Λέκκας: «Το Ρέθυμνο θα πρέπει να είναι προετοιμασμένο για τσουνάμι» – Οι δύο περιοχές που ανησυχούν τους επιστήμονες
Την ανάγκη να ενισχυθεί η προετοιμασία του Ρεθύμνου απέναντι στο ενδεχόμενο εκδήλωσης τσουνάμι ανέδειξε ο πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ), Ευθύμης Λέκκας, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για έναν φυσικό κίνδυνο που έχει ήδη αξιολογηθεί επιστημονικά και δεν πρέπει να υποτιμάται. Ο καθηγητής Δυναμικής Τεκτονικής, Εφαρμοσμένης Γεωλογίας και Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών του ΕΚΠΑ αναφέρθηκε στο συγκεκριμένο ζήτημα κατά τη διάρκεια του συνεδρίου «Rethymno Blue Shield», παρουσιάζοντας ορισμένα από τα βασικά συμπεράσματα της νέας, επικαιροποιημένης μελέτης αντισεισμικής προστασίας της περιοχής.
Η μελέτη, η οποία πρόκειται να παρουσιαστεί αναλυτικότερα σε προσεχή ημερίδα, εξετάζει μεταξύ άλλων τις πιθανές επιπτώσεις ενός τσουνάμι στο παραλιακό μέτωπο της πόλης, καθώς και τις δυσκολίες που θα μπορούσαν να προκύψουν κατά την απομάκρυνση κατοίκων και επισκεπτών. «Το Ρέθυμνο θα πρέπει να είναι προετοιμασμένο για τσουνάμι», υπογράμμισε χαρακτηριστικά ο Ευθύμης Λέκκας, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη ύπαρξης ενός αποτελεσματικού σχεδίου προστασίας του πληθυσμού.
Οι δύο περιοχές του Ρεθύμνου που παρουσιάζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες σε περίπτωση τσουνάμι
Στο επίκεντρο της επιστημονικής αξιολόγησης βρίσκονται δύο περιοχές του Ρεθύμνου, στις οποίες οι πολεοδομικές συνθήκες και η συγκέντρωση πληθυσμού δημιουργούν πρόσθετες προκλήσεις για την πολιτική προστασία. Η πρώτη είναι το ανατολικό τμήμα της πόλης, όπου τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί έντονη οικιστική και τουριστική δραστηριότητα. Στην περιοχή υπάρχουν πολυάριθμες τουριστικές εγκαταστάσεις και ξενοδοχειακές μονάδες, ενώ κατά τους θερινούς μήνες συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός επισκεπτών. Η αυξημένη παρουσία ανθρώπων, σε συνδυασμό με την πυκνή δόμηση, αποτελεί παράγοντα που πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη στον σχεδιασμό αντιμετώπισης ενός έκτακτου περιστατικού. Ο Ευθύμης Λέκκας επισήμανε ότι οι δυσκολίες εντείνονται λόγω του χαμηλού υψομέτρου ορισμένων σημείων, αλλά και των χαρακτηριστικών του οδικού δικτύου. Σε περίπτωση εκδήλωσης τσουνάμι, η δυνατότητα γρήγορης και ασφαλούς μετακίνησης προς υψηλότερες περιοχές αποκτά καθοριστική σημασία. Ωστόσο, όταν οι διαθέσιμοι δρόμοι δεν μπορούν να εξυπηρετήσουν εύκολα μεγάλο αριθμό ανθρώπων, η οργανωμένη απομάκρυνση γίνεται πιο απαιτητική.
Η δεύτερη περιοχή που συγκεντρώνει την προσοχή των ειδικών είναι η Παλιά Πόλη του Ρεθύμνου. Η ιδιαίτερη πολεοδομική φυσιογνωμία της, με τους στενούς δρόμους και τη μεγάλη συγκέντρωση επισκεπτών, δημιουργεί περιορισμούς στις δυνατότητες μετακίνησης του πληθυσμού. Το πρόβλημα θα μπορούσε να γίνει ακόμη πιο σύνθετο κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, όταν χιλιάδες άνθρωποι κινούνται καθημερινά στο ιστορικό κέντρο και στις παραλιακές περιοχές. Για τον λόγο αυτό, ο σχεδιασμός δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στους μόνιμους κατοίκους. Πρέπει να λαμβάνει υπόψη και τους επισκέπτες, οι οποίοι ενδέχεται να μη γνωρίζουν τη γεωγραφία της πόλης, τις ασφαλείς διαδρομές ή τα σημεία προς τα οποία θα πρέπει να κινηθούν σε περίπτωση κινδύνου.
