Τέλος στην άναρχη τουριστική ανάπτυξη; Το σχέδιο για βιώσιμο τουρισμό στην Ελλάδα – Οι αλλαγές σε Airbnb και ξενοδοχεία

Σε μια προσπάθεια να αντιμετωπιστούν τα φαινόμενα υπερτουρισμού και η αυξανόμενη πίεση που δέχονται δημοφιλείς προορισμοί της χώρας, τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Τουρισμού προωθούν νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τον τουρισμό, το οποίο φέρνει σημαντικές αλλαγές στη δόμηση, στις τουριστικές επενδύσεις αλλά και στη λειτουργία των βραχυχρόνιων μισθώσεων τύπου Airbnb.
Φρένο στην υπερδόμηση και αυστηρότερο πλαίσιο για Airbnb και νησιά
Το νέο σχέδιο, που βρίσκεται σε φάση διαβούλευσης και αναμένεται να οριστικοποιηθεί το επόμενο διάστημα, επιχειρεί να βάλει όρια στην ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη που τα τελευταία χρόνια έχει μεταμορφώσει πολλές περιοχές της Ελλάδας. Η εκρηκτική αύξηση των τουριστικών αφίξεων, ιδιαίτερα σε νησιά και παραθαλάσσιους προορισμούς, έχει δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στις υποδομές, στην επάρκεια νερού, στην κυκλοφορία αλλά και στην ποιότητα ζωής των μόνιμων κατοίκων.
Περιοχές όπως η Μύκονος, η Σαντορίνη, η Ρόδος, η Ζάκυνθος, η Κέρκυρα, οι Σποράδες και αρκετές περιοχές της Κρήτης θεωρούνται πλέον «κορεσμένες» από τουριστική δραστηριότητα. Οι αρμόδιοι φορείς εκτιμούν ότι σε αρκετές περιπτώσεις οι αντοχές των τοπικών οικοσυστημάτων και των δημόσιων υποδομών έχουν φτάσει στα όριά τους, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη λήψη νέων μέτρων. Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που εισάγονται αφορά την εκτός σχεδίου δόμηση για τουριστικές επενδύσεις. Μέχρι σήμερα, για την ανάπτυξη τουριστικών εγκαταστάσεων απαιτούνταν ελάχιστο οικόπεδο τεσσάρων στρεμμάτων. Με το νέο πλαίσιο, το όριο αυξάνεται σημαντικά, καθώς σε ορισμένες περιοχές θα απαιτούνται τουλάχιστον 8, 12 ή ακόμη και 16 στρέμματα, ανάλογα με το επίπεδο τουριστικής πίεσης που δέχεται κάθε προορισμός.
Οι αυστηρότεροι περιορισμοί θα ισχύσουν κυρίως σε 18 δημοτικές ενότητες που θεωρούνται ιδιαίτερα επιβαρυμένες από τον μαζικό τουρισμό. Σε αυτές τις περιοχές, οι νέες τουριστικές μονάδες θα πρέπει να πληρούν πολύ αυστηρότερα κριτήρια, τόσο ως προς τη χωροθέτηση όσο και ως προς τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Παράλληλα, εισάγονται νέα όρια στον αριθμό των κλινών που θα μπορούν να διαθέτουν οι νέες τουριστικές επενδύσεις. Στα νησιά και στους πιο ευαίσθητους προορισμούς, οι νέες μονάδες δεν θα μπορούν να ξεπερνούν τις 100 κλίνες, ενώ σε περιοχές με μεγαλύτερη δυνατότητα ανάπτυξης το ανώτατο όριο θα φτάνει τις 350 κλίνες.
Σημαντική έμφαση δίνεται επίσης στην προστασία των παράκτιων περιοχών. Το νέο πλαίσιο προβλέπει αυστηρή απαγόρευση κατασκευών στα πρώτα 25 μέτρα από τη γραμμή της θάλασσας, με μοναδικές εξαιρέσεις συγκεκριμένες παρεμβάσεις που σχετίζονται με την προσβασιμότητα ατόμων με αναπηρία. Στόχος είναι να περιοριστεί η άναρχη αξιοποίηση των παραλιών και να προστατευτεί το φυσικό τοπίο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η στάση της κυβέρνησης απέναντι στις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Αν και δεν ανακοινώθηκαν άμεσα μέτρα για τις πλατφόρμες τύπου Airbnb, το νέο χωροταξικό ανοίγει για πρώτη φορά επίσημα τη συζήτηση για γεωγραφικούς περιορισμούς και ειδικούς κανόνες λειτουργίας στις περιοχές με υπερβολική τουριστική πίεση. Οι αρμόδιοι φορείς παραδέχονται ότι μέχρι σήμερα οι κλίνες που προκύπτουν από τη βραχυχρόνια μίσθωση δεν υπολογίζονταν ουσιαστικά στις μελέτες φέρουσας ικανότητας των τουριστικών προορισμών. Αυτό σημαίνει ότι σε πολλές περιοχές ο πραγματικός αριθμός επισκεπτών είναι σημαντικά μεγαλύτερος από αυτόν που εμφανίζεται επισήμως μέσα από τις ξενοδοχειακές υποδομές.
Για τον λόγο αυτό εξετάζονται στο μέλλον παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν χρονικούς περιορισμούς στις μισθώσεις, ειδικούς όρους για νεόδμητα ακίνητα αλλά και ελέγχους στον αριθμό των ακινήτων που μπορούν να διατίθενται για τουριστική χρήση σε συγκεκριμένες περιοχές. Το νέο χωροταξικό πλαίσιο χωρίζει παράλληλα τη χώρα σε διαφορετικές κατηγορίες τουριστικής ανάπτυξης, ανάλογα με το επίπεδο πίεσης που δέχεται κάθε περιοχή. Οι πιο επιβαρυμένοι προορισμοί εντάσσονται στις λεγόμενες «Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης», όπου προβλέπονται οι αυστηρότεροι περιορισμοί τόσο για νέες ξενοδοχειακές μονάδες όσο και για επενδύσεις βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Διαβάστε επίσης
Αντίθετα, περιοχές με χαμηλότερη τουριστική δραστηριότητα θα έχουν περισσότερα περιθώρια ανάπτυξης, με στόχο να ενισχυθούν εναλλακτικές μορφές τουρισμού και να υπάρξει μεγαλύτερη γεωγραφική διασπορά των επισκεπτών. Το σχέδιο δίνει επίσης ιδιαίτερη βαρύτητα στις επενδύσεις χαμηλού περιβαλλοντικού αποτυπώματος. Μορφές τουρισμού όπως το glamping, ο ορεινός τουρισμός, ο φυσιολατρικός και ο ιαματικός τουρισμός ενθαρρύνονται μέσα από πιο ευέλικτες ρυθμίσεις και κίνητρα για αξιοποίηση παραδοσιακών οικισμών ή εγκαταλελειμμένων κτιρίων.






0 ΣΧΟΛΙΑ