Τι μετρά ως απιστία; Οι γκρίζες ζώνες που προκαλούν συγκρούσεις στα ζευγάρια
Η απιστία δεν περιορίζεται πάντα σε μια σωματική επαφή με κάποιο άλλο άτομο. Το φλερτ με έναν συνάδελφο, τα ερωτικά μηνύματα, η επικοινωνία με έναν πρώην σύντροφο ή ακόμη και η χρήση εφαρμογών γνωριμιών μπορούν να προκαλέσουν εντάσεις και να κλονίσουν την εμπιστοσύνη σε μια σχέση. Πού βρίσκεται, όμως, η διαχωριστική γραμμή ανάμεσα σε μια αθώα συμπεριφορά και στην παραβίαση των ορίων της συντροφικότητας;
Η απάντηση δεν είναι ίδια για όλους. Κάθε ζευγάρι έχει τις δικές του αντιλήψεις, προσδοκίες και συμφωνίες, γεγονός που κάνει τον ορισμό της απιστίας πολύ πιο σύνθετο από όσο φαίνεται αρχικά.
Η απιστία δεν είναι μόνο σωματική
Όταν γίνεται λόγος για απιστία, το πρώτο πράγμα που έρχεται συνήθως στο μυαλό είναι η σεξουαλική επαφή με κάποιο τρίτο πρόσωπο. Ωστόσο, οι ειδικοί στις σχέσεις επισημαίνουν ότι η παραβίαση της εμπιστοσύνης μπορεί να εκδηλωθεί με πολλούς διαφορετικούς τρόπους, ακόμη και χωρίς να υπάρξει σωματική επαφή.
Σύμφωνα με τη Madhuri Jha, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια της Thriving Mind Clinic, το τι θεωρείται απιστία εξαρτάται από τα όρια που έχουν συμφωνήσει οι δύο σύντροφοι και από το κατά πόσο αισθάνονται ότι αυτά γίνονται σεβαστά. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει ένας ενιαίος κανόνας που να ισχύει για όλες τις σχέσεις. Κάποια ζευγάρια θεωρούν το διαδικτυακό φλερτ αθώο, ενώ για άλλα η ανταλλαγή ερωτικών μηνυμάτων με τρίτους αποτελεί ξεκάθαρη παραβίαση της μεταξύ τους συμφωνίας.
Το ίδιο ισχύει τόσο για τις μονογαμικές σχέσεις όσο και για τις μη μονογαμικές ή πολυσυντροφικές σχέσεις. Το βασικό ζήτημα δεν είναι μόνο η ίδια η συμπεριφορά, αλλά το κατά πόσο συμβαδίζει με τις συμφωνίες που έχουν κάνει οι σύντροφοι.
Ο ρόλος της μυστικότητας και της εμπιστοσύνης
Ένα από τα σημαντικότερα σημάδια που μπορεί να υποδηλώνουν ότι κάποιος ξεπερνά τα όρια της σχέσης του είναι η ανάγκη να αποκρύψει μια συγκεκριμένη συμπεριφορά. Η Angelika Koch, ειδικός στις σχέσεις και στους χωρισμούς, επισημαίνει ότι όταν κάποιος αισθάνεται πως πρέπει να κρύψει κάτι από τον σύντροφό του, αξίζει να αναρωτηθεί για ποιον λόγο το κάνει. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι η σχέση πρέπει να στερείται προσωπικού χώρου ή ότι οι σύντροφοι οφείλουν να μοιράζονται κάθε σκέψη και κάθε συνομιλία τους. Η ιδιωτικότητα παραμένει σημαντική ακόμη και μέσα σε μια στενή συντροφική σχέση.
Η διαφορά βρίσκεται στην πρόθεση. Άλλο είναι να διατηρεί κάποιος την προσωπική του αυτονομία και άλλο να αποκρύπτει συστηματικά μια επικοινωνία επειδή γνωρίζει ότι παραβιάζει μια συμφωνία με τον σύντροφό του. Η διαγραφή μηνυμάτων, η απόκρυψη επαφών και η παρουσίαση μιας κατάστασης ως πιο αθώας από ό,τι είναι στην πραγματικότητα μπορούν να αποτελέσουν ενδείξεις ότι έχει κλονιστεί η εμπιστοσύνη.
