Παρασκευή, 24 Σεπτεμβρίου 2021

Κορωνοϊός: Αυτός είναι ο λόγος που οι εμβολιασμένοι μπορεί να «κολλήσουν»

Πάντως το εμβόλιο... τσιπάκι δεν έχει

24 Ιουλίου 2021 14:15
Κορωνοϊός: Αυτός είναι ο λόγος που οι εμβολιασμένοι μπορεί να «κολλήσουν»
Από Ραφαήλ Αλαγάς

Μια ενδιαφέρουσα πτυχή του θέματος του εμβολίου έναντι του κορωνοϊού αποτελεί και το πώς γίνεται ένας εμβολιασμένος να «κολλήσει», τη στιγμή που η μετάλλαξη «Δέλτα» καλπάζει και, επί παραδείγματι, στις ΗΠΑ το 97% των νοσηλευομένων είναι ανεμβολίαστοι, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στην Ελλάδα να απευθύνει νέο κάλεσμα.

Η δρ Σελίν Γκάουντερ, λοιμωξιολόγος στο νοσοκομείο Μπέλβιου της Νέας Υόρκης, συνοψίζει την κατάσταση ως εξής: «Το μήνυμα παραμένει σαφές: Αν έχεις εμβολιασθεί, προστατεύεσαι και δεν θα καταλήξεις στο νοσοκομείο με βαριά συμπτώματα ή κίνδυνο θανάτου».

Συνήθως οι εμβολιασμένοι που προσβάλλονται από κορωνοϊό εμφανίζουν ήπια συμπτώματα ή είναι εντελώς ασυμπτωματικοί. Βέβαια, το γεγονός ότι διαγιγνώσκονται θετικοί τους εκπλήσσει, αφού διαλύει το όνειρό τους ότι ο εμβολιασμός τούς κατέστησε πλήρως θωρακισμένους έναντι της COVID-19. Ένα άλλο πρόβλημα που δημιουργεί αυτή η νέα κατάσταση είναι ότι οι εμβολιασμένοι, εφόσον μολυνθούν, μπορούν να μεταδώσουν την COVID σε ανεμβολίαστους.

H έκρηξη των κρουσμάτων που καταγράφεται τον τελευταίο καιρό οδηγεί πολλούς ειδικούς στην εξέταση του ενδεχόμενου επαναφοράς της μάσκας στους εμβολιασμένους σε εσωτερικούς χώρους, κίνηση στην οποία προχώρησε προ εβδομάδων η κυβέρνηση του Ισραήλ, αλλά και οπουδήποτε αλλού υπάρχει συνωστισμός, όπως είναι τα εμπορικά κέντρα και οι αίθουσες συναυλιών. Το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) συνιστά πλέον τέτοια μέτρα μόνο στους ανεμβολίαστους, δηλώνοντας ότι δεν πρόκειται να τροποποιήσει την οδηγία εάν δεν υπάρξει σαφής μεταβολή των επιστημονικών δεδομένων.

Στην Καλιφόρνια, η υποχρέωση για προστατευτική μάσκα στους εμβολιασμένους επέστρεψε σε πολλές κομητείες, μεταξύ των οποίων του Λος Αντζελες. Ο δρ Σκοτ Ντράιντεν Πέτερσον, λοιμωξιολόγος στο νοσοκομείο «Brigham & Women’s» της Βοστώνης, εξηγεί ότι «οι ζώνες ασφαλείας μειώνουν τον κίνδυνο θανάτου σε τροχαίο, αλλά και πάλι οφείλουμε να οδηγούμε με προσοχή. Τώρα προσπαθούμε να ανακαλύψουμε τι ακριβώς συνιστά “προσεκτική οδήγηση” στην εποχή της μετάλλαξης “Δέλτα” και τι οφείλουμε να πράξουμε».

Ο δρ Ερικ Ρούμπιν, αρχισυντάκτης της επιθεώρησης New England Journal of Medicine, καταδεικνύει και μια άλλη παράμετρο της καθημερινότητας κατά την πανδημική περίοδο, ότι δηλαδή είμαστε ευάλωτοι στις συμπεριφορές των άλλων. «Τα εμβόλια μας προστατεύουν, όπως μια ομπρέλα ώστε να μείνουμε στεγνοί από τη βροχή. Αν, όμως, βρεθούμε εν μέσω τυφώνα, είναι βέβαιον ότι θα βραχούμε. Αυτή ακριβώς την κατάσταση δημιούργησε η μετάλλαξη “Δέλτα” και σίγουρα, καθώς παραμένουν παρά πολλοί ανεμβολίαστοι, η διασπορά της θα είναι μεγάλη. Ολοι, λοιπόν, θα βρεθούμε σε τυφώνα».

