«Ούτε Γάζα, ούτε Λίβανο»: Εξέγερση στο Ιράν κατά του Χαμενεΐ – Ένας νεκρός από τις διαδηλώσεις

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Η κυβέρνηση του Ιράν επέβαλε καθολικό λουκέτο στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα την Τετάρτη, προσπαθώντας να ελέγξει το τεράστιο κύμα οργής για την οικονομική εξαθλίωση. Οι κινητοποιήσεις έχουν πλέον μετατραπεί σε μια ανοιχτή πολιτική εξέγερση. Χιλιάδες πολίτες έχουν κατακλύσει τους δρόμους της Τεχεράνης και άλλων 17 επαρχιών, ζητώντας το τέλος της διακυβέρνησης του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.

«Θάνατος στον δικτάτορα» και αιματηρή κλιμάκωση στην Τεχεράνη

Το σύνθημα «Θάνατος στον δικτάτορα» αντηχεί σε πολλές πόλεις, καθώς οι διαδηλωτές δεν περιορίζονται πλέον σε οικονομικά αιτήματα, αλλά ζητούν συνολική αλλαγή καθεστώτος. Η κατάσταση είναι εκτός ελέγχου, και οι δυνάμεις ασφαλείας απαντούν με βία.

Στους δρόμους της Τεχεράνης και άλλων 17 επαρχιών, χιλιάδες πολίτες φωνάζουν ρυθμικά το σύνθημα: «Ούτε Γάζα, ούτε Λίβανο, θυσιάζω τη ζωή μου μόνο για το Ιράν» (Neither Gaza, nor Lebanon, I will sacrifice my life for Iran). Με αυτή την ατάκα, οι διαδηλωτές στέλνουν ένα ξεκάθαρο μήνυμα στην ηγεσία: Απαιτούν οι πόροι της χώρας να σταματήσουν να χρηματοδοτούν ξένες συγκρούσεις και να διατεθούν για τη διάσωση της ιρανικής οικονομίας που καταρρέει.

Οι διαδηλώσεις, οι μεγαλύτερες από την εξέγερση προ τριετίας, μετρούν ήδη το πρώτο τους θύμα. Σύμφωνα με επίσημες πηγές, ένας άνδρας της πολιτοφυλακής Μπασίτζ έχασε τη ζωή του το βράδυ της Τρίτης, την ώρα που οι δυνάμεις ασφαλείας προσπαθούσαν να διαλύσουν το πλήθος που διαμαρτύρεται για τον καλπάζοντα πληθωρισμό.

«Ορισμένοι διαδηλωτές άρχισαν να πετάνε πέτρες σε διοικητικά κτίρια της πόλης, μεταξύ άλλων στο κυβερνείο, το τέμενος, το Ίδρυμα των Μαρτύρων, το δημαρχείο και σε τράπεζες, προτού κατευθυνθούν προς το κυβερνείο», στο Λορντεγκάν, γράφει το Fars, προσθέτοντας πως η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και υπάρχει αδιευκρίνιστος αριθμός τραυματιών. Το Λορντεγκάν είναι μια πόλη 40.000 κατοίκων, που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 650 χιλιομέτρων από την Τεχεράνη.

Το περιστατικό στο Κουντάστ, στην επαρχία Λορεστάν του δυτικού Ιράν, σηματοδοτεί κλιμάκωση στις διαδηλώσεις που έχουν επεκταθεί σε ολόκληρη τη χώρα, από τότε που καταστηματάρχες βγήκαν στους δρόμους την περασμένη Κυριακή διαμαρτυρόμενοι για τον πληθωρισμό. Σήμερα, κινητοποιήσεις οργανώθηκαν στο Μαρβντάστ, στην επαρχία Φαρς, στο νότιο τμήμα· η οργάνωση προάσπισης των δικαιωμάτων Hengaw έκανε γνωστό πως διαδηλωτές συνελήφθησαν χτες στις δυτικές επαρχίες Κερμανσάχ, Χουζιστάν και Χαμεντάν.

