IRIS: Πότε μια μεταφορά είναι απλό «χαρτζιλίκι» και πότε δωρεά – Η αιτιολογία που πρέπει να γράφετε όταν στέλνετε χρήματα

Ερωτήματα και ανησυχία έχουν δημιουργηθεί το τελευταίο διάστημα σχετικά με τις μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS και το κατά πόσο μια συναλλαγή μεταξύ ιδιωτών μπορεί να βρεθεί στο μικροσκόπιο της φορολογικής διοίκησης. Το βασικό στοιχείο, ωστόσο, δεν είναι το γεγονός ότι χρησιμοποιείται το IRIS ούτε κάθε πίστωση ενός τραπεζικού λογαριασμού αντιμετωπίζεται αυτομάτως ως φορολογητέο εισόδημα. Αυτό που έχει σημασία είναι η πραγματική αιτία για την οποία μεταφέρονται τα χρήματα, η σχέση μεταξύ των εμπλεκομένων και, όπου χρειάζεται, η δυνατότητα τεκμηρίωσης της συναλλαγής.

«Χαρτζιλίκι», δωρεά ή εισόδημα; Τι μπορεί να εξεταστεί σε έναν έλεγχο

Οι καθημερινές μεταφορές μικρών ποσών μεταξύ συγγενών ή φίλων αποτελούν πλέον συνηθισμένη πρακτική. Ένας γονέας μπορεί, για παράδειγμα, να στείλει χρήματα στο παιδί του για τα έξοδα του μήνα, ένας φίλος να επιστρέψει το ποσό που του αναλογεί από ένα κοινό τραπέζι ή κάποιος να εξοφλήσει μέσω IRIS το μερίδιό του σε μια κοινή αγορά. Τέτοιου είδους κινήσεις δεν χαρακτηρίζονται αυτομάτως ως δωρεές ή εισόδημα απλώς και μόνο επειδή πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά. Το μέσο μεταφοράς δεν καθορίζει από μόνο του τη φορολογική αντιμετώπιση. Εκείνο που έχει βαρύτητα είναι τι αντιπροσωπεύει πραγματικά το ποσό.

Το IRIS

Χαρακτηριστική περίπτωση είναι το λεγόμενο «χαρτζιλίκι» που δίνουν οι γονείς στα παιδιά τους. Χρήματα για καθημερινές ανάγκες, σπουδές, διατροφή ή άλλα συνηθισμένα προσωπικά έξοδα δεν σημαίνει ότι αποτελούν σε κάθε περίπτωση φορολογητέα δωρεά. Παράλληλα, δεν προβλέπεται ένα ενιαίο συγκεκριμένο ποσό που να αποτελεί το ανώτατο επιτρεπόμενο «χαρτζιλίκι» για όλους. Το ύψος της μεταφοράς θα πρέπει να μπορεί να δικαιολογηθεί από τις πραγματικές περιστάσεις και τις ανάγκες του προσώπου που λαμβάνει τα χρήματα. Διαφορετική εικόνα μπορεί να διαμορφωθεί όταν οι μεταφορές αφορούν σημαντικά χρηματικά ποσά και έχουν ως αποτέλεσμα ουσιαστική αύξηση της περιουσίας του αποδέκτη.

Τι πρέπει να γνωρίζετε

Εάν, για παράδειγμα, ένας γονέας δώσει στο παιδί του ένα μεγάλο ποσό προκειμένου να χρηματοδοτήσει την αγορά αυτοκινήτου, ακινήτου ή οικοπέδου, η συναλλαγή δεν έχει τα ίδια χαρακτηριστικά με την κάλυψη των καθημερινών εξόδων. Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να πρόκειται για χρηματική δωρεά ή γονική παροχή και να απαιτείται η προβλεπόμενη δήλωση μέσω της πλατφόρμας myProperty. Σημαντικό είναι επίσης το φορολογικό καθεστώς που ισχύει ανάλογα με τον βαθμό συγγένειας. Για χρηματικές δωρεές και γονικές παροχές μεταξύ προσώπων της πρώτης κατηγορίας προβλέπεται, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, αφορολόγητο μέχρι τις 800.000 ευρώ, όταν η μεταφορά πραγματοποιείται μέσω χρηματοπιστωτικού ιδρύματος. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, στενές οικογενειακές σχέσεις όπως γονείς και παιδιά, ενώ οι ακριβείς προϋποθέσεις της εκάστοτε συναλλαγής είναι καθοριστικές για τη φορολογική της μεταχείριση.