VIRAL
Σύμφωνα με τον καθηγητή, ιδιαίτερο ρόλο θα μπορούσε να διαδραματίσει ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ). Λόγω του αυξημένου υψομέτρου του σε σχέση με το παραλιακό μέτωπο, ο οδικός άξονας θα μπορούσε, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να λειτουργήσει ως εμπόδιο που περιορίζει την περαιτέρω διείσδυση του κυματισμού. Ωστόσο, ο Ευθύμης Λέκκας διευκρίνισε ότι η πιθανή προστατευτική λειτουργία του ΒΟΑΚ δεν είναι απόλυτη, καθώς υπάρχουν παράγοντες που πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά. Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι δρόμοι που συνδέονται με τον βόρειο οδικό άξονα, καθώς η διαμόρφωσή τους μπορεί να επηρεάσει τόσο τη συμπεριφορά του νερού όσο και τις δυνατότητες διαφυγής.
Τα παραδείγματα από Ιαπωνία, Ινδικό Ωκεανό και Σάμο
Κατά την παρουσίασή του, ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ αξιοποίησε παραδείγματα από μεγάλες φυσικές καταστροφές που έχουν σημειωθεί σε διαφορετικές περιοχές του κόσμου, προκειμένου να αναδείξει τη σημασία της έγκαιρης προετοιμασίας. Με τη βοήθεια οπτικού υλικού, αναφέρθηκε στο καταστροφικό τσουνάμι του 2004 στον Ινδικό Ωκεανό, το οποίο προκλήθηκε από σεισμό μεγέθους περίπου 9 Ρίχτερ και είχε ολέθριες συνέπειες για παράκτιες και τουριστικές περιοχές. Παράλληλα, παρουσίασε στοιχεία από το τσουνάμι που έπληξε την Ιαπωνία το 2011, ένα γεγονός που ανέδειξε σε παγκόσμιο επίπεδο τις τεράστιες προκλήσεις που μπορούν να αντιμετωπίσουν ακόμη και χώρες με ανεπτυγμένα συστήματα αντισεισμικής προστασίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και σε ελληνικό παράδειγμα, το τσουνάμι που σημειώθηκε στη Σάμο το 2020, μετά τον ισχυρό σεισμό στην περιοχή. Το φαινόμενο είχε ως αποτέλεσμα να εισχωρήσει θαλασσινό νερό σε τμήματα του Βαθέος, προκαλώντας πλημμυρικά προβλήματα σε οικοδομικά τετράγωνα. Ο Ευθύμης Λέκκας διευκρίνισε, πάντως, ότι ένα πιθανό τσουνάμι στο Ρέθυμνο δεν αναμένεται να έχει τις διαστάσεις των γιγαντιαίων καταστροφικών φαινομένων που έχουν καταγραφεί σε περιοχές όπως η Ιαπωνία, η Ινδονησία ή η Χιλή. Η επισήμανση αυτή είναι σημαντική, καθώς διαχωρίζει την επιστημονική αξιολόγηση ενός τοπικού κινδύνου από τα ακραία διεθνή παραδείγματα.
Ακόμη και ένα φαινόμενο μικρότερης έντασης, ωστόσο, μπορεί να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα όταν εκδηλώνεται σε πυκνοκατοικημένες παράκτιες περιοχές, ιδιαίτερα εάν δεν υπάρχουν κατάλληλα σχέδια απομάκρυνσης. Η νέα μελέτη αντισεισμικής προστασίας του Ρεθύμνου αξιοποιεί εμπειρίες και δεδομένα από αντίστοιχα περιστατικά σε ολόκληρο τον κόσμο, εξετάζοντας τόσο τη συμπεριφορά των φυσικών φαινομένων όσο και τις αδυναμίες που έχουν εντοπιστεί στους μηχανισμούς προστασίας. Στόχος είναι να διαμορφωθεί ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο προετοιμασίας, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες της πόλης και τις ανάγκες των κατοίκων και των επισκεπτών της. Παρά τις προκλήσεις, ο καθηγητής αναγνώρισε ότι το Ρέθυμνο διαθέτει σημαντική εμπειρία στον επιστημονικό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών. «Ο Δήμος Ρεθύμνου έχει ένα σημαντικό πλεονέκτημα σε σχέση με άλλους δήμους της χώρας: διαθέτει μακρά εμπειρία στον επιστημονικό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση φυσικών κινδύνων», ανέφερε.
0 ΣΧΟΛΙΑ