Για τον μέσο πλήρως εμβολιασμένο, μια λοίμωξη από κορωνοϊό δεν θα έχει ιδιαίτερες συνέπειες και θα προκαλέσει ήπια ή καθόλου συμπτώματα. Όμως οι ειδικοί ανησυχούν μήπως οι πλήρως εμβολιασμένοι που θα μολυνθούν εμφανίσουν «μακρά COVID», ένα μυστηριώδες σύνολο συμπτωμάτων που ενδέχεται να ταλαιπωρεί τον άρρωστο επί μήνες.

Η ιδιαίτερη ανησυχία που προκαλεί η μετάλλαξη «Δέλτα» οφείλεται κυρίως στις διαφορές που τη διακρίνουν από άλλα στελέχη του κορωνοϊού. Παρότι μεταδίδεται με τον ίδιο τρόπο και εισπνέεται σε κλειστούς, κυρίως, χώρους, κάποια πρώτα στοιχεία υποδεικνύουν ότι όσοι μολύνονται από αυτή μεταφέρουν χίλιες φορές μεγαλύτερο ιικό φορτίο συγκριτικά με εκείνο που προκαλούν άλλες μεταλλάξεις. Παρότι αυτό δεν σημαίνει ότι θα ασθενήσουν βαρύτερα, δυστυχώς υποδεικνύει ότι τα κρούσματα της «Δέλτα» έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα μετάδοσης προς τα άτομα του περιβάλλοντός τους και παραμένουν μεταδοτικοί για περισσότερο χρονικό διάστημα.

Το κατά πόσο θα προσβληθεί από τον ιό ένας πλήρως εμβολιασμένος εξαρτάται από το πόσα αντισώματα πυροδότησε το εμβόλιο, πόσο ισχυρά είναι αυτά έναντι της μετάλλαξης και αν τα επίπεδά τους στο αίμα μειώθηκαν μετά τον εμβολιασμό. Σε κάθε περίπτωση, οι ανοσολογικές μας άμυνες, που έχουν ενισχυθεί με τα εμβόλια, πρέπει να αναγνωρίζουν τον ιό μόλις εισβάλλει στον οργανισμό και να τον καταστρέφουν προτού προκαλέσει σημαντικές βλάβες. «Αυτό εξηγεί γιατί οι εμβολιασμένοι, παρότι προσβάλλονται, δεν νοσούν βαριά», επισημαίνει ο λοιμωξιολόγος του πανεπιστημίου Ροκφέλερ της Νέας Υόρκης, δρ Μάικλ Νούζενσβιγκ. «Η κατάσταση είναι αναπότρεπτη, εκτός αν χορηγούνται διαρκώς ενισχυτικές εμβολιαστικές δόσεις».

Απορρίπτεται κάθε θεωρία συνωμοσίας... μέσω ΕΚΠΑ

Ξεκάθαρη απάντηση προς τον κάθε αμφισβητία του εμβολίου κατά του κορωνοϊού δίνουν οι Καθηγητές της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Ευστάθιος Καστρίτης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ), αναφερόμενοι στο αν αλλάζουν τα γονίδιά μας.

Συγκεκριμένα, ξεκαθαρίζουν ότι δεν ισχύει κάτι τέτοιο και πώς πρόκειται για «αβάσιμο φόβο», όπως τον διασπείρουν οι θεωρίες συνωμοσίας.

Είναι αρκετά συχνό, αναφέρουν οι δύο Καθηγητές, ειδικά στα μέσα κοινωνικά δικτύωσης να αναφέρεται ότι «αυτά τα εμβόλια είναι ένα είδος γονιδιακής θεραπείας, και αν και εν μέρει αυτό δεν είναι εντελώς λανθασμένο, παραλείπονται ορισμένες σημαντικές λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο δράσης των εμβολίων: Δεν μπορούν να αλλάξουν τα γονίδιά μας και δεν μένουν στο σώμα μας για περισσότερο από μερικές ημέρες. Υπάρχουν πολλές διαστρεβλώσεις σχετικά με τον μηχανισμό δράσης από άτομα και οργανώσεις που δεν έχουν σχέση με την επιστήμη ή δεν έχουν σχετικές γνώσεις, ονομάζουν τα εμβόλια ως «γονιδιακή θεραπεία», υποστηρίζουν ότι «δεν είναι πραγματικά εμβόλια» και ότι «προκαλούν την παραγωγή τοξίνης από τον οργανισμό».

