Eurovision: Οι 3+2 φορές που η Ελλάδα αποκλείστηκε από τον τελικό του διαγωνισμού

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες, που έχουν τιμήσει το διαγωνισμό της Eurovision, έχοντας απουσιάσει μόλις έξι φορές (1975, 1982, 1984, 1986, 1999, 2000) και γράφοντας τη δική της ιστορία και αρκετές καλές επιδόσεις, κάνοντας και… πρωταθλητισμό σε ένα σημαντικό διάστημα της δεκαετίας του 2000.

Η κορυφαία μας στιγμή, φυσικά, ήταν η κατάκτηση της Eurovision το 2005 με το «My Number One» της Έλενας Παπαρίζου, με την χώρα μας να μετρά και αρκετές τρίτες θέσεις, ενώ είμαστε από τις πιο επιτυχημένες χώρες στο διαγωνισμό ειδικά στον 21ο αιώνα, με δέκα θέσεις στην πρώτη δεκάδα από το 2001 έως το 2013 και, γενικά, αρκετές πολύ καλές πορείες, αν και την τελευταία δεκαετία έχουμε δυσκολευτεί αρκετά να πλησιάσουμε τις κορυφαίες θέσεις, με καλύτερη επίδοση της Αμάντας Γεωργιάδη το 2022 με το «Die Together», που κατετάγη όγδοη.

Η χώρα μας εκφράστηκε ιδιαίτερα από την εξαιρετική εμφάνιση της Klavdia στην Ελβετία, που πέρασε στον τελικό. Τόσο, που άπαντες τονίζουν, ότι δεν τους νοιάζει τόσο η τελική θέση στον τελικό όσο το γεγονός, ότι η 22χρονη τραγουδίστρια από τον Πόντο ένωσε ένα ολόκληρο έθνος.

Η Ελλάδα, βέβαια, έχει ζήσει και ορισμένες, ευτυχώς όχι πολλές, αποτυχημένες στιγμές, έχοντας αποκλειστεί επί της ουσίας πέντε φορές από τον τελικό. Τις τρεις αποκλειστήκαμε στα ημιτελικά, και δη πρόσφατα, ενώ τις άλλες δύο ήμασταν μεν έτοιμοι να στείλουμε τραγούδι στον τελικό, ωστόσο για διαφορετικούς λόγους αποκλείστηκαν.

Οι Argo… ξεχάστηκαν στην χώρα της Ουτοπίας

Στις 9 Φεβρουαρίου 2016, η ΕΡΤ ανακοίνωσε πως το συγκρότημα Argo θα εκπροσωπήσει την Ελλάδα στον 61ο Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision, μέσω απευθείας ανάθεσης. Το τραγούδι τους, με τίτλο «Utopian Land», κυκλοφόρησε στις 10 Μαρτίου 2016 και ξεχώριζε για τον ιδιαίτερο συνδυασμό παραδοσιακών βαλκανικών ήχων, hip-hop στοιχείων και ποντιακών στίχων.

Ο Διαγωνισμός Eurovision 2016 πραγματοποιήθηκε στη Στοκχόλμη της Σουηδίας, στο εμβληματικό Ericsson Globe Arena. Οι δύο ημιτελικοί διεξήχθησαν στις 10 και 12 Μαΐου, ενώ ο μεγάλος τελικός έλαβε χώρα στις 14 Μαΐου 2016. Η Ελλάδα εμφανίστηκε στη 2η θέση του πρώτου ημιτελικού, μετά τη Φινλανδία και πριν τη Μολδαβία.

Ωστόσο, παρά τη μοναδική αισθητική του τραγουδιού, η Ελλάδα δεν κατάφερε να προκριθεί στον τελικό. Ήταν η πρώτη φορά που η χώρα αποκλειόταν από τον τελικό από τότε που εισήχθη το σύστημα των ημιτελικών το 2004, σηματοδοτώντας μια νέα πρόκληση για τη συμμετοχή της στον διαγωνισμό.

