Καύσιμα: «Κλειδώνουν» τα μέτρα για το diesel και τον ΕΦΚ

Στην τελική ευθεία βρίσκεται ο κυβερνητικός σχεδιασμός για την αντιμετώπιση των πιέσεων που προκαλούν οι υψηλές και ευμετάβλητες διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στην Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου, οπότε αναμένεται η συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου και η ανακοίνωση των πρώτων μέτρων για τα καύσιμα κίνησης. Στο επίκεντρο βρίσκεται το diesel, με την κυβέρνηση να εξετάζει τη συνέχιση της επιδότησης στην αντλία, αλλά και πρόσθετες παρεμβάσεις ώστε η κρατική στήριξη να αποτυπωθεί στην τελική τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής.
Diesel: Η πρώτη γραμμή άμυνας
Η επιδότηση του πετρελαίου κίνησης αποτελεί ήδη βασικό εργαλείο της κυβερνητικής παρέμβασης. Τον Σεπτέμβριο εφαρμόστηκε επιδότηση περίπου 10 λεπτών ανά λίτρο, ενώ παράλληλα υπήρξαν και εμπορικές κινήσεις από την αγορά. Η πρόθεση είναι η στήριξη να συνεχιστεί και τον Οκτώβριο, καθώς η τιμή του diesel δεν επηρεάζει μόνο τους ιδιώτες οδηγούς. Το αυξημένο κόστος μεταφέρεται στις μεταφορές, στις επιχειρήσεις, στην αγροτική παραγωγή και τελικά στην τιμή προϊόντων και υπηρεσιών. Για τον λόγο αυτό εξετάζεται η παράταση της επιδότησης, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται και η δυνατότητα παρέμβασης στα περιθώρια κέρδους στην εμπορία και στα πρατήρια, ώστε η κρατική ενίσχυση να φτάνει στην αντλία. Το κρίσιμο ερώτημα, πάντως, παραμένει ένα: Πόσο θα πληρώνει τελικά ο οδηγός για ένα λίτρο diesel μετά τις κυβερνητικές παρεμβάσεις;
Δύο πακέτα μέτρων σε δύο διαφορετικές ημερομηνίες
Ο σχεδιασμός της κυβέρνησης κινείται σε δύο φάσεις. Η πρώτη φάση, στις 30 Σεπτεμβρίου, αφορά τα καύσιμα κίνησης και κυρίως το diesel. Η δεύτερη φάση, στις 14 Οκτωβρίου, θα αφορά το πετρέλαιο θέρμανσης, λίγο πριν από την έναρξη της διάθεσής του στην αγορά στις 15 Οκτωβρίου. Η επιλογή των δύο ημερομηνιών συνδέεται με τη μεγάλη μεταβλητότητα στις διεθνείς τιμές πετρελαίου. Η κυβέρνηση επιδιώκει να αποφύγει έναν σχεδιασμό με μεγάλο χρονικό ορίζοντα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς τιμές μπορούν να μεταβληθούν σημαντικά μέσα σε λίγες ημέρες.
Έτσι, οι αποφάσεις για τα καύσιμα κίνησης αναμένεται να έχουν αρχικά βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, με την κατάσταση να επανεξετάζεται ανάλογα με την πορεία της διεθνούς αγοράς. Το δεύτερο μεγάλο κεφάλαιο ανοίγει τον Οκτώβριο. Στο κυβερνητικό σχέδιο εξετάζεται η επιδότηση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης στην αντλία, σε συνδυασμό με ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης για τα νοικοκυριά. Πρόκειται ουσιαστικά για δύο διαφορετικές παρεμβάσεις:
- στήριξη της τιμής κατά την αγορά του πετρελαίου,
- ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών μέσω του επιδόματος θέρμανσης.
Η τελική μορφή των μέτρων αναμένεται να εξαρτηθεί και από την εικόνα των διεθνών τιμών που θα έχει διαμορφωθεί μέχρι τα μέσα Οκτωβρίου.
Στο «συρτάρι» προς το παρόν ο ΕΦΚ
Το μεγάλο ερώτημα παραμένει ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης στα καύσιμα. Η μείωσή του έχει επανέλθει στη δημόσια συζήτηση, ωστόσο δεν φαίνεται να αποτελεί την άμεση κυβερνητική επιλογή για την επόμενη φάση. Ο ΕΦΚ παραμένει περισσότερο ως εφεδρικό μέτρο, το οποίο θα μπορούσε να εξεταστεί σε περίπτωση σημαντικότερης επιδείνωσης της ενεργειακής κρίσης και νέας μεγάλης ανόδου των διεθνών τιμών. Η ενεργοποίησή του συνδέεται, παράλληλα, με δημοσιονομικούς περιορισμούς και τις ευρωπαϊκές προϋποθέσεις που διέπουν τη φορολογία των ενεργειακών προϊόντων. Με άλλα λόγια, η κυβέρνηση φαίνεται να προτιμά σε πρώτη φάση τις στοχευμένες επιδοτήσεις και τις παρεμβάσεις στην αγορά, κρατώντας τη μείωση του ΕΦΚ ως επιλογή για ένα δυσμενέστερο σενάριο.
Πέρα από τις ανακοινώσεις και τα ποσά που θα διατεθούν, το πραγματικό αποτέλεσμα θα φανεί στην αντλία. Εκεί θα κριθεί αν οι παρεμβάσεις θα οδηγήσουν σε ουσιαστική αποκλιμάκωση των τιμών για τους οδηγούς και τις επιχειρήσεις. Για τους καταναλωτές, το ζητούμενο είναι η τελική τιμή ανά λίτρο. Για τις επιχειρήσεις, ζητούμενο είναι να περιοριστεί το κόστος μεταφοράς, ώστε η αύξηση των καυσίμων να μην περάσει με μεγαλύτερη ένταση στις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών. Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία για κλάδους που εξαρτώνται έντονα από το diesel, όπως οι μεταφορές, η εφοδιαστική αλυσίδα και η αγροτική παραγωγή.
Η 30ή Σεπτεμβρίου είναι το πρώτο κρίσιμο ορόσημο
Η συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 30 Σεπτεμβρίου αναμένεται να αποσαφηνίσει το πρώτο σκέλος του κυβερνητικού σχεδιασμού. Θα φανεί το ύψος και η διάρκεια της επιδότησης του diesel, αλλά και αν θα υπάρξουν πρόσθετες παρεμβάσεις στην αγορά. Στη συνέχεια, στις 14 Οκτωβρίου, θα ακολουθήσουν οι αποφάσεις για το πετρέλαιο θέρμανσης και την ενίσχυση των νοικοκυριών.
Διαβάστε επίσης
Ο ΕΦΚ, αντίθετα, παραμένει προς το παρόν εκτός του άμεσου πακέτου και διατηρείται ως διαθέσιμη επιλογή για την περίπτωση που οι διεθνείς εξελίξεις οδηγήσουν σε νέα, σημαντικότερη επιβάρυνση. Το επόμενο διάστημα, επομένως, θα είναι κρίσιμο για την πορεία των τιμών στα καύσιμα. Και το βασικό μέγεθος που θα παρακολουθούν οδηγοί και επιχειρήσεις δεν είναι άλλο από την τελική τιμή στην αντλία.






0 ΣΧΟΛΙΑ