Για ποιο λόγο δεν προκύπτει ανησυχία;

Οι Καθηγητές του ΕΚΠΑ Ευστάθιος Καστρίτης και Θάνος Δημόπουλος αναφέρουν ότι σε σημαντικό βαθμό αυτές οι παρανοήσεις οφείλονται στο γεγονός ότι αν και τα εμβόλια έναντι της COVID βασίζονται σε στέρεα επιστημονικά δεδομένα και σε πραγματικά νεότερες επιστημονικές προόδους, αυτές μπορεί να ακούγονται περίπλοκες για τους περισσότερους ανθρώπους που δεν έχουν ειδική εκπαίδευση ή ενασχόληση με τον τομέα.

Εξηγούν ότι τα εμβόλια που σχεδιάστηκαν και παράγονται από την Pfizer και τη Moderna χρησιμοποιούν μικροσκοπικούς «φακέλους» από λιπίδια που ονομάζονται λιπιδικά νανοσωματίδια για να εισάγουν ένα μόνο κομμάτι γενετικού υλικού που ονομάζεται messenger RNA (mRNA – αγγελιαφόρο RNA) στα κύτταρα μας. Αυτό περιέχει την πληροφορία για την οικοδόμηση της πρωτεΐνης-ακίδας του ιού. Το εμβόλιο της Johnson & Johnson και της Astra Zeneca/Οξφόρδης είναι ελαφρώς διαφορετικά. Χρησιμοποιούν ένα δίκλωνο μόριο DNA που εισάγεται σε έναν κοινό, αλλά αδρανή ιό που ονομάζεται αδενοϊός. Αυτό το κομμάτι DNA περιέχει επίσης τις οδηγίες για την οικοδόμηση της πρωτεΐνης-ακίδας του ιού. Μόλις μπει μέσα στο κύτταρο, αυτές οι οδηγίες διαβάζονται και μεταφράζονται σε mRNA.

«Τελικά αυτά τα κομμάτια mRNA πηγαίνουν στο κυτταρόπλασμα που αποτελεί το «σώμα» των κυττάρων μας. Αδρά θα λέγαμε ότι το κυτταρόπλασμα μοιάζει με ένα ζελατινώδες υγρό που περιέχει μικρά οργανίδια με διάφορες λειτουργίες απαραίτητες για το κύτταρο. Εκεί, στο κυτταρόπλασμα, μεταφράζονται και συναρμολογούνται περίπου 200.000 άλλα κομμάτια αγγελιαφόρου RNA (mRNA) που βρίσκονται επίσης στο κυτταρόπλασμα κάθε κυττάρου, καθώς τα κύτταρα μας παράγουν πρωτεΐνες και ένζυμα συνεχώς.

Οι αλυσίδες του mRNA είναι βασικά ένα κωδικός που περιγράφει τις οδηγίες για την παραγωγή των πρωτεϊνών. Στην περίπτωση των εμβολίων περιέχει τις οδηγίες για την παραγωγή των πρωτεϊνών-ακίδων με τις οποίες ο κορονοϊός προσδένεται στα κύτταρα μας για να τα μολύνει. Η πρωτεΐνη-ακίδα είναι ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα χαρακτηριστικά του ιού από το ανοσοποιητικό μας σύστημα. Τα κύτταρα μας διαβάζουν αυτό το mRNA και το χρησιμοποιούν για τη συναρμολόγηση των ακίδων. Οι ακίδες στην συνέχεια μεταναστεύουν στο εξωτερικό περίβλημα των κυττάρων μας όπου αναγνωρίζονται από ανοσοποιητικό μας σύστημα το οποίο πλέον αποκτά μνήμη για αυτές (τις «θυμάται»).

Αυτές οι ακίδες, από μόνες τους, δεν είναι επικίνδυνες. Δεν μπορούν να προκαλέσουν νόσο, και συνήθως δεν είναι πλήρεις (κυρίως μικρά κομμάτια τους βγαίνουν στην επιφάνεια του κυττάρου). Πρόκειται ουσιαστικά για «αποτυπώματα» του ιού που βοηθούν το ανοσοποιητικό να αναγνωρίσει και να καταπολεμήσει τον πραγματικό ένοχο (το ιό SARS-CoV-2) όταν εισβάλλει. Οι αλυσίδες mRNA από τα εμβόλια έχουν μικρή διάρκεια ζωής και παραμένουν μόνο για δύο μέρες προτού διαλυθούν και τα κομμάτια τους ανακυκλωθούν από το σύστημα διάθεσης απορριμμάτων των κυττάρων.

