Έξι χρόνια μετά την πανδημία: Γιατί οι σοροί θυμάτων του Covid δεν έχουν ακόμη αποσυντεθεί
Μια απρόσμενη και ιδιαίτερα επώδυνη συνέπεια της περιόδου της πανδημίας καλούνται να αντιμετωπίσουν σήμερα εκατοντάδες οικογένειες στην Ελλάδα. Χρόνια μετά την ταφή ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους από Covid-19, οι εκταφές αποκαλύπτουν σε αρκετές περιπτώσεις ότι η διαδικασία της αποσύνθεσης δεν έχει ολοκληρωθεί. Το πρόβλημα αποδίδεται, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν γίνει γνωστά από tanea.gr, μεταξύ άλλων και στον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνταν τότε οι ταφές, καθώς οι σοροί τοποθετούνταν για υγειονομικούς λόγους μέσα σε ανθεκτικούς αδιάβροχους πλαστικούς σάκους.
Οι πλαστικοί σάκοι και η επώδυνη διαδικασία των εκταφών
Το ζήτημα άρχισε να γίνεται περισσότερο ορατό από το 2024, όταν ξεκίνησαν οι πρώτες εκταφές ανθρώπων που είχαν πεθάνει κατά την περίοδο της πανδημίας. Σε αρκετές περιπτώσεις διαπιστώθηκε ότι, παρά τα χρόνια που είχαν μεσολαβήσει, η φυσική διαδικασία αποσύνθεσης δεν είχε προχωρήσει στον βαθμό που αναμενόταν. Για τους συγγενείς η στιγμή της εκταφής μετατρέπεται έτσι σε μια δεύτερη εξαιρετικά δύσκολη εμπειρία, καθώς έρχονται ξανά αντιμέτωποι με την απώλεια των ανθρώπων τους. «Το σοκ δεν περιγράφεται. Πονάς με αυτό που γίνεται ξανά», αναφέρουν χαρακτηριστικά συγγενείς θυμάτων, περιγράφοντας την ψυχολογική πίεση που προκαλεί η διαδικασία.
Για το συγκεκριμένο θέμα εκδόθηκε το 2024 επικαιροποιημένη εγκύκλιος, η οποία περιλαμβάνει οδηγίες για τον τρόπο διαχείρισης αυτών των περιπτώσεων. Ένα από τα βασικά σημεία της είναι ότι δεν μπορεί να προσδιοριστεί ένας ενιαίος χρόνος μετά τον οποίο θεωρείται δεδομένο πως μια σορός θα έχει αποσυντεθεί πλήρως. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται, «ο χρόνος που απαιτείται για την ολοκλήρωση της αποσύνθεσης της σορού δεν δύναται να προσδιοριστεί με ακρίβεια, δεδομένου ότι σύμφωνα με την ιατροδικαστική επιστήμη για την πρόοδο των πτωματικών φαινομένων εξαιρετική σημασία διαδραματίζει η σύσταση του εδάφους όπου γίνεται ο ενταφιασμός». Στις περιπτώσεις θυμάτων του Covid-19 όπου κατά την εκταφή διαπιστώνεται ότι η διαδικασία δεν έχει ολοκληρωθεί, προβλέπεται να αφαιρείται ο αδιάβροχος σάκος και στη συνέχεια η σορός να αντιμετωπίζεται σύμφωνα με όσα ορίζουν οι κανονισμοί των κοιμητηρίων.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες καλούνται παράλληλα να χειρίζονται το ζήτημα με ιδιαίτερη προσοχή και σεβασμό, ώστε να περιορίζονται όσο είναι δυνατόν τόσο η νέα ψυχολογική δοκιμασία των συγγενών όσο και οι πρόσθετες οικονομικές επιβαρύνσεις. Ενδεικτική της έκτασης του προβλήματος είναι η εικόνα που καταγράφεται στην Καβάλα. Τον Φεβρουάριο του 2026 ο Δήμος προχώρησε σε σχετική απόφαση, αφού διαπιστώθηκε ότι, ακόμη και μετά την παρέλευση πέντε ετών, υπήρχαν σοροί ανθρώπων που είχαν πεθάνει από Covid-19 στις οποίες η αποσύνθεση δεν είχε ολοκληρωθεί. Περίπου 150 περιπτώσεις στα κοιμητήρια του Δήμου Καβάλας χρειάζεται να ακολουθήσουν νέα διαδικασία. Αυτή περιλαμβάνει εκταφή, αφαίρεση των πλαστικών καλυμμάτων και νέο ενταφιασμό για διάστημα τουλάχιστον ενός έτους, ώστε να μπορέσει να συνεχιστεί η φυσική αποσύνθεση.
