Γιατί τα δημοφιλή παιδιά στο σχολείο δε γίνονται επιτυχημένοι ενήλικες;

Για χρόνια επικρατεί η σιωπηρή πεποίθηση ότι τα παιδιά που ξεχωρίζουν στο σχολείο, εκείνα που είναι δημοφιλή, κοινωνικά και ορατά, θα έχουν και μια αντίστοιχα επιτυχημένη ενήλικη ζωή. Ωστόσο, η πραγματικότητα συχνά διαψεύδει αυτή την προσδοκία, όπως επισημαίνεται και από βίντεο στο TikTok από τον λογαριασμό @kadamopouloupsychology. Όχι επειδή τα παιδιά αυτά «αποτυγχάνουν», αλλά επειδή το σύστημα αξιών μέσα στο οποίο κρίνονται στο σχολικό περιβάλλον δεν έχει σχεδόν καμία σχέση με τα κριτήρια της ενήλικης ζωής.
Γιατί η σχολική δημοφιλία δεν αρκεί για την επιτυχία στη ζωή
Στο σχολείο, η αποδοχή λειτουργεί ως ένα είδος κοινωνικού κεφαλαίου. Μετρά η εξωστρέφεια, το χιούμορ, η εμφάνιση, η ικανότητα να κινείται κανείς με άνεση μέσα σε μια ομάδα. Αυτά τα χαρακτηριστικά διευκολύνουν τη δημοφιλία, αλλά δεν συνδέονται απαραίτητα με την ψυχική ανθεκτικότητα ή την προσωπική συγκρότηση. Είναι δεξιότητες κοινωνικής επιβίωσης σε ένα μικρό, κλειστό σύστημα, όχι εφόδια ζωής.
Η ενήλικη πραγματικότητα, αντίθετα, απαιτεί άλλου τύπου «μυϊκή δύναμη». Εκεί μετρά η αντοχή στη ματαίωση, η ικανότητα να επιμένεις χωρίς άμεση επιβράβευση, η στοχοπροσήλωση και, ίσως το πιο δύσκολο, η αυτορρύθμιση. Η επιτυχία δεν έρχεται από το πόσο αρεστός είσαι, αλλά από το αν μπορείς να μείνεις συνεπής σε κάτι που δεν σε χειροκροτεί κανείς γι’ αυτό.
Διαβάστε επίσης
Ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο είναι η σχέση με τη μοναξιά. Στην ενήλικη ζωή, μεγάλα κομμάτια εξέλιξης χτίζονται σε συνθήκες μοναχικής προσπάθειας: μελέτη, εργασία, αποτυχία, επαναπροσδιορισμός. Το σχολείο σπάνια καλλιεργεί αυτή τη δεξιότητα. Αντίθετα, συχνά ανταμείβει τη συνεχή κοινωνική παρουσία και τη συμμόρφωση στο εκάστοτε πλαίσιο, αφήνοντας λίγο χώρο για εσωτερική διερεύνηση και προσωπική ταυτότητα.
Παράλληλα, το σχολικό περιβάλλον λειτουργεί ως μια μικρογραφία κοινωνίας με περιορισμένο εύρος αξιών. Οι ρόλοι είναι συγκεκριμένοι, οι ιεραρχίες προβλέψιμες και οι εναλλακτικές ταυτότητες συχνά μη ανεκτές. Στον έξω κόσμο, όμως, το πεδίο ανοίγει. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να είσαι «επαρκής», «ικανός» ή «επιτυχημένος», αρκεί να έχεις μάθει να αντέχεις τη διαδρομή μέχρι να τους ανακαλύψεις.
Η σχολική επιτυχία, ειδικά όταν βασίζεται στη συμμόρφωση, δεν είναι από μόνη της αρνητική. Γίνεται όμως περιοριστική όταν δεν συνοδεύεται από την καλλιέργεια εσωτερικών αξιών. Χωρίς αυτογνωσία, χωρίς αντοχή και χωρίς εσωτερικό πυρήνα, η εξωτερική αποδοχή αργά ή γρήγορα ξεθωριάζει. Ίσως, τελικά, το ζητούμενο δεν είναι να μεγαλώνουμε παιδιά που «ταιριάζουν» τέλεια στο σχολικό πλαίσιο, αλλά παιδιά που μαθαίνουν να αντέχουν, να επιμένουν και να ορίζουν την αξία τους πέρα από τα βλέμματα των άλλων.






0 ΣΧΟΛΙΑ