Το φρικτό τέλος του Αφροαμερικανού Έμμετ Τιλλ: «Η κορυφή του κεφαλιού είχε συνθλιβεί, μέρος του κρανίου αποκολλήθηκε»

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Ο Emmett Till ήταν ένα Αφροαμερικανό αγόρι 14 ετών από το Σικάγο των ΗΠΑ. Το καλοκαίρι του 1955 πήγε να επισκεφθεί συγγενείς του στην πολιτεία του Μισισιπή, στον αμερικανικό Νότο — μια περιοχή που τότε κυριαρχούσε ο φυλετικός διαχωρισμός και ο ρατσισμός.

Ο βασανιστικός θάνατος του εφήβου

Στις 24 Αυγούστου 1955, ο Emmett Till φέρεται να σφύριξε ή να φλέρταρε με μια λευκή γυναίκα, την Κάρολιν Μπράιαντ, σε ένα μικρό κατάστημα. Λίγες ημέρες αργότερα, δύο λευκοί άνδρες, ο σύζυγος της γυναίκας και ο ετεροθαλής αδερφός του, απήγαγαν, βασάνισαν και σκότωσαν άγρια τον Έμμετ Τιλ, πετώντας το πτώμα του σε ποτάμι. Το σώμα του βρέθηκε παραμορφωμένο και αναγνωρίστηκε μόνο από ένα δαχτυλίδι που φορούσε.

Η υπόθεση της δολοφονίας οδηγήθηκε στις αίθουσες του δικαστηρίου, ενώ ταυτόχρονα οι πληροφορίες από την νεκροψία του Till οι οποίες γίνονται γνωστές από τον Τύπο της εποχής σοκάρουν ακόμη και σήμερα.

Τα αποτελέσματα της νεκροψίας και της ιατροδικαστικής μελέτης προκαλούν αποτροπιασμό εάν αναλογιστεί κανείς πως: “το κορμί βρέθηκε γυμνό, έφερε βαριά τραύματα και λόγω της παρουσίας του τόσες μέρες εντός του ποταμού ήταν σε προχωρημένη σήψη και πρησμένο”. Ο Σερίφης Strider ακόμη δήλωσε πως: “στο κεφάλι είχε διαπεράσει μια σφαίρα στο σημείο ακριβώς πάνω από το δεξί αυτί ενώ και το πρόσωπο έφερε σημάδια από βαθύ κόψιμο σαν να είχε χρησιμοποιηθεί τσεκούρι.”

Επιπροσθέτως, “ανέφερε ότι η γλώσσα του (του Till), κρεμόταν έξω από το στόμα σε μήκος τριών ιντσών (δηλαδή 7,6 εκ.) πως “το αριστερό του μάτι ήταν έτοιμο να αποκολληθεί πλήρως” και τέλος “τα νύχια από το αριστερό χέρι είχαν φύγει τελείως. Η οσμή ουδετεροποιήθηκε μόνο όταν ο νεκροθάφτης έβαλε αποσμητικό”.Αντιστοίχως αποκρουστική είναι και η περιγραφή του Chester Miller, ενός Αφρό – Αμερικανού νεκροθάφτη ο οποίος θα αναλάμβανε και το τελετουργικό της ταφής του Till.

Σύμφωνα με τον Miller λοιπόν, “η κορυφή του κεφαλιού είχε συνθλιβεί και ένα μέρος του κρανίου αποκολλήθηκε και έπεσε μέσα στην βάρκα κατά την περισυλλογή του πτώματος.” Επιβεβαίωσε και αυτός την τρύπα επάνω από το δεξί αυτί του Till, υποθέτοντας ότι δημιουργήθηκε από σφαίρα. Τέλος ένα αγκαθωτό σύρμα βρέθηκε τυλιγμένο γύρω από το λαιμό του άτυχου νεαρού.

Η δίκη

Από την άλλη πλευρά και η δίκη απεδείχθη πως ήταν μια σκληρή δοκιμασία για την οικογένεια Till, μιας και οι ασάφειες στις καταθέσεις τις Carolyn Bryant ήταν αρκετές. Ακόμη το σώμα ενόρκων αποτελούνταν μόνο από λευκούς άνδρες, ενώ και το ποσοστό των λευκών το οποίο απάρτιζε το κοινό του δικαστηρίου άγγιζε το 90% .Είναι εύκολο να αντιληφθεί κανείς ότι η οικογένεια του Till δεν είχε μόνο να παλέψει για τον χαμό του οικείου της προσώπου αλλά και τις προκαταλήψεις, τις πρακτικές διάκρισης και την αδικία που συνόδευε τους κατοίκους της μαύρης κοινότητας, σε μια παραδοσιακά ρατσιστική πολιτεία όπως αυτή του Mississippi. Θα λέγαμε λοιπόν πως η δολοφονία χαρακτήρος του Emmett Till άρχιζε από εκείνη τη στιγμή.