Συναισθηματική απιστία: Όταν η οικειότητα μεταφέρεται αλλού
Η απιστία δεν προϋποθέτει απαραίτητα σεξουαλική επαφή. Σε αρκετές περιπτώσεις, η συναισθηματική σύνδεση με ένα τρίτο πρόσωπο μπορεί να δημιουργήσει εξίσου σοβαρά προβλήματα στη σχέση. Η συναισθηματική απιστία εμφανίζεται όταν μια εξωτερική σχέση αποκτά χαρακτηριστικά που συνδέονται συνήθως με τη συντροφική οικειότητα. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν κάποιος αρχίζει να μοιράζεται με ένα άλλο άτομο βαθιά προσωπικές σκέψεις και συναισθήματα, αναπτύσσει ρομαντική έλξη ή αναζητά όλο και συχνότερα τη συναισθηματική του υποστήριξη, απομακρυνόμενος σταδιακά από τον σύντροφό του.
Ωστόσο, η ύπαρξη στενών φιλικών σχέσεων δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη απιστίας. Είναι απολύτως φυσιολογικό να υπάρχουν ισχυροί συναισθηματικοί δεσμοί με φίλους, ανεξάρτητα από τη συντροφική κατάσταση ενός ανθρώπου. Το πρόβλημα προκύπτει όταν εμφανίζονται μυστικότητα, ρομαντικά ή σεξουαλικά συναισθήματα και συναισθηματική απομάκρυνση από τη σχέση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ακόμη και χωρίς σωματική επαφή, η σύνδεση με το τρίτο πρόσωπο μπορεί να παραβιάζει τα όρια που έχουν θέσει οι δύο σύντροφοι.
Φλερτ, sexting και πορνό: Πού βρίσκεται η γραμμή;
Οι γκρίζες ζώνες της απιστίας αφορούν κυρίως συμπεριφορές που δεν έχουν την ίδια σημασία για όλους. Το φλερτ, η ανταλλαγή σεξουαλικών μηνυμάτων, η παρακολούθηση πορνογραφικού περιεχομένου και η χρήση εφαρμογών γνωριμιών αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα. Η Jaime Bronstein, θεραπεύτρια σχέσεων, τονίζει ότι τα ζευγάρια χρειάζεται να συζητούν ανοιχτά αυτές τις συμπεριφορές και να καταλήγουν σε μια κοινή αντίληψη για το τι θεωρούν αποδεκτό.
Το φλερτ δεν αποτελεί απαραίτητα απιστία. Μπορεί, όμως, να γίνει πρόβλημα όταν πραγματοποιείται κρυφά, όταν υπάρχει σαφής ερωτική πρόθεση ή όταν παραβιάζει όρια που έχουν ήδη συμφωνηθεί. Ιδιαίτερη σημασία έχει το αν κάποιος αποκρύπτει τη συμπεριφορά του επειδή γνωρίζει ότι ο σύντροφός του θα ενοχληθεί.
Το sexting, δηλαδή η ανταλλαγή σεξουαλικών μηνυμάτων ή εικόνων, μπορεί να θεωρηθεί απιστία ακόμη και αν τα εμπλεκόμενα άτομα δεν συναντηθούν ποτέ από κοντά. Όταν υπάρχει συμφωνία για σεξουαλική αποκλειστικότητα, η συγκεκριμένη συμπεριφορά μπορεί να συνιστά παραβίασή της, ανεξάρτητα από το αν υπήρξε σωματική επαφή.
Η παρακολούθηση πορνό δεν αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο από όλα τα ζευγάρια. Για ορισμένους δεν αποτελεί ζήτημα, ενώ άλλοι θέτουν συγκεκριμένα όρια, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για πιο διαδραστικές υπηρεσίες σεξουαλικού περιεχομένου. Σε αυτή την περίπτωση, καθοριστικό ρόλο παίζουν οι συμφωνίες που έχουν γίνει μέσα στη σχέση.
Είναι απιστία η χρήση εφαρμογών γνωριμιών;
Η χρήση εφαρμογών όπως το Tinder ή το Hinge δεν είναι απαραίτητο να καταλήξει σε μια πραγματική συνάντηση για να δημιουργήσει πρόβλημα σε μια σχέση. Η κρυφή δημιουργία προφίλ, τα swipes, τα matches και οι συνομιλίες με άλλα άτομα μπορεί να θεωρηθούν παραβίαση της εμπιστοσύνης, όταν ο στόχος είναι η αναζήτηση νέων ερωτικών ή σεξουαλικών επαφών και αυτό έρχεται σε αντίθεση με τις συμφωνίες του ζευγαριού.
