Βαρύς χειμώνας για νοικοκυριά και οδηγούς: Ακριβότερο πετρέλαιο θέρμανσης και βενζίνη

Ανησυχία προκαλούν οι εκτιμήσεις για την πορεία των τιμών των καυσίμων στην Ελλάδα τους επόμενους μήνες, καθώς η νέα περίοδος διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης αναμένεται να ξεκινήσει σε ένα ιδιαίτερα πιεσμένο περιβάλλον. Οι πρατηριούχοι προειδοποιούν ότι τα νοικοκυριά θα βρεθούν αντιμέτωπα με αυξημένο κόστος, την ώρα που οι διεθνείς εξελίξεις εξακολουθούν να επηρεάζουν την αγορά ενέργειας. Ο πρόεδρος των πρατηριούχων Αττικής, Νίκος Παπαγεωργίου, εμφανίζεται ιδιαίτερα επιφυλακτικός για την εξέλιξη των τιμών, καθώς, όπως επισημαίνει, απομένουν περίπου δύο μήνες μέχρι την έναρξη της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης και οι ενδείξεις που υπάρχουν δεν αφήνουν πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. Ο ίδιος καλεί τους καταναλωτές να είναι προσεκτικοί στην κατανάλωση, καθώς εκτιμά ότι το επόμενο διάστημα θα είναι δύσκολο. Όπως έχει χαρακτηριστικά αναφέρει, η ενεργειακή αγορά εξακολουθεί να επηρεάζεται από μια παρατεταμένη περίοδο έντασης και αβεβαιότητας, η οποία αρχικά έμοιαζε προσωρινή, αλλά τελικά έχει διαρκέσει πολύ περισσότερο από τις αρχικές εκτιμήσεις.
Οι προβλέψεις για τη βενζίνη
Την ίδια στιγμή, υψηλά αναμένεται να παραμείνουν και τα επίπεδα των τιμών της βενζίνης τουλάχιστον για το επόμενο τρίμηνο. Σύμφωνα με την εκτίμηση του Νίκου Παπαγεωργίου, η αμόλυβδη ενδέχεται να εξακολουθήσει να κινείται κοντά στο όριο των 2 ευρώ το λίτρο, γεγονός που αναμένεται να επιβαρύνει σημαντικά τόσο τους οδηγούς όσο και τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Όπως εξηγεί, η τελική τιμή που βλέπει ο καταναλωτής στα πρατήρια δεν καθορίζεται αποκλειστικά από την πορεία του αργού πετρελαίου στις διεθνείς αγορές. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν οι φόροι που επιβαρύνουν τα καύσιμα, όπως ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης και ο ΦΠΑ, αλλά και το κόστος μεταφοράς και διακίνησης. Το συγκεκριμένο κόστος γίνεται ακόμη μεγαλύτερο σε περιοχές που είναι γεωγραφικά απομακρυσμένες, όπως τα νησιά και αρκετές ορεινές περιοχές της χώρας. Ως αποτέλεσμα, οι τιμές παρουσιάζουν σημαντικές διαφοροποιήσεις από περιοχή σε περιοχή, με τους καταναλωτές σε νησιωτικούς και δυσπρόσιτους προορισμούς να πληρώνουν συχνά ακριβότερα από εκείνους που βρίσκονται στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη.
Γιατί οι διεθνείς τιμές δεν περνούν άμεσα στην αντλία
Ένα ακόμη στοιχείο που προκαλεί προβληματισμό είναι η ταχύτητα με την οποία, σύμφωνα με τον πρόεδρο των πρατηριούχων Αττικής, αντιδρά πλέον η ελληνική αγορά στις διεθνείς εξελίξεις. Όπως αναφέρει, δεν είναι απαραίτητο μια πτώση στην τιμή του αργού πετρελαίου να σημαίνει αυτόματα και αντίστοιχη μείωση στην τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής στο πρατήριο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, μπορεί να παρατηρηθεί το αντίθετο φαινόμενο, με τις διεθνείς τιμές να υποχωρούν ενώ η τιμή στην ελληνική αγορά κινείται ανοδικά. Η εξήγηση που δίνει αφορά τη διαφορετική διαμόρφωση των τιμών των διυλισμένων προϊόντων, οι οποίες δεν ακολουθούν μηχανικά την πορεία του αργού πετρελαίου. «Το τελευταίο διάστημα παρατηρείται μια πολύ πιο γρήγορη αντίδραση της αγοράς σε οποιοδήποτε γεγονός», έχει σημειώσει, εξηγώντας ότι οι εξελίξεις στα διεθνή χρηματιστήρια και στις αγορές πετρελαιοειδών μπορούν να επηρεάσουν την τελική τιμή με διαφορετικό ρυθμό. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η πρόβλεψη για τους επόμενους μήνες είναι ότι οι τιμές θα παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα και δεν θα πρόκειται απλώς για μια σύντομη ανατίμηση.