Επειδή όμως αγγελιαφόρο RNA είναι γενετικό υλικό, υπό την έννοια αυτή, τα εμβόλια είναι μια θεραπεία με βάση στις αρχές της γενετικής και όχι βέβαια μια γονιδιακή θεραπεία. Έτσι και ο FDA τα ταξινομεί ως εμβόλια, όχι ως γονιδιακή θεραπεία».

Όμως πολλοί άνθρωποι ακούν ή διαβάζουν την έκφραση «γενετική» ή «γονιδιακή και πιστεύουν ότι θα αλλάξει το DNA τους, σημειώνουν οι Καθηγητές. Υπογραμμίζουν ότι «αυτό δεν είναι δυνατό. Προκειμένου τα εμβόλια να αλλάξουν τα γονίδια ενός ατόμου, οι οδηγίες που περιέχονται στο mRNA θα πρέπει να εισέλθουν στο κέντρο ελέγχου του κυττάρου, δηλαδή στον πυρήνα. Ο πυρήνας χωρίζεται από το υπόλοιπο κύτταρο από τη δική του μεμβράνη. Για να ξεπεράσει αυτή τη μεμβράνη, το mRNA θα πρέπει να έχει ένα ειδικό ένζυμο το οποίο όμως δεν έχει. Αλλά ακόμα και αν μπορούσε να μπει στον πυρήνα, το μονόκλωνο μόριο του mRNA θα πρέπει να μεταφραστεί ξανά σε ένα δίκλωνο μόριο DNA.

Ορισμένοι ιοί όπως ο HIV, ο ιός που προκαλεί το AIDS, μπορεί να το κάνει αυτό. Το πετυχαίνει χρησιμοποιώντας ένα ένζυμο που ονομάζεται αντίστροφη μεταγραφάση για να εισαχθεί στα χρωμοσώματά. Όμως, το mRNA που περιέχεται στα εμβόλια στερείται αυτού του ενζύμου, οπότε δεν μπορεί να μεταγραφεί σε DNA. Ο αδενοϊός DNA που χρησιμοποιείται στα εμβόλια της Johnson & Johnson και της Astra Zeneca/Οξφόρδης εισέρχεται στον πυρήνα των κυττάρων μας, αλλά ποτέ δεν ενσωματώνεται στα χρωμοσώματά μας.

Ακόμα όμως και μετά από αυτά τα δύο βήματα, υπάρχει ένα τρίτο τείχος προστασίας μεταξύ των εμβολίων και των γονιδίων μας: Ένα άλλο ένζυμο, που ονομάζεται ιντεγκράση, θα χρειαζόταν για τη συρραφή του νέου DNA στο DNA των κυττάρων μας. Αυτό επίσης δεν υπάρχει στα εμβόλια. Συνεπώς, οι πιθανότητες να συμβεί ενσωμάτωση του mRNA των εμβολίων στο γενετικό μα υλικό είναι μηδενικές».

Είναι αλήθεια, τονίζουν οι Καθηγητές, ότι αυτά είναι μερικά από τα πρώτα εμβόλια που δρουν με αυτόν τον τρόπο, αλλά η τεχνολογία αυτή υπάρχει εδώ και αρκετά χρόνια. Όμως, τα δισεκατομμύρια που δόθηκαν στην έρευνα έδωσαν μια τελική ώθηση στην περαιτέρω ανάπτυξη της. Σήμερα τα εμβόλια αυτά έχουν χορηγηθεί σε εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους. Είναι μερικά από τα πιο αποτελεσματικά για την πρόληψη των σοβαρών επιπλοκών της COVID ενώ μέχρι στιγμής είναι αποτελεσματικά σε όλες τις παραλλαγές του ιού.

Ενώ οι ανεπιθύμητες ενέργειες που έχουν συνδεθεί με τα εμβόλια είναι πολύ σπάνιες, ο FDA έχει ξεκαθαρίσει ότι το όφελος από τη λήψη ενός τέτοιου εμβολίου υπερτερεί αυτών των σπάνιων κινδύνων για τους περισσότερους ανθρώπους. Αλλά υπάρχουν ακόμα περισσότερα να μάθουμε. Για παράδειγμα, χρειαζόμαστε ειδικές μελέτες για να κατανοήσουμε πραγματικά πόσο διαρκεί η προστασία αλλά και πόσο καλά μπορεί να προσαρμόζεται αυτή η τεχνολογία και σε άλλους ιούς, καταλήγουν οι δύο Καθηγητές του ΕΚΠΑ.

 

Κόσμος

Ροή ειδήσεων

Share