VIRAL
Αντίστοιχο πρόβλημα έχει καταγραφεί και στον Βόλο. Περίπου 600 άνθρωποι που είχαν χάσει τη ζωή τους από κορωνοϊό είχαν ταφεί στο κοιμητήριο του Κούκου, ενώ υπολογίζεται ότι ακόμη 100 ταφές πραγματοποιήθηκαν στα περιφερειακά κοιμητήρια του Δήμου. Μετά τη συμπλήρωση πέντε ετών άρχισαν δοκιμαστικές παρεμβάσεις. Οι εργαζόμενοι ανοίγουν τμήμα του σάκου και τοποθετούν χώμα πριν κλείσουν ξανά τον τάφο, με στόχο να δημιουργηθούν καλύτερες συνθήκες για να προχωρήσει η φυσική διαδικασία. Σύμφωνα με την εκτίμηση του προϊσταμένου της Διεύθυνσης Κοιμητηρίων Γιάννη Πολυμενίδη, ενδέχεται ακόμη και μετά από αυτή την παρέμβαση να απαιτηθούν δύο έως τρία επιπλέον χρόνια.
Μεγάλη είναι η έκταση του ζητήματος και στη Θεσσαλονίκη. Από το 2025 έως και τον Αύγουστο του 2026 είχαν ανοιχτεί 800 από τους συνολικά 1.200 τάφους ανθρώπων που είχαν πεθάνει από κορωνοϊό στα κοιμητήρια Ευόσμου. Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Δήμων Δυτικής Θεσσαλονίκης, Κώστας Τσιαπακίδης, περιέγραψε το πρόβλημα λέγοντας: «Πράγματι διαπιστώθηκε ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η αποσύνθεση. Σε μία πρώτη φάση είχε προχωρήσει το σκίσιμο του νάιλον κατά την διάρκεια του 2025, ενώ το 2026, οπότε και ανοίχτηκαν κι άλλοι τάφοι, παρατηρήθηκε πως αν και έγινε αυτή η διαδικασία, δεν έχουν λιώσει ακόμη τα σώματα». Πλέον αναζητείται διαφορετική λύση, ώστε να αποφεύγεται, εφόσον είναι δυνατόν, το επανειλημμένο άνοιγμα των τάφων.
Διαβάστε επίσης
Μία από τις μεθόδους που εξετάζονται είναι η τοποθέτηση ειδικού βελτιωτικού χώματος πάνω από τους τάφους, με στόχο τη δημιουργία κατάλληλων συνθηκών για την αποσύνθεση. Τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης δοκιμής αναμένεται να αξιολογηθούν σε χρονικό ορίζοντα περίπου έξι μηνών. Ο Κώστας Τσιαπακίδης ανέφερε σχετικά: «Ήδη με εντολή μου έχουν ακυρωθεί όλα τα προγραμματισμένα ραντεβού για μερικές εκταφές νεκρών. Σε περίπτωση που πετύχει η μέθοδος με το χώμα, θα κάνουμε το ίδιο και σε όλους τους υπόλοιπους τάφους. Όσο είμαι εγώ στη διοίκηση δεν έχει γίνει καμία απολύτως παρέμβαση, καθώς σέβομαι τους συγγενείς και την τραγικά επώδυνη διαδικασία που περνούν με τις εκταφές, κι για αυτό προσπαθούμε να βρούμε λύση μέσω του χώματος».
0 ΣΧΟΛΙΑ