Η Carolyn Bryant υποστήριξε πως την στιγμή κατά την οποία ετοιμαζόταν να εισπράξει τα χρήματα από τον Emmett, μετά την αγορά ζαχαρωδών, εκείνος της έπιασε το χέρι με δύναμη, τοποθετώντας τα παράλληλα στην παλάμη της, αλλά και ζητώντας της να βγουν ραντεβού. Εκείνη έδειξε ενοχλημένη, βγήκε εκτός του καταστήματος, κατευθύνθηκε στο αυτοκίνητο της, πήρε ένα πιστόλι και επέστρεψε στο κατάστημα.

Ο Till είχε εξέλθει του καταστήματος, της έγνεψε ως αποχαιρετισμό και της σφύριξε προκλητικά – πράγμα το οποίο την ενόχλησε περισσότερο από όλα όπως έκανε γνωστό η εφημερίδα The Greenwood Morning Star. Σε αυτό το σημείο πρέπει να σημειωθεί πως η Carolyn Bryant στην αρχική της κατάθεση δεν είχε αναφέρει κάποια σωματική επαφή μεταξύ αυτής και του Till, παρά μόνο κάποια απρεπή σχόλια. Αντίστοιχη ήταν και η γραμμή κάλυψης των γεγονότων από τον Τύπο της εποχής, τα δημοσιεύματα του οποίου άφηναν να εννοηθεί πως ο νεαρός Till ήταν απλώς ασεβής προς την Bryant χωρίς ωστόσο να προχωρά σε κάποια φυσική επαφή ή σε κάποιο ανάρμοστο σχόλιο σεξουαλικού περιεχομένου.

Στο εδώλιο κάθισαν οι Roy Bryant και JW Milam ως κατηγορούμενοι για την δολοφονία του Emmett Till. Τα κύρια σημεία της υπερασπιστικής γραμμής των κατηγορουμένων ήταν η ύπαρξη αμφιβολιών, διότι το πτώμα βρισκόταν σε προχωρημένη αποσύνθεση και σήψη μόλις βρέθηκε και αρχικώς ήταν δύσκολη η ταυτοποίηση του. Δεν μπορούσαν να τον αναγνωρίσουν καθώς τα φυσικά χαρακτηριστικά του προσώπου του Till ήταν αλλοιωμένα, ως αποτέλεσμα της βαναυσότητας των χτυπημάτων που είχε δεχθεί.

Ως εκ τούτου ήταν δύσκολο να απαγγελθούν κατηγορίες για συγκεκριμένα διαπραχθέντα αδικήματα. Η υπεράσπιση αν και θα ήθελε να παρουσιάσει μια λογική εξήγηση για την εγκληματική πράξη των πελατών της και άρα κατ’ επέκτασιν να αποδειχθεί η ενοχή αυτών, η εισαγγελία έδειξε απρόθυμη να δεχτεί τους ισχυρισμούς της πρώτης ακόμη και όταν ο παππούς του Till αναγνώρισε τους δράστες στην δίκη.

Κάτι το οποίο θα προκαλούσε έκπληξη σήμερα και κύμα αντιδράσεων εκείνη την περίοδο πέρασε σχεδόν αψήφιστα και ήταν η ετυμηγορία του δικαστηρίου: ΑΘΩΟΙ. Σύσσωμο το σώμα των ενόρκων ψήφισε υπερ της αθώωσης των κατηγορουμένων αιτιολογώντας παράλληλα ένα έγκλημα τιμής. Έκπληξη παρόλα αυτά προκαλεί και η ομολογία των δραστών μερικά χρόνια αργότερα ότι διέπραξαν το συγκεκριμένο έγκλημα υποστηρίζοντας μάλιστα πως αυτό άξιζε στον Till, από την στιγμή που ένα μαύρο αγόρι δεν σεβάστηκε μια λευκή γυναίκα είχαν κάθε δικαίωμα να το κάνουν και να μην κατηγορηθούν.

Δεν ήταν λίγοι οι οποίοι συνέδεσαν και με όρους κληρονομικούς/βιολογικούς την απρεπή συμπεριφορά του Emmett Till, ανασύροντας την υπόθεση κατηγορίας του Louis Till, πατέρα του Emmett, για τον βιασμό μια Ιταλίδας κατά την διάρκεια της θητείας του στον B‘ Παγκόσμιο Πόλεμο. Θεώρησαν δηλαδή πως κληρονόμησε την απρεπή συμπεριφορά του πατέρα του και ως εκ τούτου ακολούθησε τα χνάρια του.

