Βασίλης Παπακωνσταντίνου: “Η μουσική είναι φάρμακο κατά της μιζέριας!”

Το χαρακτηριστικό μέταλλο της φωνής του δονεί τα στάδια εδώ και 36 ολόκληρα χρόνια. Ο Βασίλης Παπακωνσταντίνου, όπως βάζει φωτιά στη σκηνή με τα τραγούδια του, «πυρπολεί» το ίδιο εύκολα τις συνειδήσεις μας, συνεπής στην εικόνα τού ασυμβίβαστου ρόκερ. Σήμερα 20 Μαΐου θα τον απολαύσουμε μαζί με τους θρυλικούςDeep Purple, γι αυτό διαβάστε τη συνέντευξη που έδωσε πρόσφατα στο Athens Magazine.
Μετά τις συναυλίες με τους Scorpions, πριν δύο χρόνια, ακολουθούν οι εμφανίσεις σας με τους Deep Purple…
Όπως τότε, έτσι και τώρα, μου ζητήθηκε αυτή η συνεργασία. Η τεράστια επιτυχία που σημείωσαν οι συναυλίες με τους Scorpions έφεραν προτάσεις κι από άλλους ξένους καλλιτέχνες, αλλά δεν θέλω να το… παρακάνω! Ανταποκρίθηκα στους Deep Purple, γιατί είναι από τα πιο αγαπημένα μου γκρουπ, από τα πιο κλασικά hard rock αλλά και με μελωδίες συγκροτήματα.
Κι εσείς καλλιτεχνικά κυμαίνεστε στα ίδια standards…
Δεν διαφωνώ. Τα τραγούδια τους έχουν απίστευτη δυναμική αλλά και καταπληκτικές μελωδίες, είναι υπέροχα και με κάνουν ν’ αγωνιώ για το πότε θα έρθει η ώρα να βρεθούμε στη σκηνή.
Η ροκ εξακολουθεί να ενώνει τους ανθρώπους και να γεφυρώνει διαφορές;
Ναι, γιατί η ροκ ξεκίνησε στα τέλη του ’50 με αρχές του ’60. Στους νέους, που τότε την αγάπησαν, προστίθενται συνεχώς οι νέες γενιές, γιατί είναι αληθινή. Rock στ’ αγγλικά σημαίνει «βράχος», δηλ. έχω θέσεις και απόψεις στις οποίες εμμένω σταθερά σαν… βράχος. Προσωπικά, με αυτόν τον τρόπο έχω εκλάβει την έννοια της λέξης και μάλλον έτσι είναι. Πρόκειται για μουσική που παίρνει μέρος σε κινήματα κοινωνικά, οικολογικά και ανθρωπιστικά και συνοδεύει αγώνες. Η ροκ είναι πάντα μπροστά.
Η ροκ μπορεί να εκφράσει τα αιτήματα των καιρών και να λειτουργήσει καθοριστικά, όπως για παράδειγμα τον Μάιο του ’68;
Πιστεύω ότι η μουσική από μόνη της δεν μπορεί ν’ αλλάξει τα πράγματα. Παίζει, όμως, σημαντικό ρόλο, γιατί δίνει κουράγιο σ’ αυτούς που αγωνίζονται για να τα αλλάξουν. Δεν αισθάνονται μόνοι τους, τους κάνει να αισιοδοξούν. Το ίδιο συνέβαινε και με τους παιάνες της αρχαιότητας. Η μουσική ήταν ανέκαθεν φάρμακο κατά της μιζέριας.
Πώς θα θέλατε να εξελιχθούν τα μουσικά πράγματα;
Η ραπ, το σημερινό hip hop, έχει πολύ ωραίους στίχους, αλλά δεν έχει μελωδίες. Θα ήθελα ένα πάντρεμα των παλιών μελωδιών, με τους τύπους που κάνουν ραπ. Γνωρίζετε βέβαια ότι η λέξη «ραπ» προέρχεται από την ελληνική «ραψωδία».