Πετρέλαιο κίνησης και αμόλυβδη κοντά στα 2 ευρώ
Ο Νίκος Παπαγεωργίου εκτιμά ότι οι καταναλωτές θα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι για μια μεγαλύτερης διάρκειας περίοδο αυξημένων τιμών. Όπως επισημαίνει, δεν θα πρέπει να θεωρούν ότι μια μικρή μεταβολή στην τιμή του λίτρου θα έχει περιορισμένη επίδραση στα οικονομικά τους, καθώς η παρατεταμένη διατήρηση των υψηλών τιμών μπορεί να δημιουργήσει σημαντική επιβάρυνση σε μηνιαία και ετήσια βάση. Η εκτίμησή του είναι πως η αμόλυβδη θα μπορούσε να διατηρηθεί γύρω από τα 2 ευρώ το λίτρο για τουλάχιστον τρεις μήνες. Παράλληλα, χωρίς τις υφιστάμενες επιδοτήσεις, η τιμή του πετρελαίου κίνησης θα μπορούσε να διαμορφωθεί περίπου στα 2,10 ευρώ το λίτρο, ενώ η αμόλυβδη θα έφτανε περίπου στα 2,05 ευρώ. Οι τιμές αυτές δείχνουν το μέγεθος της πίεσης που μπορεί να δεχθούν τα νοικοκυριά, ιδιαίτερα εκείνα που χρησιμοποιούν καθημερινά το αυτοκίνητό τους για εργασία και μετακινήσεις. Παράλληλα, η αύξηση του κόστους μεταφοράς μπορεί να έχει ευρύτερες συνέπειες, καθώς τα καύσιμα αποτελούν βασικό παράγοντα για τη διακίνηση προϊόντων και αγαθών και οποιαδήποτε σημαντική αύξηση μπορεί τελικά να μετακυλιστεί σε άλλες κατηγορίες τιμών.
Το βλέμμα στα Στενά του Ορμούζ
Καθοριστικός παράγοντας για την πορεία της αγοράς θεωρούνται και οι εξελίξεις γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας. Σύμφωνα με τον πρόεδρο των πρατηριούχων Αττικής, ενδεχόμενη παρατεταμένη διακοπή ή περιορισμός της διέλευσης θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρές πιέσεις στην ευρωπαϊκή αγορά, με το βασικό ζήτημα να αφορά πλέον όχι μόνο το ύψος των τιμών, αλλά και την επάρκεια των διυλισμένων προϊόντων. Την κατάσταση επιβαρύνουν, όπως αναφέρει, τα πλοία που συγκεντρώνονται στην περιοχή, τα προβλήματα στις θαλάσσιες μεταφορές και οι δυσκολίες που έχουν δημιουργηθεί στη διέλευση από τη Διώρυγα του Σουέζ εξαιτίας των επιθέσεων των Χούθι. Παράλληλα, αναφέρεται και στη μειωμένη παραγωγή ορισμένων διυλιστηρίων που έχουν υποστεί ζημιές από επιθέσεις. Όλα αυτά δημιουργούν ένα ιδιαίτερα σύνθετο σκηνικό για την ευρωπαϊκή αγορά, η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές ενέργειας και δεν διαθέτει επαρκή εγχώρια παραγωγή πετρελαίου. Στο ίδιο πλαίσιο, επισημαίνεται και η μείωση των στρατηγικών αποθεμάτων των ΗΠΑ, στοιχείο που προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα αβεβαιότητας στην παγκόσμια αγορά.
Διαβάστε επίσης
Η εικόνα στην Ελλάδα και τα ελληνικά διυλιστήρια
Παρά τις ανησυχίες για την πορεία των τιμών, σε ό,τι αφορά την επάρκεια καυσίμων στην ελληνική αγορά η εικόνα εμφανίζεται περισσότερο καθησυχαστική. Ο πρόεδρος των πρατηριούχων Αττικής υποστηρίζει ότι τα ελληνικά διυλιστήρια έχουν ήδη περάσει με επιτυχία από περιόδους έντονων διεθνών αναταράξεων, μεταξύ άλλων και κατά τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία. Διαθέτουν, όπως αναφέρει, σημαντική ευελιξία ως προς την προμήθεια αργού πετρελαίου αλλά και τη διαδικασία διύλισης, γεγονός που τους επιτρέπει να ανταποκρίνονται στις μεταβολές της διεθνούς αγοράς. Ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος της παραγωγής των ελληνικών διυλιστηρίων κατευθύνεται στις αγορές του εξωτερικού. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, ποσοστό άνω του 65%-70% των προϊόντων που παράγονται εξάγεται σε τρίτες χώρες. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ένα ακόμη στοιχείο που θα πρέπει να παρακολουθείται στενά το επόμενο διάστημα. Σε κάθε περίπτωση, οι καταναλωτές καλούνται να προετοιμαστούν για ένα δύσκολο ενεργειακό φθινόπωρο και χειμώνα, καθώς η πορεία των διεθνών εξελίξεων, η διάρκεια των γεωπολιτικών εντάσεων και η κατάσταση στις αγορές πετρελαιοειδών θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό το κόστος που θα κληθούν τελικά να επωμιστούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.






0 ΣΧΟΛΙΑ