Η ακίνητη περιουσία σε κίνδυνο: Οι νέες προθεσμίες και το αβέβαιο μέλλον για ιδιοκτήτες και αγοραστές

Σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκεται η ελληνική αγορά ακινήτων, καθώς πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία της 31ης Μαρτίου 2026 για τη δυνατότητα νομιμοποίησης αυθαιρέτων και αλλαγών χρήσης στην ακίνητη περιουσία. Αν η διαδικασία αυτή δεν παραταθεί, απειλούνται με μαζική απαξίωση ακίνητα σε όλη την επικράτεια, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΠΟΜΙΔΑ, Στράτο Παραδιά.
Όπως τονίζει η εφημερίδα «Τα Νέα», η εφαρμογή της ηλεκτρονικής ταυτότητας κτιρίου έχει αποκαλύψει μια δυσάρεστη αλήθεια: σπάνια υπάρχει ακίνητο χωρίς πολεοδομικές αποκλίσεις, συχνά εν αγνοία των σημερινών ιδιοκτητών. Οι αλλαγές αυτές, από μικρές τροποποιήσεις έως σοβαρές παρεμβάσεις, έγιναν συνήθως δεκαετίες πριν και σήμερα αποτελούν εμπόδιο σε κάθε είδους μεταβίβαση.
Οι επιπτώσεις για ιδιοκτήτες, αγοραστές και κληρονόμους
Εάν δεν συνεχιστεί η δυνατότητα τακτοποίησης, οι επιπτώσεις θα είναι εκτεταμένες. Οι μεταβιβάσεις θα «παγώσουν», αφού δεν μπορεί να ολοκληρωθεί καμία αγοραπωλησία χωρίς τακτοποιημένο κτίσμα. Αυτό αφορά όχι μόνο τους ιδιοκτήτες που επιθυμούν να πουλήσουν, αλλά και όσους επιθυμούν να μεταβιβάσουν ακίνητα σε συγγενείς ή να τα συμπεριλάβουν σε αποδοχές κληρονομιάς.
Οι κληρονόμοι, σε πολλές περιπτώσεις, θα βρεθούν προ εκπλήξεως όταν διαπιστώνουν ότι το ακίνητο που κληρονόμησαν εμπεριέχει πολεοδομικές παραβάσεις που δεν μπορούν πλέον να νομιμοποιηθούν. Το ακίνητο θα είναι ουσιαστικά «αδρανές» χωρίς δυνατότητα αξιοποίησης.
Με την αγορά να αντιμετωπίζει οξύ πρόβλημα στέγασης και τις τιμές ενοικίων στα ύψη, πολλοί ιδιοκτήτες στρέφονται στην ανακαίνιση παλαιών ακινήτων. Ωστόσο, ακόμη και μια απλή αναδιαρρύθμιση εσωτερικών χώρων απαιτεί έκδοση οικοδομικής άδειας, η οποία προϋποθέτει την πλήρη νομιμότητα του κτιρίου. Χωρίς δυνατότητα τακτοποίησης, οι επεμβάσεις αυτές παύουν να είναι εφικτές.
Το ίδιο ισχύει και για τα ενεργειακά προγράμματα αναβάθμισης (όπως το «Εξοικονομώ»), που απαιτούν πλήρως νομιμοποιημένα ακίνητα ως προαπαιτούμενο συμμετοχής. Όσοι δεν έχουν ρυθμίσει τις παραβάσεις τους, χάνουν την ευκαιρία για κρατική ή ευρωπαϊκή ενίσχυση.
Το κράτος έχει θεσπίσει ευνοϊκές διατάξεις για τη διόρθωση λαθών σε συμβόλαια και πράξεις σύστασης οριζοντίων ιδιοκτησιών. Όμως, η ισχύς αυτών των διατάξεων εκπνέει επίσης το 2026. Εάν δεν δοθεί νέα παράταση, πολλά από τα σφάλματα που αποκαλύπτονται εκ των υστέρων θα παραμείνουν ανεπίλυτα, εμποδίζοντας μελλοντικές νομικές ενέργειες.
Μαζί με το αδιέξοδο στις μεταβιβάσεις και ανακαινίσεις, έρχεται και ο φόβος των προστίμων. Αν οι πολίτες δεν έχουν τη δυνατότητα τακτοποίησης, και δεν προχωρήσουν σε διορθώσεις στο Ε9 ή στα δημοτικά αρχεία, τότε κινδυνεύουν με οικονομικές κυρώσεις. Επιπλέον, η απουσία νομικών λύσεων για αυθαίρετα της Κατηγορίας 5 οδηγεί ήδη σε εγκαταλελειμμένα και «νεκρά» κτίρια, που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν ούτε να συντηρηθούν.






0 ΣΧΟΛΙΑ