Η Γιάννα Τερζή… έμεινε στο Όνειρο

Στις 1 Οκτωβρίου 2017, η ΕΡΤ ανακοίνωσε ότι ο εκπρόσωπος της Ελλάδας για τη Eurovision 2018 θα επιλεγεί μέσω εθνικού τελικού, μετά από δύο συνεχόμενα χρόνια εσωτερικής επιλογής. Στις 4 Οκτωβρίου, απέστειλε επιστολή στις μεγαλύτερες δισκογραφικές εταιρείες, ενημερώνοντάς τες για τη διαδικασία.

Ο εθνικός τελικός είχε προγραμματιστεί για τις 22 Φεβρουαρίου 2018, με πέντε καλλιτέχνες να επιλέγονται από την καλλιτεχνική επιτροπή στις 7 Νοεμβρίου 2017. Ο νικητής θα αναδεικνυόταν αποκλειστικά μέσω τηλεψηφοφορίας. Στις 14 Φεβρουαρίου 2018, η ΕΡΤ ανακοίνωσε ότι τον ελληνικό τελικό θα παρουσίαζαν οι Παναγιώτης Κουντουράς και Νίκος Πιτάνιος.

Ωστόσο, στις 15 Φεβρουαρίου, η ΕΡΤ ακύρωσε τον εθνικό τελικό, καθώς δύο από τις τρεις δισκογραφικές εταιρείες δεν κατέβαλαν το απαιτούμενο ποσό των 20.000€, γεγονός που οδήγησε στον αποκλεισμό της Αρετής Κετιμέ και του συγκροτήματος Χοροσταλίτες. Την επόμενη ημέρα, στις 16 Φεβρουαρίου 2018, η ΕΡΤ ανακοίνωσε ότι η Γιάννα Τερζή θα εκπροσωπήσει την Ελλάδα στη Eurovision με το «Όνειρό μου», καθώς ήταν η μόνη καλλιτέχνης που παρέμεινε στη διαδικασία.

Ο Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision 2018 πραγματοποιήθηκε στην Altice Arena στη Λισαβόνα της Πορτογαλίας. Περιλάμβανε δύο ημιτελικούς, στις 8 και 10 Μαΐου, και τον μεγάλο τελικό στις 12 Μαΐου. Η Ελλάδα εμφανίστηκε 14η στον πρώτο ημιτελικό, ανάμεσα στην Αυστρία και τη Φινλανδία. Παρά την εμφάνισή της, η Ελλάδα δεν κατάφερε να προκριθεί στις δέκα χώρες που πέρασαν στον τελικό, σηματοδοτώντας τη δεύτερη αποτυχία πρόκρισης από το 2016.

Ο Βίκτωρ Βερνίκος… πέρασε και δεν ακούμπησε

Στις 26 Αυγούστου 2022, η ΕΡΤ ξεκίνησε μια περίοδο υποβολής, κατά την οποία καλλιτέχνες και συνθέτες είχαν τη δυνατότητα να καταθέσουν τις προτάσεις τους έως τις 9 Οκτωβρίου 2022.

Στις 19 Ιανουαρίου 2023, η ΕΡΤ ολοκλήρωσε την προεπιλογή, καταλήγοντας σε τρία τραγούδια που προέκυψαν από τη συνδυαστική ψηφοφορία της επιτροπής κοινού και της καλλιτεχνικής επιτροπής. Οι τρεις φιναλίστ ανακοινώθηκαν στην εκπομπή «Πρωίαν σε Είδον, τήν Μεσημβρίαν» της ΕΡΤ1. Στις 30 Ιανουαρίου 2023, μέσα από το κεντρικό δελτίο ειδήσεων της ΕΡΤ1, αποκαλύφθηκε ότι ο Ελληνοδανός τραγουδιστής Βίκτωρ Βερνίκος θα εκπροσωπούσε την Ελλάδα στον Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision 2023. Το τραγούδι του, με τίτλο «What They Say», ήταν προγραμματισμένο να κυκλοφορήσει στις 6 Μαρτίου, αλλά τελικά κυκλοφόρησε στις 12 Μαρτίου.

