Ενεργειακός εφιάλτης: Το πετρέλαιο στα 150 δολάρια και η «αλυσιδωτή αντίδραση» που τρέμει η αγορά

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, Σαάντ αλ-Κάαμπι, απηύθυνε μια ζοφερή προειδοποίηση για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας, τονίζοντας ότι η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να διπλασιαστεί, ξεπερνώντας τα 150 δολάρια το βαρέλι. Η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή απειλεί να πυροδοτήσει μια νέα ενεργειακή κρίση, ικανή να οδηγήσει σε κατάρρευση τις οικονομίες παγκοσμίως.

Η «αλυσιδωτή αντίδραση» και ο κίνδυνος για το ΑΕΠ

Μιλώντας στους Financial Times, ο αλ-Κάαμπι υπογράμμισε ότι εάν ο πόλεμος συνεχιστεί για μερικές εβδομάδες ακόμη, η αύξηση του ενεργειακού κόστους θα πλήξει άμεσα την ανάπτυξη του παγκόσμιου ΑΕΠ. Προειδοποίησε για ελλείψεις προϊόντων και μια «αλυσιδωτή αντίδραση» σε εργοστάσια που θα αδυνατούν να ανταποκριθούν στη ζήτηση.

Οι εξαγωγείς ενέργειας του Κόλπου ενδέχεται να αναγκαστούν να διακόψουν την παραγωγή, γεγονός που θα ωθήσει τις τιμές σε δυσθεώρητα ύψη, ενώ ακόμη και μετά το τέλος των εχθροπραξιών, θα απαιτηθούν μήνες για την αποκατάσταση της ομαλότητας.

Τα Στενά του Ορμούζ στο επίκεντρο της κρίσης

Η αγορά βρίσκεται ήδη σε αναβρασμό, με το αργό πετρέλαιο τύπου Brent να σημειώνει άνοδο σχεδόν 20% μέσα σε μία εβδομάδα, φτάνοντας τα 85 δολάρια. Η κατάσταση επιδεινώθηκε μετά το κλείσιμο της στρατηγικής σημασίας θαλάσσιας οδού στα Στενά του Ορμούζ από το Ιράν. Από το συγκεκριμένο πέρασμα διακινείται καθημερινά περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου (21 εκατομμύρια βαρέλια), και οποιοσδήποτε αποκλεισμός του θεωρείται βέβαιο ότι θα εκτινάξει τις τιμές στα ύψη.

Επιπτώσεις στους καταναλωτές και το κόστος ζωής

Οι συνέπειες είναι ήδη ορατές στην καθημερινότητα των πολιτών. Στη Βρετανία, οι τιμές των καυσίμων σημειώνουν άνοδο, με τις προβλέψεις να δείχνουν ότι αν το πετρέλαιο φτάσει τα 100 δολάρια, η τιμή της αμόλυβδης θα αγγίξει τις 150 πένες το λίτρο. Παράλληλα, οι αναλυτές της Cornwall Insight προειδοποιούν για σημαντική αύξηση στο ανώτατο όριο τιμών ενέργειας (price cap) για τα νοικοκυριά, η οποία μπορεί να φτάσει τις 160 λίρες τον Ιούλιο, εξανεμίζοντας τις προηγούμενες μειώσεις.

Το τέλος των ελπίδων για μείωση των επιτοκίων

Η απειλή ενός νέου πληθωριστικού σοκ ανατρέπει τους σχεδιασμούς των κεντρικών τραπεζών. Ενώ η Τράπεζα της Αγγλίας είχε προχωρήσει σε έξι μειώσεις επιτοκίων από τον Αύγουστο του 2024, οι πιθανότητες για μια νέα μείωση αυτόν τον μήνα έχουν σχεδόν μηδενιστεί. Αντίθετα, οικονομολόγοι από το Εθνικό Ινστιτούτο Οικονομικών και Κοινωνικών Ερευνών (NIESR) προειδοποιούν ότι η Τράπεζα ενδέχεται να αναγκαστεί να αυξήσει ξανά τα επιτόκια πάνω από το 4%, προκειμένου να αναχαιτίσει τον πληθωρισμό που απειλεί να επιστρέψει στο 3% μέχρι το καλοκαίρι.