Γιατί ενδεχόμενο τέλος του πολέμου δεν σημαίνει και τέλος της ακρίβειας;

Η ελληνική οικονομία καλείται να πλοηγηθεί σε αχαρτογράφητα νερά το 2026, αντιμετωπίζοντας τα «απόνερα» της γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή και τις διαταραχές στα Στενά του Ορμούζ. Ο επικεφαλής της αποστολής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στην Αθήνα, Τζονγκ Σικ Κανγκ, σε μια αποκαλυπτική παρέμβασή του, αναλύει τις προοπτικές, τους κινδύνους αλλά και τη θωράκιση της χώρας απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις. Παρά το γεγονός ότι ο πληθωρισμός αναμένεται να παραμείνει επίμονος, ο αξιωματούχος του ΔΝΤ εμφανίζεται αισιόδοξος για τη διατηρησιμότητα της ελληνικής ανάπτυξης, ακόμη και μετά την ολοκλήρωση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ο πληθωρισμός του 3% και το «σοκ» της ενέργειας
Το κυριότερο συμπέρασμα του ΔΝΤ για το τρέχον έτος είναι ότι ο πληθωρισμός στην Ελλάδα δύσκολα θα υποχωρήσει κάτω από το 3% καθ’ όλη τη διάρκεια του 2026. Η βασική αιτία εντοπίζεται στο νέο σοκ στις διεθνείς τιμές ενέργειας που πυροδότησε η σύρραξη στο Ιράν. Ακόμη και αν οι εχθροπραξίες σταματούσαν άμεσα, η αποκατάσταση της ναυτιλιακής και παραγωγικής ικανότητας στην περιοχή θα απαιτήσει χρόνο, διατηρώντας τις τιμές σε υψηλά επίπεδα. Οι αυξημένες τιμές ενέργειας λειτουργούν ως «φόρος» στα πραγματικά εισοδήματα, διαβρώνοντας την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.
Τουρισμός: Ανθεκτικότητα μέσα στην κρίση
Αναφορικά με τη «βαριά βιομηχανία» της Ελλάδας, τον τουρισμό, το ΔΝΤ επεξεργάζεται ένα αρνητικό σενάριο που προβλέπει ουσιαστική αλλά όχι καταλυτική επίπτωση. Θα υπάρξει μια αντισταθμιστική επίδραση από το φαινόμενο υποκατάστασης, καθώς η Ελλάδα μπορεί να λειτουργήσει ως ασφαλές καταφύγιο για τουρίστες που θα απέφευγαν προορισμούς πλησίον των εστιών έντασης. Αυτό θα βοηθήσει στην απόσπαση μεριδίων από ανταγωνιστικές αγορές που βρίσκονται πιο κοντά στο γεωπολιτικό μέτωπο.
Η ενεργειακή θωράκιση και οι πράσινες εξαγωγές
Μια σημαντική παρακαταθήκη των τελευταίων ετών είναι η ανάδειξη της Ελλάδας σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας. Το 50% της παραγωγής προέρχεται πλέον από ανανεώσιμες πηγές, όπως η αιολική και η ηλιακή ενέργεια. Αυτή η στροφή επέτρεψε στην Ελλάδα να καταγράφει από τις χαμηλότερες τιμές χονδρικής στην Ευρωπαϊκή Ένωση για το 2026. Ο κ. Κανγκ τονίζει ότι η συνεχιζόμενη ενεργειακή μετάβαση και η πλήρης ενοποίηση με την ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας είναι ο μόνος τρόπος για μόνιμη ενεργειακή ασφάλεια και λιγότερη ευαλωτότητα.
Φοροδιαφυγή και δημοσιονομικός χώρος
Σύμφωνα με το ΔΝΤ, η Ελλάδα πέτυχε ένα σημαντικό επίτευγμα στον τομέα των εσόδων μέσω των μεταρρυθμίσεων ψηφιοποίησης. Το κενό συμμόρφωσης στον ΦΠΑ μειώθηκε δραστικά από το 24% το 2019 στο 9% το 2024, πλησιάζοντας πλέον τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Αυτή η επιτυχία διεύρυνε τη φορολογική βάση και δημιούργησε τον απαραίτητο δημοσιονομικό χώρο ώστε η κυβέρνηση να μειώσει τις ασφαλιστικές εισφορές και τους φόρους εισοδήματος, στηρίζοντας άμεσα την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και του ιδιωτικού τομέα.
Διαβάστε επίσης
Το ισοζύγιο και η επόμενη μέρα του ταμείου ανάκαμψης
Ο κ. Κανγκ εξηγεί ότι το υψηλό έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών αντανακλά τις μαζικές εισαγωγές κεφαλαιουχικού εξοπλισμού για τις επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης. Η πρόβλεψη για το μέλλον είναι η μετάβαση από μια οικονομία που βασίζεται στην ενισχυμένη ζήτηση σε μια οικονομία ενισχυμένης προσφοράς. Αυτό σημαίνει ότι οι επενδύσεις που γίνονται σήμερα θα αυξήσουν την παραγωγική ικανότητα της χώρας, καθιστώντας την ανάπτυξη διατηρήσιμη ακόμα και όταν ολοκληρωθούν τα ευρωπαϊκά προγράμματα στήριξης.
Η Ελλάδα του 2026 περιγράφεται ως μια οικονομία που έχει διορθώσει τα δημόσια οικονομικά και την ανθεκτικότητα των τραπεζών της, γεγονός που της επιτρέπει να απορροφά τους εξωτερικούς κραδασμούς καλύτερα από ό,τι στο παρελθόν. Η πρόκληση παραμένει η στόχευση των μέτρων στήριξης, τα οποία πρέπει να είναι προσωρινά ώστε να μην υπονομευθεί η δημοσιονομική πειθαρχία και να μην αποδυναμωθούν τα κίνητρα για ενεργειακή αποδοτικότητα.






0 ΣΧΟΛΙΑ