Η Σφαγή στο Δήλεσι: Ένα από τα πιο θλιβερά γεγονότα στην ιστορία του νεοελληνικού κράτους
Ένα από τα πιο θλιβερά κεφάλαια στην ιστορία του νεοελληνικού κράτους, που προκάλεσε διεθνή διασυρμό, ήταν η ληστεία που εξακολουθούσε να μαστίζει τη χώρα κατά τη μετεπαναστατική περίοδο. Παρά τα μέτρα που εφάρμοσαν οι κυβερνήσεις για την αντιμετώπισή της, η ληστεία παρέμενε ανεξέλεγκτη. Παράγοντες όπως η αραιοκατοικημένη ύπαιθρος, η ανεπαρκής αστυνόμευση, η χαλαρή φύλαξη των ελληνοτουρκικών συνόρων και η πολιτική προστασία ορισμένων ληστών συνέβαλαν στη διατήρηση του φαινομένου καθ’ όλο τον 19ο αιώνα.
Στις 30 Μαρτίου 1870, μια ομάδα Άγγλων περιηγητών και διπλωματών ξεκίνησε για μια εκδρομή στον Μαραθώνα, συνοδευόμενη από άνδρες της Χωροφυλακής. Στην ομάδα συμμετείχαν ο λόρδος και η λαίδη Μάνκαστερ, ο νεαρός φίλος τους Φρέντερικ Βάινερ, ο δικηγόρος Έντουαρντ Λόιντ, ο τρίτος γραμματέας της βρετανικής πρεσβείας στην Αθήνα, Έντουαρντ Χέρμπερτ, και ο κόμης Αλμπέρτο ντε Μπόιλ, γραμματέας της ιταλικής πρεσβείας, που προστέθηκε την τελευταία στιγμή. Η εκδρομή εξελισσόταν ομαλά, αλλά κατά την επιστροφή, κοντά στο Πικέρμι, η ομάδα έπεσε σε ενέδρα της πολυμελούς συμμορίας των αδελφών Τάκου και Χρήστου Αρβανιτάκη. Οι χωροφύλακες εξουδετερώθηκαν γρήγορα, και οι περιηγητές κατέληξαν στα χέρια των ληστών.
Ο Τάκος Αρβανιτάκης, αρχηγός της συμμορίας, έστειλε στην κυβέρνηση του Θρασύβουλου Ζαΐμη τις απαιτήσεις τους: λύτρα ύψους 50.000 και χορήγηση αμνηστίας. Παρότι η αγγλική πρεσβεία αποδέχθηκε τους όρους των απαγωγέων, η κυβέρνηση στάθηκε ανένδοτη. Ο Υπουργός Στρατιωτικών, Σκαρλάτος Σούτσος, τόνισε ότι οποιαδήποτε υποχώρηση στις αξιώσεις των συμμοριτών θα συνιστούσε αδιανόητη ταπείνωση για τη χώρα. Επιπλέον, επικαλέστηκε συνταγματικό εμπόδιο στη χορήγηση αμνηστίας. Η αντίδραση του Φόρειν Όφις ήταν ειρωνική, προσθέτοντας μια επιπλέον νότα έντασης στην ήδη τεταμένη κατάσταση: «Δεν θα ηδυνάμην να παραδεχθώ ως ισχυράν την αντίρρησιν περί του αντισυνταγματικού της αμνηστίας. Το Ελληνικό Σύνταγμα έχει παραβιασθή ούτω συχνά παρά της κυβερνήσεως, ώστε δεν θα ηδυνάμην να δώσω προσοχήν εις πρόφασιν στηριζομένην επί τοιαύτης δικαιολογίας».
VIRAL
Η καθυστέρηση της κυβερνητικής αντίδρασης εξόργισε τους απαγωγείς, με αποτέλεσμα ο λόρδος Μάνκαστερ, ένας από τους ομήρους, να ζητήσει άδεια να επιστρέψει στην Αθήνα. Σκοπός του ήταν να συγκεντρώσει το απαιτούμενο ποσό των λύτρων και να εξασφαλίσει την παροχή αμνηστίας. Παρά την επιστροφή του στην Αθήνα, η κυβέρνηση παρέμεινε ανυποχώρητη και αποφασισμένη να δράσει. Έστειλε στρατιωτικό απόσπασμα για τον εντοπισμό και τη σύλληψη των απαγωγέων.
Οι Αρβανιτάκηδες, γνώστες των μονοπατιών της Αττικής, διέφυγαν μέσω της Πεντέλης και της Πάρνηθας, καταλήγοντας στον Ωρωπό, αφού πρώτα απελευθέρωσαν τις γυναίκες ομήρους. Από εκεί, έστειλαν μήνυμα στην κυβέρνηση, προειδοποιώντας ότι αν συνεχιστεί η καταδίωξη, θα αναγκαστούν να εκτελέσουν τους αιχμαλώτους. Ο Σούτσος, ο οποίος είχε την ευθύνη της κυβερνητικής διαχείρισης, πλέον συζητούσε μόνο την απελευθέρωση των ομήρων χωρίς όρους και την ευνοϊκή μεταχείριση των απαγωγέων. Παράλληλα, στρατιωτικά αποσπάσματα επιχειρούσαν να εγκλωβίσουν τη συμμορία στην περιοχή της Αττικής, αποτρέποντας τη διαφυγή τους προς τα ελληνοτουρκικά σύνορα, τα οποία τότε βρίσκονταν λίγο βόρεια της Λαμίας.
Στις 9 Απριλίου 1870, ένα στρατιωτικό απόσπασμα βρέθηκε πρόσωπο με πρόσωπο με τους Αρβανιτάκηδες στη θαλάσσια περιοχή του Δήλεσι, βόρεια του Ωρωπού. Οι απαγωγείς, σε μια αποτρόπαια κίνηση, εκτέλεσαν τους τέσσερις εναπομείναντες ομήρους και προσπάθησαν να διαφύγουν. Στην ανταλλαγή πυρών που ακολούθησε, 20 μέλη της συμμορίας σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους και ο Χρήστος Αρβανιτάκης. Μόνο ο Τάκος Αρβανιτάκης κατάφερε να διαφύγει. Εννέα άνδρες συνελήφθησαν, καταδικάστηκαν σε θάνατο και αργότερα εκτελέστηκαν.
Το ρεζιλίκι για τη χώρα μας ήταν μεγάλο και το γόητρό της καταρρακώθηκε. Ο ευρωπαϊκός Τύπος έκανε λόγο για «χώρα ημιβαρβάρων», «φωλεά ληστών και πειρατών», και χαρακτήρισε την Ελλάδα «εντροπή για τον πολιτισμό», που «τίθενται εκτός του κύκλου των πολιτισμένων κρατών». Κάποιοι άγγλοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι «αι ληστείαι αποφασίζονται εν Αθήναις, ένθα και διανέμονται τα χρήματα», υπονοώντας σχέση των ληστών με την πολιτική εξουσία, ενώ κάποιοι άλλοι ζήτησαν στρατιωτική επέμβαση στην Ελλάδα.
Την κατάσταση έσωσε ο φιλέλληνας υπουργός Εξωτερικών Γλάδστων και οι πρεσβευτές της Ρωσίας και των ΗΠΑ, που υποστήριξαν τις ενέργειες της ελληνικής κυβέρνησης. Τελικά, η Ελλάδα υποχρεώθηκε να εκφράσει τη λύπη της στις κυβερνήσεις της Αγγλίας και της Ιταλίας και να καταβάλει σε καθεμία από τις οικογένειες των θυμάτων το ποσό των 22.000 λιρών.
0 ΣΧΟΛΙΑ