Πέρα από τον Χαμενεΐ: Γιατί ο Αλί Λαριτζανί ήταν ο πραγματικός «συνεκτικός κρίκος» του Ιράν

Λίγο πριν ο ανώτατος θρησκευτικός ηγέτης, Αλί Χαμενεΐ πέσει νεκρός σε αεροπορική επιδρομή κατά την πρώτη ημέρα του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ – Ισραήλ – Ιράν, ένας Ιρανός αξιωματούχος έδωσε μια σημαντική πληροφορία για το ποιος κατείχε την πραγματική εξουσία στο παρασκήνιο. Ο αξιωματούχος δήλωσε στην εφημερίδα Telegraph ότι ο Αλί Λαριτζανί ήταν ένας από τους ελάχιστους ανθρώπους που μπορούσαν ακόμα να συναντήσουν τον ηγέτη και είχε αναλάβει το έργο της διάσωσης του συστήματος.
Ο άνθρωπος αυτός ήταν ο επικεφαλής εθνικής ασφαλείας του Ιράν και σύμφωνα με το Ισραήλ ο Λαριτζανί είναι πλέον νεκρός. Η εξόντωσή του αποτελεί το τελευταίο πλήγμα στην αλυσίδα της ανώτατης ηγεσίας και θεωρείται ίσως η σημαντικότερη απώλεια μέχρι στιγμής.
Ο άνθρωπος που έκανε το σύστημα να λειτουργεί
Η υποτιθέμενη δολοφονία του Λαριτζανί διαφέρει θεμελιωδώς από το πλήγμα που σκότωσε τον Αλί Χαμενεΐ. Ο Χαμενεΐ αποτελούσε την κεφαλή του ιρανικού κράτους και τη θρησκευτική αυθεντία ενώ ο Λαριτζανί ήταν ο άνθρωπος που έκανε το σύστημα να δουλεύει στην πράξη.
Πιστεύεται ότι ο Λαριτζανί ήταν ο de facto ηγέτης του Ιράν από τον περασμένο Ιούνιο και αποτελούσε έναν από τους ελάχιστους πραγματικούς διπλωμάτες που είχε η Ισλαμική Δημοκρατία εδώ και δεκαετίες. Ο ίδιος είχε συσσωρεύσει τεράστια δύναμη εντός και εκτός Ιράν καθώς λειτουργούσε ακόμη και ως απεσταλμένος προς τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Το επίσημο καθήκον του περιλάμβανε τη διαχείριση της ροής πληροφοριών μεταξύ των θεσμών και τον συντονισμό των διπλωματικών καναλιών.
Ο Λαριτζανί κατέστειλε τις εσωτερικές διαμάχες μεταξύ των φατριών και εφάρμοζε μια ελεγχόμενη διαδοχή για να αποτρέψει τον κατακερματισμό του συστήματος. Είχε ακονίσει αυτόν τον ρόλο κατά τη διάρκεια τριάντα ετών υπηρεσίας σε κρίσιμα πόστα όπως το υπουργείο Πολιτισμού και η κρατική ραδιοτηλεόραση. Υπηρέτησε επίσης ως γραμματέας του ανώτατου εθνικού συμβουλίου ασφαλείας και ως πρόεδρος του κοινοβουλίου για δώδεκα έτη.
Διαβάστε επίσης
Το κενό εξουσίας και η αδυναμία αντικατάστασης
Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι αν υπάρχει κάποιος άλλος στο Ιράν που διαθέτει τις απαραίτητες θεσμικές γνώσεις για να κρατήσει το σύστημα ενωμένο. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η απάντηση είναι αρνητική καθώς η γνώση του Λαριτζανί δεν μπορεί να μεταφερθεί γρήγορα ή να αντικατασταθεί εύκολα.
Ο ίδιος γνώριζε ποιοι κληρικοί στην Κουμ ασκούσαν πραγματική επιρροή και διέθετε δεκαετείς σχέσεις με Ρώσους και Κινέζους αξιωματούχους. Ήξερε πώς να δομεί τις διαπραγματεύσεις έτσι ώστε να δίνει στους σκληροπυρηνικούς την κάλυψη που χρειαζόντουσαν για να αποδεχτούν συμβιβασμούς.
Όταν ο Κασέμ Σουλεϊμανί σκοτώθηκε το 2020 το Ιράν αντικατέστησε τον ηγέτη της δύναμης Κουντς με τον Εσμαΐλ Γκαανί. Όταν σκοτώνονται πυρηνικοί επιστήμονες μπορούν να εκπαιδευτούν νέοι επιστήμονες για να πάρουν τη θέση τους. Δεν υπάρχει όμως κανένας μηχανισμός για την αντικατάσταση του ανθρώπου που γνωρίζει πώς να κάνει ολόκληρο το σύστημα να λειτουργεί συντονισμένα.
Αυτός ο ρόλος δεν επισημοποιήθηκε ποτέ και ούτε καν αναγνωρίστηκε δημόσια από το καθεστώς. Αν και το Ιράν είναι πιο εκτεθειμένο από ποτέ η δολοφονία του Λαριτζανί δεν προμηνύει απαραίτητα το τέλος του πολέμου. Η χώρα έχει έναν νέο ανώτατο ηγέτη τον Μοτζτάμπα Χαμενεΐ ο οποίος όμως δεν έχει εμφανιστεί δημόσια εδώ και εβδομάδες.
Η απώλεια του Λαριτζανί αφήνει το Ιράν χωρίς κανέναν αξιόπιστο συνομιλητή για να διαπραγματευτεί με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτός ήταν η μοναδική φιγούρα που εμπιστεύονταν τόσο οι Ιρανοί σκληροπυρηνικοί όσο και οι ξένες κυβερνήσεις για τη σύναψη συμφωνιών.






0 ΣΧΟΛΙΑ