Πέμπτη, 29 Σεπτεμβρίου 2022

Πυρκαγιές στην Ελλάδα: Αναδασωτέες... με τη βούλα όλες οι εκτάσεις - Οι κίνδυνοι για όσους γυρίσουν στα καμένα

Οι λόγοι που η επιστροφή δεν είναι η καλύτερη επιλογή

14 Αυγούστου 2021 07:20
Πυρκαγιές στην Ελλάδα: Αναδασωτέες... με τη βούλα όλες οι εκτάσεις - Οι κίνδυνοι για όσους γυρίσουν στα καμένα
Από Ραφαήλ Αλαγάς

Η χώρα μας πέρασε εξαιρετικά δύσκολες μέρες, καθώς μπορεί να γλιτώσαμε την τραγωδία σε ανθρώπινες ζωές, αλλά η καταστροφή σε εκτάσεις από τις πυρκαγιές που μας έπληξαν είναι ανυπολόγιστη, με την κυβέρνηση άμεσα να τονίζει μέσω της ΠΝΠ, πως ό,τι κάηκε είναι υποχρεωτικά αναδασωτέο.

Σύμφωνα με το 2ο άρθρο της ΠΝΠ, κηρύσσονται υποχρεωτικά αναδασωτέα τα δημόσια ή ιδιωτικά δάση που καταστράφηκαν από τις πυρκαγιές, ενώ η προθεσμία για την κήρυξη έκτασης ως αναδασωτέας συντέμνεται στις 30 ημέρες, με την πρόβλεψη υπό προϋποθέσεις, της παράτασης για επιπλέον 30 ημέρες.

Ακόμα, με βάση την ΠΝΠ, αλλάζει «ο χάρτης» των δασικών υπηρεσιών, οι οποίες εφεξής υπάγονται και οργανώνονται κάθετα υπό το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Για την ακρίβεια, «οι Δασικές Υπηρεσίες των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων της Χώρας μεταφέρονται στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ως σύνολο αρμοδιοτήτων, προσωπικού, οργανικών θέσεων και υλικοτεχνικής υποδομής, και λειτουργούν εφεξής ως περιφερειακές υπηρεσίες αυτού» ενώ με επιμέρους διατάξεις ρυθμίζονται ζητήματα που αφορούν τους εργαζόμενους, τον εξοπλισμό και άλλα διοικητικά ζητήματα.

Επίσης, η ΠΝΠ προωθεί με σχετικές διατάξεις την επίσπευση των ειδικών δασοτεχνικών έργων και συγκεκριμένα, ρυθμίζει την διαδικασία και τους χρόνους θεώρησης και έγκρισης των σχετικών μελετών. Ακόμα, με το 5ο άρθρο της ΠΝΠ, απλοποιείται η διαδικασία έγκρισης απόληψης των καμένων δένδρων, εντός ιδιωτικών εκτάσεων εκτός σχεδίου από τους ιδιοκτήτες τους.

Σχετικά με τους αναδόχους αναδάσωσης, προστίθεται η πρόβλεψη ότι «για την προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος και την ταχύτατη αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος, δύναται να ορίζεται ανάδοχος αποκατάστασης και αναδάσωσης δημοσίων εκτάσεων δασικού χαρακτήρα, των οποίων η βλάστηση καταστράφηκε από πυρκαγιά» και έχουν κηρυχθεί ή πληρούν τις προϋποθέσεις για να κηρυχθούν αναδασωτέες. Ως ανάδοχοι αναδάσωσης μπορούν να ορίζονται νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου, ανεξαρτήτως αν έχουν κερδοσκοπικό ή μη χαρακτήρα. Η εν λόγω πράξη αποσκοπεί αποκλειστικά στην εκπόνηση μελέτης και στην υλοποίηση αντιδιαβρωτικών έργων, ή έργων τεχνητής αναδάσωσης, χωρίς το ελληνικό Δημόσιο να απεμπολεί οποιοδήποτε δικαίωμά του επί των εκτάσεων αυτών.

Ειδική μέριμνα, με την μορφή της οικονομικής προστασίας έναντι οφειλών προς το Δημόσιο ή τις τράπεζες, γίνεται για τους ρητινεργάτες, δηλαδή τους καλλιεργητές που συλλέγουν ρετσίνι ενώ, τέλος, προστίθενται οι Δασικές Υπηρεσίες και το Λιμενικό Σώμα-Ελληνική Ακτοφυλακή στις αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή της ΠΝΠ, που δημοσιεύτηκε νωρίτερα τον Αύγουστο για τα «Έκτακτα μέτρα για την αντιμετώπιση του κινδύνου πυρκαγιών».

Οι κίνδυνοι για όσους θέλουν να γυρίσουν

Οι φωτιές - για την ώρα - έσβησαν, ακούσαμε οιμωγές και συγγνώμες ανακατεμένες σαν τη στάχτη στα καμένα κι οι άνθρωποι εκείνοι που έχασαν βιός και σπίτια επέστρεψαν να «κηδέψουν» ό,τι απόμεινε από τα αγαθά τους. Οι φωτιές έσβησαν, όμως οι κίνδυνοι δεν έφυγαν, αντίθετα τώρα παραμονεύουν.

Μια συχνά παραμελημένη πτυχή της διαχείρισης πυρκαγιών είναι οι κίνδυνοι μετά την καταστροφή. Οι άνθρωποι θα επιστρέψουν... στην αβεβαιότητα της στάχτης και εκτός από όλα τα άλλα θα πρέπει να αξιολογήσουν τις άμεσες επιπτώσεις για τα σπίτια και την περιουσία τους και τις επιπτώσεις για το μέλλον τους.