Η αναταραχή καταγράφεται σε μια κρίσιμη χρονική στιγμή για τη θρησκευτική ηγεσία του Ιράν, καθώς οι δυτικές κυρώσεις πλήττουν μια οικονομία με πληθωρισμό 40% και αφού ισραηλινά και αμερικανικά πλήγματα του Ιουνίου στοχοθέτησαν τις πυρηνικές υποδομές της χώρας και τη στρατιωτική ηγεσία. Η Τεχεράνη απαντά με προσφορά για διάλογο, μια πιο συμβιβαστική προσέγγιση σε σύγκριση με εκείνες που επιλέχθηκαν κατά τη διάρκεια άλλων κινητοποιήσεων, αν και ακτιβιστές καταγγέλλουν πως η αστυνομία έχει κατακλύσει τους δρόμους.

Η οικονομική εξαθλίωση

Η κυβερνητική εκπρόσωπος Φατιμέ Μοχατζεράνι δήλωσε σήμερα πως οι αρχές θα διεξάγουν απευθείας διάλογο με τους εκπροσώπους των εμπορικών συλλόγων, χωρίς να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες.

Από την πλευρά του, το ειδησεογραφικό πρακτορείο HRANA ανέφερε χτες το βράδυ πως ισχυρές δυνάμεις ασφαλείας έχουν αναπτυχθεί σε πόλεις, με συλλήψεις, πυροβολισμούς και συγκρούσεις σε ορισμένες περιοχές. Κρατικά ΜΜΕ μετέδωσαν πως φοιτητές προσήχθησαν και κατόπιν αφέθηκαν ελεύθεροι κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων. Σε διάφορες συνοικίες της Τεχεράνης, αυτόπτες μάρτυρες μιλούν για μια πολύ μεγάλη ανάπτυξη δυνάμεων ασφαλείας, που έκαναν χρήση δακρυγόνων και νερού υπό πίεση για να διαλύσουν ακόμα και μικρές συγκεντρώσεις. Ανάλογες σκηνές εκτυλίχθηκαν σε άλλες πόλεις. Η οργάνωση Hengaw είπε πως δυνάμεις ασφαλείας στη νότια επαρχία Φαρς πυροβόλησαν με αληθινές σφαίρες εναντίον των διαδηλωτών.

Η Μπασίτζ είναι μια εθελοντική παραστρατιωτική δύναμη, πιστή στον ανώτατο ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ενώ συνδέεται με το Σώμα των Φρουρών της Επανάστασης, το οποίο είπε σε μια ανακοίνωση πως 13 μέλη της πολιτοφυλακής τραυματίστηκαν.

Πολλοί Ιρανοί χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αμφισβητούν τον απολογισμό των αρχών για το περιστατικό και ένα βίντεο που κυκλοφόρησε ευρέως στο διαδίκτυο φαίνεται να δείχνει διαδηλωτές να προσπαθούν να μεταφέρουν έναν τραυματία σε ένα ασθενοφόρο. Έμποροι, καταστηματάρχες και φοιτητές σε διαφορετικά πανεπιστήμια του Ιράν διαδηλώνουν εδώ και ημέρες. Η κυβέρνηση έκλεισε μεγάλο τμήμα της χώρας χθες κηρύσσοντας αργία εξαιτίας των χαμηλών θερμοκρασιών.

Τα τελευταία χρόνια, οι αρχές έχουν καταστείλει διαμαρτυρίες για θέματα που κυμαίνονται από τις υψηλές τιμές, την ανομβρία, τα δικαιώματα των γυναικών και τις πολιτικές ελευθερίες, συχνά επιβάλλοντας αυστηρά μέτρα ασφαλείας και προχωρώντας σε συλλήψεις. Εντούτοις, σε μια ασυνήθιστη απάντηση στο τελευταίο κύμα διαμαρτυρίας, ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε πως ζήτησε από τον υπουργό Εσωτερικών να ακούσει «τα νόμιμα δικαιώματα» των διαδηλωτών.