Την περίοδο της δικτατορίας, στο Παρίσι, τραγουδήσατε με τον Μίκη Θεοδωράκη, ενώ σας εμπιστεύτηκαν κορυφαίοι δημιουργοί, όπως ο Μάνος Λοΐζος κι ο Θάνος Μικρούτσικος. Στην παρούσα κρίσιμη συγκυρία, ποιες είναι οι διαπιστώσεις σας για την ελληνική κοινωνία;
Η κατάσταση σήμερα είναι πολύ διαφορετική. Τότε, τα πράγματα ήταν ξεκάθαρα. Είχες ν’ αντιμετωπίσεις το «σιδηρούν προσωπείο» της Χούντας, έπαιρνες θέση και την πολεμούσες με οποιονδήποτε τρόπο. Τώρα δεν ξέρεις ποιον έχεις απέναντί σου. Δεν γνωρίζουμε ποια είναι η παγκόσμια κυβέρνηση που καθορίζει τις τύχες μας. Ξεζουμίζουν τους λαούς με αποκλειστικό στόχο το υπερκέρδος, γιατί ο μοναδικός θεός στον οποίο πιστεύουν είναι το χρήμα. Ωστόσο δεν ξέρεις ποιος είναι ο εχθρός.
Ως πολίτες είμαστε άμοιροι ευθυνών;
Η αγγλική λέξη «idiot» προέρχεται από την αρχαιοελληνική «ιδιώτης», που κατ’ ουσία σημαίνει «ανόητος, βλάκας». Ιδιώτη (δηλαδή ηλίθιο) έλεγαν εκείνον που δεν συμμετείχε στα κοινά, που ιδιώτευε, που έλεγε «εγώ κοιτάω τον εαυτό μου, τη δουλίτσα μου και την πάρτη μου». Αν τα κινήματα δεν είναι μαζικά, δεν μπορεί ν’ αλλάξει κάτι. Όλοι οι νεοπλουτίσκοι, οι ξενομανείς, οι κομπλεξικοί, που είχαν παρκαρισμένα τα πολυτελή αυτοκίνητα τους έξω από τα σκυλάδικα και τις ντίσκο, ίσως τώρα που δεν μπορούν να πληρώσουν τις δόσεις τους και να καταλάβουν πόσο ηλίθιοι ήταν…
Πληρώνουμε τη συλλογική αφασία μας, το ότι επιτρέψαμε να μας διαφθείρουν κοινωνικά και πολιτιστικά;
Θυμάμαι υπουργούς να βγαίνουν φωτογραφίες στα σκυλάδικα και να τα αποκαλούν… πολιτιστικά κέντρα. Μάλιστα κάποια από αυτά έχουν άδεια λειτουργίας ως τέτοια ακριβώς και μάλιστα είναι επιδοτούμενα! Τι άλλο να σας πω;
Κι οι πωλήσεις της εγχώριας δισκογραφίας έχουν πέσει στα Τάρταρα…
Γι’ αυτό ευθύνονται τα στελέχη των εταιρειών, οι γιάπις που τα έκαναν… σκατά. Είπαν «στην Ελλάδα θα το κάνουμε όπως Αμερική». Έβγαλαν λοιπόν τραγούδια της… μίας μέρας, που έληγαν όπως τα γιαούρτια. Η χώρα μας όμως δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς ψυχή. Προσπάθησαν να βγάλουν ωραία και νέα παιδιά μέσα από ριάλιτι, αλλά απέτυχαν, επειδή δεν υπάρχει αλήθεια μέσα σ’ αυτό. Ψυχή και αλήθεια στην Τέχνη, είναι το ένα και το αυτό. Ευθύνεται βέβαια και το διαδίκτυο, απ’ όπου κατεβάζεις ό,τι θέλεις.
Τα νέα παιδιά μπήκαν στον πειρασμό των ριάλιτι, γιατί η τηλεόραση είναι opinion leader, διαμορφώνει δηλαδή συνειδήσεις και προτιμήσεις…
Θα τους συμβούλευα να μην θέλουν να γίνουν γρήγορα σταρ χάρη στους γυμνασμένους κοιλιακούς τους. Αν επιλέξουν αυτή την πορεία, γρήγορα θα νιώσουν μελαγχολία. Αγαπούν το τραγούδι, έχουν ταλέντο; Αν ναι, τότε δεν θα χαθούν. Αν πάρουν τον εύκολο δρόμο, ακόμη κι αν έχουν ταλέντο, όλα θα χαθούν με το τέλος του ριάλιτι.
