Η υγεία αλλάζει «στρατόπεδο»: Πάνω από 5,2 εκατ. πολίτες έχουν κάνει προληπτικές εξετάσεις – Όταν το κράτος χτυπά την πόρτα της παχυσαρκίας

Η Ελλάδα παραδοσιακά πρωταγωνιστούσε σε λίστες που κανείς δε θέλει να ηγείται: σε εκείνες με τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας στην Ευρώπη, ειδικά στις μικρές ηλικίες. Για δεκαετίες, η αντιμετώπιση του προβλήματος επαφίετο στο «φιλότιμο» του πολίτη ή στην ιδιωτική πρωτοβουλία, με το κράτος να εμφανίζεται συνήθως στο τέλος της διαδρομής, όταν οι επιπλοκές της παχυσαρκίας —διαβήτης, καρδιαγγειακά, κινητικά προβλήματα— οδηγούσαν τον ασθενή στα επείγοντα. Σήμερα, όμως, φαίνεται πως βρισκόμαστε μπροστά σε μια δομική αλλαγή φιλοσοφίας. Το υπουργείο Υγείας επιχειρεί μια αντεπίθεση σε τρία επίπεδα, μετατρέποντας την πρόληψη από μια θεωρητική έννοια σε μια δωρεάν, χειροπιαστή υπηρεσία που φτάνει μέχρι το σαλόνι του πολίτη.

Η «απόβαση» στις γειτονιές και το στοίχημα των πρώτων 30 ημερών

Τα στοιχεία που προκύπτουν από τον πρώτο μόλις μήνα εφαρμογής των νέων προγραμμάτων είναι ενδεικτικά μιας μεγάλης ανάγκης που παρέμενε ακάλυπτη. Περισσότεροι από 6.500 πολίτες έχουν ήδη ενταχθεί σε ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο φροντίδας, το οποίο δεν περιορίζεται σε μια απλή μέτρηση βάρους. Πρόκειται για έναν συνδυασμό ιατρικής παρακολούθησης, διατροφικής συμβουλευτικής και, το κυριότερο, πρόσβασης σε καινοτόμες φαρμακευτικές αγωγές χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση για τον δικαιούχο.

Αυτή η «δωρεάν» παράμετρος είναι και το κλειδί της επιτυχίας, καθώς τα φάρμακα νέας γενιάς για την παχυσαρκία είναι διεθνώς πανάκριβα και συχνά απρόσιτα για το μέσο νοικοκυριό. Οι αριθμοί των δικαιούχων προκαλούν δέος: 36.360 ενήλικοι έχουν πλέον το «πράσινο φως» να αλλάξουν τη ζωή τους. Από αυτούς, πάνω από 13.000 ανήκουν στην παραγωγική ηλικία των 30-49 ετών, ενώ οι υπόλοιποι 22.500 περίπου είναι άτομα από 50 έως 70 ετών, μια ηλικιακή ομάδα που συχνά φέρει ήδη το βάρος συνοδών νοσημάτων.

VIRAL

Ατζούν Ιλιτζαλί: Επισκέφθηκε τον Σταύρο Φλώρο και του έδωσε ένα μοναδικό δώρο – Η φωτογραφία που συγκλονίζει, ποια είναι τα δύο κορίτσια πλάι του;

Μέσα στην χλιδή τα γενέθλια της Αλεξάνδρας Νίκα: Μέσα στο νεοκλασικό της Κριθαριώτη – Δεν έλειπε η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ (βίντεο)

«Έτσι βρήκα τον Σεργιανόπουλο στο διαμέρισμα»: Ο Πάνος Σόμπολος για την εικόνα που αντίκρισε μετά τη δολοφονία

Όταν ο Δείκτης Μάζας Σώματος ξεπερνά το 50, αναλαμβάνουν οι Κινητές Ομάδες

Η πιο συγκλονιστική πτυχή του προγράμματος αφορά τους συμπολίτες μας που βρίσκονται σε κατάσταση ακραίας παχυσαρκίας. Περίπου 3.500 άτομα, δηλαδή το 10% των δικαιούχων, παρουσιάζουν Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) άνω του 50. Για αυτούς τους ανθρώπους, η επίσκεψη σε ένα νοσοκομείο ή ένα κέντρο υγείας δεν είναι πάντα μια απλή υπόθεση· συχνά είναι μια οδυνηρή ή και αδύνατη διαδικασία λόγω της σοβαρής κλινικής τους επιβάρυνσης.

Εδώ η πολιτεία αλλάζει τακτική. Αντί να περιμένει τον ασθενή, πηγαίνει εκείνη σε αυτόν. Οι Κινητές Ομάδες Υγείας (ΚΟΜΥ), στελεχωμένες με ενδοκρινολόγους, φυσικοθεραπευτές και διατροφολόγους, επισκέπτονται τους ασθενείς κατ’ οίκον. Ο στόχος είναι διπλός: από τη μία η έναρξη της φαρμακευτικής και διατροφικής αγωγής και από την άλλη η αποκατάσταση της κινητικότητας. Η δωρεάν φυσικοθεραπεία στο σπίτι δεν είναι πολυτέλεια, αλλά το πρώτο απαραίτητο σκαλοπάτι ώστε ο άνθρωπος αυτός να μπορέσει αργότερα να περπατήσει, να ασκηθεί και να διεκδικήσει ξανά την καθημερινότητά του.