Ο Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 2023 πραγματοποιήθηκε στο Liverpool Arena στο Λίβερπουλ του Ηνωμένου Βασιλείου και αποτελέστηκε από δύο ημιτελικούς που πραγματοποιήθηκαν στις αντίστοιχες ημερομηνίες 9 και 11 Μαΐου και τον τελικό στις 13 Μαΐου 2023. Η Ελλάδα εμφανίστηκε στην 8η θέση του δεύτερου ημιτελικού, μετά την Ισλανδία και πριν από την Πολωνία. Στο τέλος του ημιτελικού, ανακοινώθηκε ότι η χώρα δεν κατάφερε να προκριθεί στον τελικό. Αργότερα, έγινε γνωστό ότι η Ελλάδα κατέλαβε τη 13η θέση ανάμεσα στις 16 χώρες που συμμετείχαν στον δεύτερο ημιτελικό, συγκεντρώνοντας συνολικά 14 βαθμούς.

Με ΠΑΣΟΚ… ο Θέμης έφαγε άκυρο

Το 1982, η Ελλάδα αποφάσισε να συμμετέχει στη Eurovision με το τραγούδι «Σαρανταπέντε Κοπελιές», σε μουσική Γιώργου Κατσαρού και στίχους Δημήτρη Ιατρόπουλου, με ερμηνευτή τον Θέμη Αδαμαντίδη. Ο 27ος διαγωνισμός τραγουδιού φιλοξενούνταν στο Harrogate της Αγγλίας στις 24 Απριλίου.

Ωστόσο, το τραγούδι απορρίφθηκε από την EBU έπειτα από καταγγελίες ότι δεν πληρούσε την προϋπόθεση της «πρωτοτυπίας», καθώς φάνηκε να βασίζεται στιχουργικά και μουσικά σε άλλα έργα. Συγκεκριμένα, οι στίχοι του τραγουδιού αντλούσαν έμπνευση από το παραδοσιακό «Γεφύρι της Άρτας», μετατρέποντας τη φράση «Σαρανταπέντε μάστοροι κι εξήντα μαθητάδες» σε «Σαρανταπέντε κοπελιές κι εξήντα γοργονίτσες». Μουσικά, εντοπίστηκε ομοιότητα με το κομμάτι «Ποιος πληρώνει τον βαρκάρη» του Γιάννη Μαρκόπουλου. Έτσι, το τραγούδι χαρακτηρίστηκε ως «διασκευή» και αποκλείστηκε.

Επισήμως, η ελληνική πλευρά ανακοίνωσε την απόσυρση με την αιτιολογία του «χαμηλού επιπέδου» του διαγωνισμού, αναφέροντας την αντίστοιχη απόσυρση της Γαλλίας για τον ίδιο λόγο. Η απόφαση για την αποχώρηση είχε παρθεί δύο εβδομάδες πριν το περιστατικό από τη Μελίνα Μερκούρη, ενώ αποδόθηκε σε υπαιτιότητα της προηγούμενης διοίκησης της ΕΡΤ, που δεν είχε ενημερώσει τη νέα διοίκηση ότι έπρεπε να αποσυρθεί η συμμετοχή έως τον Νοέμβριο της προηγούμενης χρονιάς.

Ο διαγωνισμός της Eurovision του 1982 μεταδόθηκε από την ΕΡΤ με καθυστέρηση επτά ημερών, σε μαγνητοσκόπηση. Παρά την απουσία της Ελλάδας, η χώρα πλήρωσε πρόστιμο 600.000 δραχμών στην EBU. Ωστόσο, το τραγούδι που τελικά «κόπηκε» κυκλοφόρησε στο άλμπουμ του Θέμη Αδαμαντίδη «Πονάμε όσοι αγαπάμε» από την EMI. Αξίζει να σημειωθεί ότι το τραγούδι βρισκόταν στις υψηλότερες θέσεις προβλέψεων, αγγίζοντας τη δεύτερη θέση ανάμεσα στα φαβορί για τη νίκη.

