γιατί η κρίση δεν «χτυπά» την Τουρκία;
Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα σημεία του βίντεο είναι η αναφορά στις διεθνείς εντάσεις. Ενώ στην Ελλάδα η επίσημη αιτιολόγηση για τις συνεχείς αυξήσεις είναι οι γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή, οι οδηγοί αναρωτιούνται εύλογα: Γιατί η κρίση αυτή «καίει» την τσέπη του Έλληνα, αλλά αφήνει σχεδόν ανέπαφη την αντλία στην Τουρκία;
VIRAL
Η απάντηση κρύβεται στη δομή της ελληνικής αγοράς. Στην Ελλάδα, η τιμή της βενζίνης είναι «αιχμάλωτη» των σταθερών φόρων. Όταν η διεθνής τιμή του αργού πετρελαίου ανεβαίνει, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (ΕΦΚ) παραμένει σταθερά υψηλός και πάνω σε αυτόν επιβάλλεται ο ΦΠΑ 24%. Ουσιαστικά, το ελληνικό κράτος εισπράττει περισσότερα όσο ακριβαίνει η βενζίνη, καθώς οι φόροι λειτουργούν ως πολλαπλασιαστής της διεθνούς αύξησης.
Η φορολογική «μέγγενη» και η τουρκική απορρόφηση
Στην Ελλάδα, πάνω από το 60% της τιμής που πληρώνουμε στην αντλία δεν αφορά το ίδιο το καύσιμο, αλλά φόρους και τέλη. Αυτό καθιστά την ελληνική βενζίνη μία από τις ακριβότερες στην Ευρώπη. Αντίθετα, η Τουρκία εφαρμόζει μια τελείως διαφορετική πολιτική.
Η κυβέρνηση στην Άγκυρα χρησιμοποιεί συχνά ελαστικούς μηχανισμούς φορολογίας. Όταν οι διεθνείς τιμές ανεβαίνουν λόγω των κρίσεων στη Μέση Ανατολή, το τουρκικό κράτος μειώνει τους δικούς του φόρους κατανάλωσης, ώστε η αύξηση να μην περάσει ποτέ στον τελικό καταναλωτή. Ουσιαστικά, η Τουρκία «θυσιάζει» τα έσοδά της για να προστατεύσει την κοινωνική συνοχή, κάτι που στην Ελλάδα φαντάζει αδιανόητο λόγω των δημοσιονομικών περιορισμών.
Το «φθηνό» πετρέλαιο και η ψευδαίσθηση της λίρας
Ένας άλλος καθοριστικός παράγοντας είναι η προέλευση του καυσίμου. Ενώ η Ελλάδα ακολουθεί πιστά τις ευρωπαϊκές κυρώσεις και προμηθεύεται πετρέλαιο από τη διεθνή αγορά σε τιμές Brent, η Τουρκία παίζει σε διπλό ταμπλό. Εισάγει τεράστιες ποσότητες ρωσικού πετρελαίου με σημαντικές εκπτώσεις, ενώ διατηρεί ενεργειακές συμφωνίες με το Ιράν. Αυτές οι «ειδικές» πηγές επιτρέπουν στα τουρκικά διυλιστήρια να έχουν πολύ χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Τέλος, υπάρχει και η παράμετρος του νομίσματος. Για έναν Τούρκο πολίτη που πληρώνεται σε λίρες, η βενζίνη παραμένει ακριβή λόγω του πληθωρισμού. Όμως, για τον Έλληνα χρήστη του TikTok που πηγαίνει με Ευρώ, η υποτίμηση της λίρας είναι ταχύτερη από την άνοδο της τιμής της βενζίνης. Έτσι, το σκληρό ευρώ «αγοράζει» πολύ περισσότερα λίτρα στην Τουρκία, δημιουργώντας αυτό το χαοτικό χάσμα των 1,22€ έναντι των 2,00€+.
Το βίντεο του @than.pios δεν είναι μια μεμονωμένη περίπτωση. Στον Έβρο, οι ουρές στα σύνορα από Έλληνες οδηγούς που πηγαίνουν στην Αδριανούπολη για ανεφοδιασμό είναι καθημερινό φαινόμενο. Η εξοικονόμηση μπορεί να αγγίξει ακόμα και τα 40-50 ευρώ ανά γέμισμα, ποσό που καλύπτει τα εβδομαδιαία έξοδα ενός νοικοκυριού.
Όσο η Ελλάδα επιμένει σε υψηλούς έμμεσους φόρους και η Τουρκία βρίσκει τρόπους να απορροφά τους διεθνείς κραδασμούς, το φαινόμενο της «διαρροής» καταναλωτών προς τη γείτονα θα συνεχίζεται. Για τον μέσο πολίτη, η γεωπολιτική ανάλυση σταματά εκεί που ξεκινά η επιβίωση της τσέπης του.
0 ΣΧΟΛΙΑ