VIRAL

Βόμβες που θα συζητηθούν: Οι αποκαλύψεις «φωτιά» του Σταύρου Γεωργίου για την εξαφάνιση της Άρτεμις από το Κορωπί λίγο πριν δολοφονηθεί!

Αποκάλυψη – Προσγείωση ελικοπτέρου σε παραλία τις Σπέτσες: Ο εφοπλιστής, το σακουλάκι με τα ναρκωτικά και η «περίεργη» γυναίκα

Κτηνωδία στην Κέρκυρα: Οδηγός πάτησε, σκότωσε σκυλί που κοιμόταν στο δρόμο και εγκατέλειψε το σημείο

Το γεγονός, πάντως, ότι υπάρχει υψηλό αφορολόγητο δεν σημαίνει ότι μπορεί να παραλείπεται η προβλεπόμενη διαδικασία δήλωσης όταν πρόκειται πράγματι για δωρεά ή γονική παροχή. Για ποσά πάνω από το αφορολόγητο εφαρμόζεται η φορολογία που προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία. Ακόμη μεγαλύτερη προσοχή απαιτείται όταν τα χρήματα μεταφέρονται μεταξύ προσώπων που δεν ανήκουν στην ίδια κατηγορία συγγένειας. Οι δωρεές μεταξύ αδελφών, για παράδειγμα, δεν έχουν την ίδια φορολογική μεταχείριση με τις μεταφορές από γονέα προς παιδί. Αντίστοιχα, όταν μια πραγματική δωρεά γίνεται μεταξύ φίλων ή άλλων προσώπων χωρίς στενή συγγενική σχέση, μπορεί να ισχύουν διαφορετικοί και σημαντικά αυστηρότεροι φορολογικοί κανόνες.

Πληρωμές μέσω IRIS

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελούν οι επαγγελματίες και οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν το IRIS για την είσπραξη χρημάτων από πελάτες. Εάν μια μεταφορά αποτελεί αμοιβή για υπηρεσία ή πληρωμή για προϊόν, τότε πρόκειται για επαγγελματική συναλλαγή. Θα πρέπει συνεπώς να εκδίδεται το κατάλληλο φορολογικό παραστατικό, το έσοδο να καταχωρίζεται όπως προβλέπεται και να αντιμετωπίζεται φορολογικά σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ όπου αυτός προβλέπεται.

IRIS

Από την άλλη πλευρά, η επαγγελματική ιδιότητα ενός προσώπου δεν σημαίνει ότι κάθε ποσό που δέχεται μέσω IRIS αποτελεί έσοδο από την εργασία του. Εάν, για παράδειγμα, ένας ελεύθερος επαγγελματίας πληρώσει ολόκληρο τον λογαριασμό σε ένα εστιατόριο και οι φίλοι του τού επιστρέψουν μέσω IRIS τα ποσά που τους αναλογούν, η συγκεκριμένη κίνηση δεν μετατρέπεται από μόνη της σε αμοιβή για επαγγελματική δραστηριότητα.

Ακριβώς γι’ αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία η σωστή περιγραφή των συναλλαγών. Η αιτιολογία που συνοδεύει μια τραπεζική μεταφορά μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη εάν χρειαστεί αργότερα να εξηγηθεί για ποιον λόγο καταβλήθηκε ένα ποσό. Περιγραφές που ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, όπως «επιστροφή για φαγητό», «κοινόχρηστα», «έξοδα σπουδών» ή άλλη σαφής αναφορά, μπορούν να βοηθήσουν στην τεκμηρίωση της φύσης της συναλλαγής. Φυσικά, η αναγραφή μιας αιτιολογίας δεν αλλάζει από μόνη της τον πραγματικό χαρακτήρα μιας πληρωμής. Εάν ένα ποσό αποτελεί επαγγελματικό έσοδο ή πραγματική δωρεά, θα αντιμετωπιστεί ανάλογα με τα πραγματικά δεδομένα.