Σαν σήμερα, 12 Ιουλίου 1827: Η ιστορική παραίτηση του Ιωάννη Καποδίστρια από τη ρωσική αυλή – Ανοίγει ο δρόμος για τη διακυβέρνηση της Ελλάδας
Σαν σήμερα, στις 12 Ιουλίου του 1827, σφραγίζεται μια από τις σημαντικότερες διπλωματικές εξελίξεις της νεότερης ελληνικής ιστορίας στην Αγία Πετρούπολη. Ο Τσάρος της Ρωσίας, Νικόλαος Α’, αποδέχεται επισήμως την παραίτηση του Κόμη Ιωάννη Καποδίστρια από τη θέση του Υπουργού Εξωτερικών της Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Η απόφαση αυτή λύνει οριστικά τα δεσμά του κορυφαίου Έλληνα διπλωμάτη με τη ρωσική αυλή και ανοίγει διάπλατα τον δρόμο προκειμένου να ανταποκριθεί στο ιστορικό κάλεσμα της πατρίδας του και να αναλάβει τα ηνία ως ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας.
Το τέλος μιας λαμπρής καριέρας στην τσαρική αυλή
Ο Ιωάννης Καποδίστριας, ο οποίος επί σειρά ετών υπήρξε ο βασικός αρχιτέκτονας της ρωσικής εξωτερικής πολιτικής και ένας από τους πλέον σεβαστούς διπλωμάτες στην ευρωπαϊκή σκηνή, βρισκόταν εδώ και καιρό σε καθεστώς πολιτικής απόστασης από την Αγία Πετρούπολη. Η διαφωνία του με τον προηγούμενο Τσάρο, Αλέξανδρο Α’, ως προς τη δυναμική διαχείριση του ελληνικού ζητήματος τον είχε οδηγήσει σε μια ανεπίσημη απομάκρυνση στη Γενεύη. Παρά την παρατεταμένη άδεια απουσίας του, η επίσημη ιδιότητά του ως στελέχους της ρωσικής διπλωματίας παρέμενε ενεργή, αποτελώντας πεδίο καχυποψίας για τις υπόλοιπες Μεγάλες Δυνάμεις. Η Μεγάλη Βρετανία και η Αυστρία έβλεπαν διαρκώς στο πρόσωπό του έναν πιθανό εκπρόσωπο των ρωσικών γεωπολιτικών συμφερόντων στη Μεσόγειο.
Με την απόφαση του Τσάρου Νικολάου Α’ να κάνει δεκτή την παραίτησή του, ο Καποδίστριας απεγκλωβίζεται οριστικά από τις αυτοκρατορικές του υποχρεώσεις. Σύμφωνα με διπλωματικές αναφορές της εποχής, η αποδέσμευση έγινε σε κλίμα βαθύτατου αμοιβαίου σεβασμού, με τον Τσάρο να αναγνωρίζει τις ανεκτίμητες υπηρεσίες που προσέφερε ο Κόμης στη Ρωσία, αλλά και τη νομοτελειακή ανάγκη του να τεθεί επικεφαλής του δοκιμαζόμενου ελληνικού έθνους που μαχόταν για την ανεξαρτησία του.
Η ιστορική απόφαση της Τροιζήνας και η διεθνής αποδοχή
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως άμεση ανταπόκριση στις αποφάσεις της Γ’ Εθνοσυνέλευσης της Τροιζήνας, η οποία λίγους μήνες νωρίτερα εξέλεξε παμψηφεί τον Ιωάννη Καποδίστρια ως Κυβερνήτη της Ελλάδας με επταετή θητεία. Η ελληνική πλευρά, εξαντλημένη από τον πολυετή αιματηρό πόλεμο και τις καταστροφικές συνέπειες των εμφύλιων συρράξεων, αναζητούσε εναγωνίως μια προσωπικότητα διεθνούς βεληνεκούς. Ο Καποδίστριας ήταν ο μόνος που μπορούσε να γεφυρώσει τις αντιμαχόμενες εσωτερικές φατρίες και να κερδίσει την επίσημη διπλωματική αναγνώριση των ξένων δυνάμεων.
VIRAL
Η επίσημη παραίτησή του από τη ρωσική διπλωματική υπηρεσία λειτουργεί ως καταλύτης για τη διεθνή αποδοχή του. Αφαιρεί αυτόματα από το Λονδίνο και το Παρίσι το βασικό επιχείρημα ότι η ανάληψη της εξουσίας από τον Κόμη συνιστά «ρωσικό δάκτυλο» στις ελληνικές υποθέσεις. Πλέον, ο Καποδίστριας μπορεί να εμφανίζεται στη διεθνή πολιτική σκηνή αποκλειστικά ως ο νόμιμος, ουδέτερος και ανεξάρτητος εκπρόσωπος του ελληνικού κράτους, διευκολύνοντας τις διαπραγματεύσεις με τη Δύση.
Οι χαώδεις προκλήσεις που περιμένουν τον νέο Κυβερνήτη
Το έργο που καλείται να φέρει εις πέρας ο Ιωάννης Καποδίστριας αμέσως μετά την αποδέσμευσή του από τη Ρωσία θεωρείται από ξένους παρατηρητές σχεδόν ακατόρθωτο. Η Ελλάδα που ετοιμάζεται να παραλάβει είναι μια χώρα ερειπίων και στάχτης. Η οικονομία είναι πλήρως κατεστραμμένη, ο τακτικός στρατός υποτυπώδης, η πειρατεία και η ληστεία οργιάζουν στις θάλασσες και την ύπαιθρο, ενώ η κρατική μηχανή είναι παντελώς ανύπαρκτη.
Διαβάστε επίσης
Ο ίδιος ο Κόμης, με επιστολές του σε στενούς του συνεργάτες, έχει εκφράσει την πλήρη επίγνωση των τρομακτικών δυσκολιών, τονίζοντας ότι έρχεται στην πατρίδα όχι για να απολαύσει αξιώματα, αλλά για να θυσιαστεί για την αναγέννηση του έθνους. Η σημερινή επέτειος της παραίτησής του σηματοδοτεί τη γέννηση της σύγχρονης ελληνικής κρατικής οντότητας, καθώς ο κορυφαίος Έλληνας διπλωμάτης ξεκινά το ταξίδι του προς την Ελλάδα για να θεμελιώσει εκ του μηδενός ένα ευνομούμενο κράτος.
0 ΣΧΟΛΙΑ