«Κανείς δεν βοηθάει»: Γιατί κάποιοι τα κάνουν όλα μόνοι τους και μετά γκρινιάζουν
Υπάρχουν άνθρωποι που μέσα στο σπίτι αναλαμβάνουν σχεδόν τα πάντα μόνοι τους. Μαγειρεύουν, καθαρίζουν, τακτοποιούν, φροντίζουν τους υπόλοιπους και φροντίζουν να μη λείψει τίποτα από την καθημερινότητα της οικογένειας. Το περίεργο, όμως, είναι ότι συχνά δεν ζητούν βοήθεια, ακόμη κι όταν θα μπορούσαν εύκολα να μοιραστούν τις υποχρεώσεις. Αντίθετα, συνεχίζουν να τα κάνουν όλα και κάποια στιγμή ξεσπούν με την περίφημη φράση: «Όλα εγώ τα κάνω σε αυτό το σπίτι». Η συμπεριφορά αυτή έχει συνδεθεί με αυτό που αποκαλείται «σύνδρομο του μάρτυρα», έναν όρο που περιγράφει ένα συγκεκριμένο μοτίβο συμπεριφοράς και όχι επίσημη ψυχιατρική διάγνωση. Δείτε αναλυτικά στο βίντεο του χρήστη Christodoulos Ypodimatopoulos στο Tik tok.
Τι κρύβεται πίσω από αυτή τη συμπεριφορά
Στην περίπτωση αυτή, το άτομο μπορεί να δυσκολεύεται να ζητήσει ή ακόμη και να δεχτεί βοήθεια από τους γύρω του. Μπορεί να αισθάνεται ότι πρέπει να τα καταφέρει όλα μόνο του, είτε επειδή πιστεύει ότι οι άλλοι δεν θα κάνουν τις δουλειές αρκετά καλά είτε επειδή έχει συνηθίσει να θεωρεί την αυτοθυσία ένδειξη αγάπης, ευθύνης και αξίας. Έτσι, η υπερπροσπάθεια αποκτά σταδιακά μεγαλύτερη σημασία από την ίδια την ανάγκη για ξεκούραση ή συνεργασία. Το άτομο μπορεί να αισθάνεται ότι είναι εκείνο που κρατά όρθιο το σπίτι ή την οικογένεια και να αντλεί ένα αίσθημα ηθικής δικαίωσης από όλα όσα προσφέρει. Παράλληλα, μπορεί να δυσκολεύεται να παραδεχτεί ότι κουράστηκε ή ότι χρειάζεται στήριξη, καθώς κάτι τέτοιο ίσως το κάνει να αισθάνεται ευάλωτο.
Το άγραφο «χρέος» προς τους άλλους
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία αυτού του μοτίβου είναι ότι δημιουργείται ένα είδος άγραφου χρέους. Το άτομο προσφέρει συνεχώς, χωρίς να εκφράζει ξεκάθαρα τι χρειάζεται από τους άλλους, αλλά περιμένει εκείνοι να το αντιληφθούν μόνοι τους. Όταν αυτό δεν συμβαίνει, η απογοήτευση μεγαλώνει. Μπορεί να σκέφτεται ότι «κανείς δεν ενδιαφέρεται» ή ότι «κανείς δεν εκτιμά όσα κάνει», παρότι δεν έχει ζητήσει ποτέ συγκεκριμένα βοήθεια. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: αναλαμβάνει περισσότερες υποχρεώσεις, κουράζεται, περιμένει από τους άλλους να το αναγνωρίσουν και τελικά θυμώνει επειδή δεν ανταποκρίθηκαν σε μια ανάγκη που δεν εκφράστηκε ποτέ ανοιχτά.
VIRAL
Όταν η προσφορά μετατρέπεται σε ενοχοποίηση
Η συσσωρευμένη απογοήτευση μπορεί στη συνέχεια να εκφραστεί με παράπονα, ειρωνείες ή παθητικά επιθετική συμπεριφορά. Φράσεις όπως «κανείς δεν βοηθάει», «όλα πρέπει να τα κάνω εγώ» ή «αν δεν το κάνω εγώ, δεν θα το κάνει κανείς» μπορεί να γίνουν συνηθισμένες. Με αυτόν τον τρόπο, η αρχική προσφορά μετατρέπεται σταδιακά σε μέσο ενοχοποίησης των υπόλοιπων μελών της οικογένειας. Οι άλλοι μπορεί να αισθάνονται ότι ό,τι και να κάνουν δεν είναι αρκετό, ενώ το ίδιο το άτομο αισθάνεται όλο και περισσότερο ότι είναι μόνο του και ότι οι θυσίες του δεν αναγνωρίζονται. Η κατάσταση αυτή μπορεί να δημιουργήσει ένταση στις σχέσεις και να κάνει την καθημερινότητα μέσα στο σπίτι ιδιαίτερα φορτισμένη.
Διαβάστε επίσης
Η λύση δεν είναι να σταματήσει κάποιος να προσφέρει
Το να φροντίζει κάποιος την οικογένεια ή να αναλαμβάνει ευθύνες δεν αποτελεί από μόνο του πρόβλημα. Η δυσκολία ξεκινά όταν η προσφορά γίνεται μονόπλευρη, καταναγκαστική και συνοδεύεται από την προσδοκία ότι οι άλλοι θα καταλάβουν χωρίς να τους ζητηθεί τίποτα. Η πιο υγιής προσέγγιση είναι η επικοινωνία και η κατανομή των υποχρεώσεων με τρόπο που να είναι ξεκάθαρος για όλους. Αν κάποιος χρειάζεται βοήθεια, είναι σημαντικό να μπορεί να την εκφράσει χωρίς να θεωρεί ότι αυτό μειώνει την αξία του. Αντίστοιχα, οι γύρω του μπορούν να ενθαρρύνουν μια πιο ισορροπημένη σχέση, χωρίς όμως να αναλαμβάνουν την ευθύνη να «διαβάζουν» συνεχώς τις ανάγκες του. Άλλωστε, η πραγματική φροντίδα μέσα σε μια οικογένεια δεν χρειάζεται να αποδεικνύεται μέσα από εξάντληση και θυσίες, αλλά μπορεί να στηρίζεται στη συνεργασία, στην ανοιχτή επικοινωνία και στον αμοιβαίο σεβασμό.
0 ΣΧΟΛΙΑ