Παναγιώτης Καρατζάς: Αγωνιστής της Επανάστασης που δολοφονήθηκε στην Πάτρα από ελληνικό χέρι
Η ιστορία του 1821 είναι γεμάτη ηρωικές πράξεις, αλλά και σκοτεινές σελίδες που γράφτηκαν από την αδυσώπητη διχόνοια των Ελλήνων. Μία τέτοια σελίδα είναι και η ιστορία του Παναγιώτη Καρατζά, ενός αγωνιστή που διακρίθηκε για την ανδρεία του, αλλά έπεσε θύμα της εμφύλιας σύγκρουσης μεταξύ των Αχαιών προκρίτων και των οπλαρχηγών.
Ο Παναγιώτης Αναστασόπουλος, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα, γεννήθηκε το 1776 στην Πάτρα. Έμεινε στην ιστορία με το προσωνύμιο «Καρατζάς», το οποίο στα τουρκικά σημαίνει το ζαρκάδι και τον μελαχρινό άνδρα, ίσως εξαιτίας του ατίθασου χαρακτήρα του ή του χρώματος του δέρματός του. Από τα νεανικά του χρόνια άρχισε να δημιουργεί επεισόδια με τους κατακτητές και ουδέποτε έμενε αδιάφορος για την κακομεταχείριση των χριστιανών από τους Τούρκους.
Από τη Ζάκυνθο στην επανάσταση
Το 1805 παντρεύτηκε και απέκτησε πολυμελή οικογένεια. Τον Σεπτέμβριο του 1809, έπειτα από συμπλοκή στην αγορά της Πάτρας, αναγκάστηκε να καταφύγει στη Ζάκυνθο, όπου άσκησε το επάγγελμα του υποδηματοποιού. Λίγους μήνες αργότερα κατατάχθηκε στην Ελληνική Λεγεώνα, που είχαν συστήσει στη Ζάκυνθο οι Άγγλοι. Χάρη στις ικανότητές του έφθασε στο βαθμό του ανθυπολοχαγού, αλλά το 1812 παραιτήθηκε και τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου επέστρεψε στην Πάτρα και στο παλαιό του επάγγελμα.
VIRAL
Στις 21 Μαρτίου 1821 εκατό Τούρκοι από τη φρουρά του Ρίου εισήλθαν στην Πάτρα και άρχισαν να διαπράττουν φόνους και λεηλασίες. Τότε ανέλαβε δράση ο Καρατζάς, που ανήκε στο περιβάλλον του προύχοντα Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλου. Διαπνεόμενος από επαναστατικό πνεύμα και βοηθούμενος από τους Βασίλειο Λιβαδά και Νικόλαο Γερακάρη, κατόρθωσε να αποκρούσει τους εισβολείς και να τους αναγκάσει να καταφύγουν στο φρούριο της Πάτρας. Τρεις ημέρες αργότερα, οι προύχοντες της Αχαΐας με τον Παλαιών Πατρών Γερμανό εισήλθαν στην Πάτρα και σχημάτισαν το «Αχαϊκόν Διευθυντήριον» χωρίς την παρουσία του Καρατζά.
Ο παραγκωνισμός και ο θρίαμβος
Ο παραγκωνισμός του Καρατζά αναπτέρωσε το ηθικό των Τούρκων, οι οποίοι με τον ερχομό του Γιουσούφ Πασά ανάγκασαν τους Έλληνες επαναστάτες να λύσουν την πολιορκία της Πάτρας. Λίγες ημέρες αργότερα, το στρατόπεδο των επαναστατών αναδιοργανώθηκε και στον Καρατζά ανατέθηκε η φύλαξη της στρατηγικής θέσης Ζωνιτάδα. Παράλληλα, ο Καρατζάς πραγματοποιούσε νυχτερινές επιθέσεις στην Πάτρα, αποσπώντας λάφυρα και σκορπώντας τον τρόμο στους Τούρκους.
Η μεγάλη επιτυχία του Καρατζά προκάλεσε τον φθόνο κάποιων οπλαρχηγών, με τους οποίους δεν είχε καλές σχέσεις. Οι αδελφοί Κουμανιώτη (Χρυσανθακόπουλος το πραγματικό όνομα της οικογένειας), πίστευαν ότι ο Καρατζάς ήταν υπεύθυνος για τον θάνατο του αδελφού τους Σταμάτη. Ο Παλαιών Πατρών Γερμανός και οι πρόκριτοι δεν έκαναν και πολλά πράγματα για να αποφευχθεί η εμφύλια σύγκρουση.
Διαβάστε επίσης
Η δολοφονία και ο λαϊκός θρήνος
Στις 4 Σεπτεμβρίου 1821, ο Θάνος Κουμανιώτης περίμενε τον Καρατζά στη Μονή Ομπλού. Μόλις ο Καρατζάς πέρασε τη σιδερένια πύλη του μοναστηριού και ήλθε αντιμέτωπος με τον Κουμανιώτη και τους άνδρες του, άρχισε να χορεύει με τα οπίσθιά του γυρισμένα προς αυτούς και να κινείται με τρόπο χλευαστικό για να τους πειράξει. Οι άνδρες του Κουμανιώτη εξεμάνησαν κι ένας από αυτούς, ονόματι Τσαλαμηδάς, τον πυροβόλησε πισώπλατα και τον σκότωσε.
Η δολοφονία του Καρατζά είχε διαλυτική επίδραση στο αχαϊκό στρατόπεδο κι έπληξε την ενότητα των αγωνιστών για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η λαϊκή μούσα απαθανάτισε τη δολοφονία του παλικαριού με ένα τραγούδι που διασώθηκε μέχρι σήμερα. Ο Παναγιώτης Καρατζάς επανήλθε στην επικαιρότητα στις 14 Μαρτίου 2013, όταν σε επιστολή του ΠΑΜΕ Εκπαιδευτικών προς τους μαθητές για την επέτειο της 25ης Μαρτίου αναφερόταν ότι «είναι ψέμα ότι ο Παλαιών Πατρών Γερμανός ύψωσε πρώτος τη σημαία της επανάστασης του 1821. Τη σημαία στην Πάτρα την ύψωσε ο λαϊκός ηγέτης Παναγιώτης Καρατζάς, τον οποίο δολοφόνησαν οι πρόκριτοι της Πάτρας».
0 ΣΧΟΛΙΑ