Για την παιδική παχυσαρκία, η μάχη ξεκινά από το σπίτι

Αν στους ενηλίκους το πρόγραμμα είναι μια προσπάθεια «διόρθωσης», στα παιδιά είναι μια επένδυση στο μέλλον. Η εθνική δράση κατά της παιδικής παχυσαρκίας, σε συνεργασία με το Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, ήδη αποδίδει καρπούς που ξεπερνούν τις προσδοκίες. Πάνω από 1.000 οικογένειες λαμβάνουν στήριξη, και τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά: 8 στα 10 παιδιά καταγράφουν ήδη μείωση του δείκτη μάζας σώματος.

Το πιο ελπιδοφόρο είναι ότι στο 40% των παιδιών που αντιμετώπιζαν και συνοδά κλινικά προβλήματα (όπως προδιαβήτη ή υπέρταση), παρατηρείται βελτίωση των κλινικών δεικτών. Όπως εύστοχα παρατήρησε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, το όραμα είναι μια Ελλάδα που δε θα περιμένει να αρρωστήσει για να φροντίσει την υγεία της. Η παιδική ηλικία είναι το κρισιμότερο πεδίο αυτής της μάχης, καθώς ένα παιδί που αντιμετωπίζει την παχυσαρκία έγκαιρα, είναι ένας ενήλικας που πιθανότατα δεν θα χρειαστεί ποτέ τις δαπανηρές υπηρεσίες των νοσοκομείων για χρόνια νοσήματα.

Η «στρατιά» της πρόληψης: Νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας και 6.300 Φαρμακεία

Για να λειτουργήσει ένα τόσο γιγαντιαίο εγχείρημα, χρειάζεται ένα δίκτυο που να καλύπτει και την πιο απομακρυσμένη γωνιά της χώρας. Περισσότερες από 500 δημόσιες δομές υγείας συμμετέχουν ενεργά, αλλά η πραγματική καινοτομία κρύβεται στη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα μέσω των φαρμακείων. Πάνω από 6.300 φαρμακεία έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα, λειτουργώντας ως οι πρώτοι σταθμοί ενημέρωσης και εξυπηρέτησης των πολιτών.

Αυτή η αποκέντρωση είναι που κάνει τη διαφορά. Ο πολίτης δε χρειάζεται να ταξιδέψει σε μια μεγαλούπολη για να βρει υποστήριξη· ο φαρμακοποιός της γειτονιάς του γίνεται ο σύμβουλος και ο σύνδεσμος με το εθνικό σύστημα υγείας. Είναι μια ολιστική προσέγγιση που καταργεί τις γεωγραφικές και κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση στην υγεία.

Παχυσαρκία / Unsplash

Το πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» και η επόμενη μέρα

Η μάχη κατά της παχυσαρκίας δεν είναι απομονωμένη, αλλά μέρος της ευρύτερης στρατηγικής του προγράμματος «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ». Τα νούμερα που ανακοίνωσε η πολιτική ηγεσία του υπουργείου είναι αποκαλυπτικά: 5,2 εκατομμύρια πολίτες έχουν ήδη αξιοποιήσει τις δωρεάν προληπτικές εξετάσεις. Το αποτέλεσμα; Σχεδόν 178.000 συμπολίτες μας εντόπισαν έγκαιρα ευρήματα που σχετίζονται με σοβαρές παθήσεις, όπως ο καρκίνος και τα καρδιαγγειακά, προλαβαίνοντας τα χειρότερα. «Αντί να περιμένουμε τον κόσμο να έρθει στο νοσοκομείο, σπεύδουμε εμείς να του αλλάξουμε τη ζωή», δήλωσε ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, δίνοντας το στίγμα της νέας εποχής.

Την ίδια στιγμή, το ενδιαφέρον στρέφεται και στη νεφρική λειτουργία, με την αποστολή 1.590.000 παραπεμπτικών για την έγκαιρη διάγνωση της χρόνιας νεφρικής νόσου. Η φιλοσοφία είναι σαφής: Η υγεία δεν είναι πια μια παθητική αναμονή, αλλά μια ενεργητική παρέμβαση. Με την ένταξη νέων δικαιούχων που συμπληρώνουν το 30ό έτος της ηλικίας τους, το σύστημα δείχνει να αποκτά δυναμική που θα επηρεάσει τις επόμενες γενιές. Το στοίχημα είναι μεγάλο, αλλά για πρώτη φορά η «μάχη της ζυγαριάς» και της πρόληψης στην Ελλάδα δεν δίνεται με ευχολόγια, αλλά με κινητές ομάδες, δωρεάν φάρμακα και χιλιάδες παραπεμπτικά που φτάνουν απευθείας στο κινητό του πολίτη.