Το επιχείρημα ότι «δεν συναντήθηκα ποτέ με κανέναν» δεν απαντά απαραίτητα στο ουσιαστικό ερώτημα: ποια ήταν η πρόθεση πίσω από τη χρήση της εφαρμογής; Αντίστοιχα, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ένα like ή η παρακολούθηση ενός ελκυστικού προσώπου δεν συνιστούν αυτομάτως απιστία. Η κατάσταση αλλάζει, όμως, όταν η επικοινωνία αποκτά ερωτικό χαρακτήρα, όταν δημιουργείται μια κρυφή συναισθηματική σύνδεση ή όταν κάποιος αποκρύπτει συστηματικά τα μηνύματά του.
Πώς μπορεί κάποιος να καταλάβει αν έχει ξεπεράσει τα όρια;
Όταν υπάρχει αμφιβολία, χρήσιμο είναι να εξετάσει κανείς τόσο τη συμπεριφορά του όσο και τα κίνητρά του. Διαγράφει μηνύματα; Αποφεύγει να αναφέρει μια συγκεκριμένη επαφή; Αισθάνεται την ανάγκη να δικαιολογήσει ή να υποβαθμίσει αυτό που συνέβη; Αυτά τα ερωτήματα δεν οδηγούν αυτομάτως στο συμπέρασμα ότι έχει υπάρξει απιστία. Μπορούν, ωστόσο, να βοηθήσουν κάποιον να κατανοήσει αν υπάρχει απόσταση ανάμεσα σε όσα κάνει και σε όσα έχει συμφωνήσει με τον σύντροφό του.
Εξίσου σημαντικό είναι να διαχωρίζεται η προσωπική ιδιωτικότητα από την εξαπάτηση. Ο φόβος μιας αρνητικής αντίδρασης δεν αποδεικνύει από μόνος του ότι κάποιος έχει παραβιάσει τα όρια της σχέσης. Όταν, όμως, υπάρχει συνειδητή απόκρυψη μιας συμπεριφοράς που αντιβαίνει σε μια κοινή συμφωνία, τότε χρειάζεται ειλικρινής αντιμετώπιση του ζητήματος.
Η συζήτηση που μπορεί να προλάβει τις παρεξηγήσεις
Η σαφής επικοινωνία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία για την αποφυγή συγκρούσεων γύρω από την απιστία. Οι σύντροφοι είναι χρήσιμο να συζητούν από νωρίς τι θεωρούν αποδεκτό και τι όχι, χωρίς να περιμένουν να προκύψει μια κρίση για να ξεκαθαρίσουν τις θέσεις τους.
Η συζήτηση μπορεί να περιλαμβάνει το φλερτ, την επικοινωνία με πρώην συντρόφους, τις στενές φιλίες, το πορνό, τις εφαρμογές γνωριμιών και τη διαδικτυακή επικοινωνία. Οι προσωπικές ανάγκες και τα όρια πρέπει να εκφράζονται με ειλικρίνεια, χωρίς κάποιος να προσποιείται ότι συμφωνεί απλώς για να αποφύγει μια σύγκρουση.
Αν οι απόψεις των δύο συντρόφων διαφέρουν, αυτό δεν σημαίνει ότι ο ένας έχει δικαίωμα να επιβάλει τους κανόνες του στον άλλον. Χρειάζεται να αναζητηθούν σημεία στα οποία μπορούν να συμφωνήσουν, αλλά και να αναγνωριστούν οι διαφορές που ενδεχομένως δεν μπορούν να γεφυρωθούν.
Τελικά, η απιστία δεν καθορίζεται αποκλειστικά από μια πράξη, αλλά και από το πλαίσιο μέσα στο οποίο συμβαίνει. Η εμπιστοσύνη, η ειλικρίνεια, η πρόθεση και ο αμοιβαίος σεβασμός αποτελούν βασικά στοιχεία για τον καθορισμό των ορίων κάθε σχέσης. Και όσο πιο ξεκάθαρα είναι αυτά τα όρια, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες μια συμπεριφορά να εξελιχθεί σε αιτία σύγκρουσης ή απογοήτευσης.
0 ΣΧΟΛΙΑ