Οι άνθρωποι του ραδιόφωνου ευθύνονται για τα κακώς κείμενα της μουσικής;
Υποτίθεται ότι το ραδιόφωνο είναι το μέσο που φέρνει σ’ επαφή τον κόσμο με τα τραγούδια. Τώρα πλέον μόνο το κρατικό κι ο «Ατλαντίς» δεν παίζουν με λίστες. Όλα τα άλλα…
Πώς επιβιώνετε καλλιτεχνικά μέσα σε αυτή τη λαίλαπα;
Πιστέψτε με. ό,τι είναι αληθινό, επιβιώνει. Κοιτάξτε γύρω σας. Μπορεί τα μαγαζιά του… «λουλουδοπόλεμου» να είναι άδεια, αλλά οι μουσικές σκηνές είναι γεμάτες.
Θ’ αναγκαστούμε να κοιτάξουμε μέσα μας και να γίνουμε καλύτεροι;
Θέλοντας και μη. Δυστυχώς φτάσαμε στο σημείο σοβαροί άνθρωποι, καλοντυμένοι και καθαροί να ψάχνουν για φαγητό στα σκουπίδια. Αυτό είναι κατάντια, η Ελλάδα ποτέ δεν ήταν έτσι.
«Το παιχνίδι παίζεται ακόμα». Είναι η τελευταία δουλειά σας, στην οποία υπογράφετε και τη μουσική.
Θέλησα να δώσω κουράγιο στον κόσμο. Προσπαθήσαμε, με τον Οδυσσέα Ιωάννου που έγραψε τους στίχους, να καταγράψουμε τι μας ενοχλεί σήμερα. Δεν θέλουμε να κάνουμε μάθημα σε κανέναν, απλώς κοιτάξαμε γύρω μας και μέσα μας. Και αυτό το υλικό έγινε τραγούδια.
Όλο και συχνότερα υπογράφετε τη μουσική των τραγουδιών που ερμηνεύετε.
Έχω τραγουδήσει τις δημιουργίες πολλών και σημαντικών συνθετών. Ωστόσο στις μέρες μας διακρίνω έλλειμμα μελωδίας. Δεν ξέρω γιατί συμβαίνει αυτό. Ακούς τις μελωδίες του Λοΐζου και δεν ανήκουν ούτε στο «εδώ», ούτε στο «τώρα», διότι είναι οικουμενικές.
Δίνετε την εικόνα του ροκ ασυμβίβαστου καλλιτέχνη…
Δεν το ξέρω αυτό. Προσπαθώ να ζω ειλικρινά, με αλήθεια.
Χρειάστηκε να βάλετε «νερό στο κρασί σας» για να συμπορευτείτε με τους καιρούς;
Ευτυχώς, δεν αναγκάστηκα. Αν συνέβαινε, δεν ξέρω τι θα έκανα. Άνθρωποι είμαστε… Για καλή μου τύχη, ξεκίνησα την καριέρα μου με Λοΐζο και Θεοδωράκη. Άρα, τα «όχι» μου, που ακολούθησαν, έπιαναν τόπο, είχαν αξία.
Σήμερα ένας νέος καλλιτέχνης μπορεί να πει «όχι» το ίδιο εύκολα;
Δύσκολα, αλλά θα ήθελα να το πει. Τα δικά μου «όχι» ήταν σε σειρήνες πλούτου και δόξας, προτίμησα να κάνω αυτό που αγαπώ. Στα 36 χρόνια που έχω σ’ αυτόν το χώρο, έχω την ανάγκη να κάνω διαρκώς και κάτι καινούριο. Ανεβαίνω στη σκηνή με το ίδιο καρδιοχτύπι. Θα ήθελα να μην το έχω, αλλά έρχεται μόνο του. Δεν έχω μετανιώσει για καμιά επιλογή μου. Κι αν κάποια τραγούδια μου δεν κράτησαν πολύ, την εποχή που βγήκαν, είχα ανάγκη να τα τραγουδήσω.
Συγκρούονται ο Βασίλης με τον Παπακωνσταντίνου της σκηνής;
Επιδιώκω τις δυνατές συγκρούσεις τους, γιατί από αυτές προκύπτει μια σταθερότητα, μια ισορροπία. Αισθάνομαι ενοχές, για παράδειγμα, για το ότι δεν είμαι αυτή τη στιγμή δίπλα στους επαναστάτες της βόρειας Αφρικής. Όμως από αυτή τη διαμάχη ίσως προκύψει ένα καλό τραγούδι.
Σε ποιον στίχο σας επανέρχεστε;
«Χρόνια Πολλά στα παιδιά που δεν τρώνε τη φόλα/Χρόνια Πολλά στα παιδιά που τα θέλουν όλα…
0 ΣΧΟΛΙΑ