Οι πύρινη καταιγίδα πέρασε, όμως οι κίνδυνοι για την υγεία παραμένουν: Αυτοί περιλαμβάνουν φυσικούς και χημικούς κινδύνους που σχετίζονται με κατεστραμμένες δομές, τον μολυσμένο αέρα, τα τρόφιμα και το νερό, αλλά και τους κινδύνους για την ψυχική υγεία.

Οι ειδικοί προτρέπουν: Όταν εισέρχεστε σε χώρου που χτυπήθηκε από πυρκαγιά για πρώτη φορά, χρησιμοποιήστε ειδική μάσκα προσώπου και φορέστε προστατευτικά ρούχα, όπως ανθεκτικά παπούτσια, γάντια βαρέως τύπου, φόρμες με μακριά μανίκια και παντελόνια, κατά προτίμηση μιας χρήσης.

Οι συνηθισμένες μάσκες δεν φιλτράρουν τα πολύ λεπτά σωματίδια στάχτης και σκόνης ή ίνες αμιάντου.

Η πτώση δέντρων, κλαδιών και καλωδίων ρεύματος είναι συχνές μετά την πυρκαγιά και χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή. Οι βόθροι επίσης μπορεί να έχουν υποχωρήσει και να διαρρεύσουν λύματα ή ακόμη και να καταρρεύσουν. Τα καπάκια των βόθρων βρίσκονται στο επίπεδο του εδάφους και ενδέχεται να μην είναι ορατά μετά την καταστροφική φωτιά.

Οι πυρκαγιές απελευθερώσουν τοξίνες από δομικά υλικά. Για παράδειγμα, η τέφρα από ξύλο κατεργασμένο με CCA (χαλκός, χρώμιο, αρσενικό), που χρησιμοποιείται συνήθως στα δάπεδα και στα κάγκελα περίφραξης είναι ιδιαίτερα επιβλαβής και η επαφή με το δέρμα η η εισπνοή πρέπει να αποφεύγονται. Σπίτια που χτίστηκαν πριν από το 1990 πιθανώς να έχουν ανάμεσα στα δομικά υλικά τους φύλλα αμιαντοτσιμέντου. Οι ίνες αμιάντου είναι καρκινογόνες και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή η απομάκρυνση φύλλων αμιάντου. Ιδανικά την εργασία αναλαμβάνει ειδικό συνεργείο. Στην Ελλάδα, όμως στέγες αμιάντου βρίσκουμε στα περισσότερα δάση μας ανάμεσα σε παράνομα ριγμένα μπάζα…

Ο καπνός ενδέχεται να υπάρχει ακόμα και μέρες μετά την ύφεση της πυρκαγιάς. Ο καπνός είναι τοξικός και μπορεί να επιδεινώσει καρδιακά και προβλήματα των πνευμόνων για τους ανθρώπους. Εκείνοι που κινδυνεύουν περισσότερο είναι τα παιδιά, συμπεριλαμβανομένων και των αγέννητων μωρών, οι ηλικιωμένοι, οι καπνιστές και άτομα με καρδιακές και πνευμονικές παθήσεις, συμπεριλαμβανομένου του άσθματος.

Τα σπίτια, ανεξάρτητα από το αν υπέστησαν ζημιές από πυρκαγιά, είναι πιθανό να έμειναν επί μεγάλη περίοδο χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα. Μόλις ζεσταθεί ή αποψυχθεί κρύο ή κατεψυγμένο φαγητό, πρέπει να πεταχτεί. Τρόφιμα, ποτά ή φάρμακα που έχουν εκτεθεί σε ζέστη, καπνό και νερό δεν είναι πλέον ασφαλή για κατανάλωση.

Εάν υπάρχουν δεξαμενές βρόχινου νερού το περιεχόμενό τους δεν είναι πλέον ασφαλές. Οι αφροί πυρόσβεσης ή η στάχτη σίγουρα θα έχουν μολύνει το νερό και η δεξαμενή, θα πρέπει να αποστραγγιστεί.

Το ψυχολογικό τραύμα έπειτα από μια πυρκαγιάς μπορεί να είναι συντριπτικό τόσο για ενήλικες όσο και για παιδιά. Είναι πιθανό να θρηνούν για ένα ευρύ φάσμα απωλειών: από οικείους και φίλους, κατοικίδια ζώα μέχρι απώλεια πολύτιμων προσωπικών αντικειμένων ή ακόμη και την αίσθηση της απώλειας του τόπου που κάποτε ήταν πράσινος και άνθιζε.
Ενώ οι περισσότεροι άνθρωποι αναρρώνουν σε σεχτικά σύντομο χρονικό διάστημα από σοβαρά εγκαύματα, οι συναισθηματικές πληγές ενδέχεται να είναι σοβαρές και μακροχρόνιες για πολλούς, με συμπτώματα όπως κατάθλιψη, άγχος, θυμός, κόπωση, εφιάλτες και απώλεια συγκέντρωσης.

Η εμφάνιση προβλημάτων ψυχικής υγείας μπορεί μερικές φορές να διαρκέσουν μήνες ή και χρόνια μετά το συμβάν. Η βοήθεια ενός συμβούλου ή του οικογενειακού γιατρού μπορεί να διαχειριστεί και να μειώσει τις επιπτώσεις. Γενικά η επιστροφή στις περιοχές που έχουν πληγεί από τη φωτιά μπορεί να είναι επικίνδυνη και τραυματική. Οι κάτοικοι πρέπει να είναι προετοιμασμένοι και εξοπλισμένοι για προστασία από πιθανούς κινδύνους και να ζητούν συμβουλές από τις αρμόδιες αρχές, όπως υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, τοπικά συμβούλια και υπηρεσίες δημόσιας υγείας.

 

Ελλάδα

Ροή ειδήσεων

Share