Ο αντίκτυπος της δολοφονίας του Emmett Till

Τραγική φιγούρα αναμφισβήτητα ήταν η Mamie Elisabeth Mobley Till, μητέρα του θύματος. Αποφάσισε κατά την ημέρα της κηδείας το φέρετρο να είναι ανοικτό ώστε να δουν όλα τα μέλη της Αφρό – Αμερικανικής κοινότητας, πενθούντες και μη, τι είχαν κάνει οι λευκοί στον γιο της και να αναλογιστούν το πόσο λεπτές ήταν οι ισορροπίες και οι διαχωριστικές γραμμές μεταξύ των δύο αυτών φυλετικών ομάδων.

Θα μπορούσε να είναι ο οποιοσδήποτε στην θέση του γιου της, γεγονός το οποίο φόβισε αλλά και εξόργισε τις μαύρες κοινότητες ανά την χώρα. Το ίδιο σκέφτοταν και η Rosa Parks, όταν αρνήθηκε να ακολουθήσει τους κανόνες που ενίσχυαν το δόγμα “ίσοι αλλά διαχωρισμένοι”.

Οι Αφρό – Αμερικανοί πήραν την κατάσταση στα χέρια τους και διαμαρτυρήθηκαν με ειρηνικές κινητοποιήσεις. Εικοσιπέντε κινητοποιήσεις κατεγράφησαν τον Σεπτέμβρη του 1955 με συνολικό αριθμό συμμετεχόντων πάνω από 100.000. Σκοπός ήταν η ενοποίηση του φτωχού Νότου με τον ολοένα και αναπτυσσόμενο Βορρά ώστε να δημιουργήσουν έναν εθνικό συνασπισμό ο οποίος θα υπερασπιζόταν τα δικαιώματα των Αφρό – Αμερικανών. Οι παραπάνω κινητοποιήσεις ενίσχυσαν το Κίνημα των Πολιτικών Δικαιωμάτων (Civil Rights Movement) κυριότερος εκπρόσωπος του οποίου ήταν ο Martin Luther King Jr. ενώ η Εθνική Ένωση για την Πρόοδο των Έγχρωμων Ανθρώπων συγκέντρωνε οικονομικούς πόρους για την υποστήριξη αυτών των κινητοποιήσεων.

Η συνειδητοποίηση του κινδύνου αλλά και η οργή για την ατιμωρησία των δραστών στοχοποίησε την πολιτεία του Mississippi και όχι άδικα. O αιδεσιμότατος Jesse Jackson σημειώνει πως οι απαγχονισμοί των Αφρό – Αμερικανών στο παρελθόν μπορούν να χαρακτηριστούν ως μια μορφή πολιτικού τρόμου που σκοπό είχαν την μείωση του πληθυσμού στον Νότο αλλά και τον παραδειγματισμό όσων διεκδικούσαν μια καλύτερη ζωή. Άρα εξάγεται το συμπέρασμα πως η μεγάλη μετακίνηση των Αφρό – Αμερικανικών πληθυσμών δεν έγινε μόνο για οικονομικούς λόγους αλλά και για λόγους επιβίωσης από την πρόκληση μιας ενδεχόμενης βλάβης εις βάρος τους.

Σχεδόν 66 χρόνια μετά την δολοφονία του Emmett Till, και έχοντας μεσολαβήσει χιλιάδες κινητοποιήσεις, ειρηνικές και μη, δολοφονίες ηγετών του Μαύρου Κινήματος, δημιουργία πολιτικών ρευμάτων/κινημάτων αλλά και ανάληψης ανώτατων αξιωμάτων από Αφρό – Αμερικανούς, εκείνοι βρίσκονται πάντα σε δεινή θέση όταν δοκιμάζουν να προκαλέσουν την “ανωτερότητα της λευκής φυλής”. Άλλωστε τα παραδείγματα είναι πλείστα, από την φυλάκιση ακτιβιστών, την στοχοποίηση καλλιτεχνών μέχρι τον παραγκωνισμό αθλητών.

Οι προοδευτικές απόψεις μερικών σε σημείο μάλιστα που να θεωρηθούν αιρετικοί, αλλά και η κατηγορία ότι χρησιμοποιούν τον ρατσισμό ανεστραμμένα έδωσε τροφή στους πολέμιους των Αφρό – Αμερικανών. Το δίπολο ηθική κατάπτωση – σωματική εξόντωση έχει λειτουργήσει όσες φορές κάποιος ριζοσπάστης προσπάθησε να προκαλέσει τις νόρμες της κοινωνίας των ΗΠΑ, αποδεικνύοντας περίτρανα πως μπορεί ναι μεν να χαρακτηρίζεται ως η γη των ευκαιριών και της ελευθερίας, όμως οι ευκαιρίες δεν είναι ίσες και η ελευθερία απόλυτη για όλους.