Νικήτρια της βραδιάς αναδείχθηκε η Δυτική Γερμανία με την τραγουδίστρια Nicole και το «Ein bißchen Frieden». Η Κύπρος σημείωσε μεγάλη επιτυχία, κατακτώντας την 5η θέση με την Άννα Βίσση και το τραγούδι της «Μόνη η Αγάπη».

Η Πωλίνα δεν πήγε… γιατί ήταν Μεγάλο Σάββατο

Ήταν άνοιξη του 1986 όταν η Ελλάδα αποφάσισε να στείλει την Πωλίνα στη Eurovision με ένα τραγούδι γραμμένο αποκλειστικά για τη διοργάνωση. Το κομμάτι, με τίτλο «Βαγκόν λι», επελέγη εσωτερικά από την ΕΡΤ. Την εποχή εκείνη, η Eurovision δεν είχε ακόμη τη λάμψη που απέκτησε τη δεκαετία του 2000, αλλά η Ελλάδα είχε αρχίσει να προσεγγίζει τον θεσμό με μεγαλύτερη σοβαρότητα. Η Πωλίνα ήταν έτοιμη: είχε κάνει πρόβες, είχε ενδυματολόγους, ορχήστρα και σχέδια για τη σκηνή στο Μπέργκεν της Νορβηγίας.

Ωστόσο, υπήρχε ένα σοβαρό ζήτημα. Ο διαγωνισμός είχε προγραμματιστεί για τις 3 Μαΐου, ημέρα που συνέπιπτε με το Μεγάλο Σάββατο της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Αυτή η σύμπτωση προκάλεσε τεράστια αναστάτωση. Η ΕΡΤ, μαζί με το ΡΙΚ, υπέβαλαν ένσταση στην EBU ζητώντας αλλαγή ημερομηνίας. Η απάντηση ήταν κατηγορηματικά αρνητική. Ο διαγωνισμός έπρεπε να διεξαχθεί ζωντανά, αλλιώς η Ελλάδα κινδύνευε να αποκλειστεί από τη Eurovision.

Το ΡΙΚ της Κύπρου αποφάσισε να συμμετάσχει κανονικά. Η ΕΡΤ, όμως, βρέθηκε σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Εξετάστηκε το ενδεχόμενο να μεταδοθεί το σόου ζωντανά μέχρι τις 11:30 το βράδυ και να συνεχιστεί σε μαγνητοσκόπηση μετά την Ανάσταση. Ωστόσο, ούτε αυτή η λύση έγινε αποδεκτή. Η κατάσταση επιδεινώθηκε όταν ο Τύπος και, κυρίως, η Εκκλησία αντέδρασαν έντονα στην ιδέα να εμφανιστεί ελληνική αποστολή το βράδυ της Ανάστασης.

Σύμφωνα με μαρτυρίες, η κρίσιμη στιγμή ήρθε όταν ο τότε Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ φέρεται να δήλωσε ότι, αν η Ελλάδα συμμετείχε στη Eurovision εκείνο το βράδυ, τα μέλη της αποστολής θα αντιμετώπιζαν πνευματικές κυρώσεις. Αν και οι λεπτομέρειες της απειλής δεν έγιναν ποτέ επίσημα γνωστές, το αποτέλεσμα ήταν ξεκάθαρο: η ΕΡΤ απέσυρε τη συμμετοχή της Ελλάδας, και η Πωλίνα δεν ταξίδεψε ποτέ στη Νορβηγία.

Ο διαγωνισμός μεταδόθηκε μαγνητοσκοπημένος την επόμενη ημέρα του Πάσχα, με κακό μοντάζ και τα τραγούδια εκτός σειράς. Εκείνη η χρονιά γρήγορα ξεχάστηκε από το τηλεοπτικό κοινό, αλλά όχι από όσους έζησαν τα γεγονότα. Το «Βαγκόν λι» δεν ακούστηκε ποτέ σε ευρωπαϊκή σκηνή και το 1986 έμεινε στη μνήμη ως η χρονιά που η Ελλάδα δεν συμμετείχε στη Eurovision, όχι λόγω αποκλεισμού, αλλά λόγω ημερολογιακής σύγκρουσης.