Το γνώριζες; Τι σημαίνει η φράση «Άνω Ποταμών»

Η ελληνική γλώσσα, είναι δίχως αμφιβολία, μία δύσκολη γλώσσα, αρχής γενομένης λόγω του γλωσσικού πλούτου και τον αμέτρητων εκφράσεων που την χαραλτηρίζουν. Μία από αυτές τις εκφράσεις είναι  το «Άνω Ποταμών». Είστε σίγουροι ότι γνωρίζετε από πού προέρχεται; Για να δούμε! 

Η ιστορία πίσω από την εν λόγω έκφραση ξεκινά πριν χιλιάδες χρόνια

Η φράση « άνω ποταμών», που χρησιμοποιούμε όταν θέλουμε να χαρακτηρίσουμε κάτι ως αφύσικο ή παράλογο, είναι αρχαία παροιμιακή έκφραση και μάλιστα ελλιπής. Η πλήρης μορφή της ήταν: ἂνω ποταμῶν χωροῦσιν αἱ πηγαί, που σημαίνει «προς τα πάνω κυλούν τα ρεύματα των ποταμών», στρέφονται δηλαδή προς τα πίσω, περιγραφή που αντιβαίνει πλήρως τους φυσικούς νόμους.

Ας δούμε πώς απαντά η φράση αυτή σε ένα αρχαίο κείμενο, συγκεκριμένα στο απόσπασμα που παραθέτουμε από ένα έργο του περίφημου σοφιστή και συγγραφέα του 2ου αι. μ. Χ., του Λουκιανού.

VIRAL

«Μεγάλωνε τον Λουκά που έπασχε από αυτισμό»: Σοκ με τον θάνατο του 6χρονου στη Μεσσηνία – Ράκος η μητέρα του

Βασίλης Λεβέντης: Βαρύ το κλίμα στην κηδεία του – Συντετριμμένη η σύζυγός του, Νατάσα Μεντεσίδου

Ανείπωτη τραγωδία στο Χαλάνδρι: Κλινικά νεκρός ο 17χρονος που έπεσε από μπαλκόνι ξενοδοχείου

Ο Λουκιανός ήταν Σύρος, ωστόσο στο πλαίσιο της μεγάλης παράδοσης που είχε η χώρα του στην καλλιέργεια του ελληνικού πολιτισμού έγινε άριστος κάτοχος της ελληνικής γλώσσας και διακρίθηκε ως Έλληνας συγγραφέας.

Ανήσυχο πνεύμα, ευφυής άνθρωπος, σκεπτικιστής και σκώπτης σατιρίζει και ειρωνεύεται τους πάντες και τα πάντα – θεούς, ήρωες, ανθρώπους, ιδέες, νοοτροπίες – προκαλώντας αβίαστο γέλιο. Στόχος της ανελέητης πένας του οι ανθρώπινες αδυναμίες, η θρησκεία και η γενικότερη κατάπτωση της εποχής του. Από τα σωζόμενα έργα του περίφημοι είναι οι σατιρικοί του διάλογοι, με πιο ονομαστούς τους Νεκρικούς διαλόγους, στους οποίους παρουσιάζει να συζητούν διάφοροι ξακουστοί ή άσημοι νεκροί μεταξύ τους ή με θεούς και με ήρωες για τα του πάνω και του κάτω κόσμου – ο Λουκιανός στους διαλόγους αυτούς χλευάζει την υποκριτική ηθική της επίγειας ζωής και τη ματαιότητα των ανθρωπίνων.

θυμηθείτε επίσης: Τι σημαίνει η φράση «κύκνειο άσμα»: Πού τη χρησιμοποιούμε

Στον Νεκρικό διάλογο όπου συναντούμε τη φράση «άνω ποταμών», ένας 30χρονος νεκρός, ο Τερψίων, διαμαρτύρεται στον θεό του ΄Αδη, τον Πλούτωνα, για την αδικία που του έγινε, να πεθάνει δηλαδή αυτός, τόσο νέος, και ο γερο- Θούκριτος που έχει ξεπεράσει τα ενενήντα, να ζει και να βασιλεύει. Ο θεός τού αντιτείνει ότι δεν βλέπει πουθενά το άδικο, καθώς ο μεν Θούκριτος δεν παρακαλεί να πεθάνει κανείς από τους φίλους του, ενώ αντίθετα ελόγου του περίμενε πώς και πώς τον θάνατο του γέρου για να τον κληρονομήσει.

Ο Τερψίων επιμένει· αφού δεν μπορούσε πια να απολαύσει ο Θούκριτος τον πλούτο του, δεν θα ’ταν δίκαιο να εγκαταλείψει τα εγκόσμια, αφήνοντας την περιουσία του στους νέους; Προσθέτει, δε, ότι θα έπρεπε να υπάρχει ένας κανόνας, και μάλιστα απαραβίαστος, να πεθαίνει δηλαδή πρώτος ο γεροντότερος και να ακολουθεί εκείνος που σύμφωνα με την ηλικία του έχει σειρά·