Το ριφιφί του αιώνα: Ο Σύρος κρατούμενος που ισχυρίστηκε ότι γνώριζε τους ληστές – Έδωσε πέντε ονόματα, μετά τα πήρε όλα πίσω

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Η πρεμιέρα της σειράς «Ριφιφί» του Σωτήρη Τσαφούλια στον ALPHA, τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, έφερε ξανά στο προσκήνιο μία από τις πιο μυστηριώδεις υποθέσεις στην ιστορία του ελληνικού εγκλήματος. Η διάρρηξη των θυρίδων της Τράπεζας Εργασίας, τον Δεκέμβριο του 1992, είχε όλα τα χαρακτηριστικά κινηματογραφικής ληστείας: μια υπόγεια σήραγγα, εκατοντάδες παραβιασμένες θυρίδες και μια λεία δισεκατομμυρίων δραχμών. Εκείνο όμως που έκανε την υπόθεση ακόμη πιο περίπλοκη ήταν η εμφάνιση ενός Σύρου κρατουμένου, ο οποίος υποστήριξε ότι είχε συμμετάσχει στο ριφιφί και γνώριζε τους ανθρώπους που το οργάνωσαν.

Ο κρατούμενος, οι αποκαλύψεις μέσα από τη φυλακή και η μαρτυρία που κατέρρευσε

Η ιστορία ξεκινά τον Δεκέμβριο του 1992, όταν άγνωστοι κατάφεραν να εισβάλουν στο θησαυροφυλάκιο της Τράπεζας Εργασίας, στην οδό Καλλιρρόης, χωρίς να χρειαστεί να παραβιάσουν την κεντρική είσοδο του υποκαταστήματος. Οι δράστες είχαν κατασκευάσει μια υπόγεια σήραγγα μήκους περίπου 25 μέτρων, ξεκινώντας από φρεάτιο στην απέναντι πλευρά του δρόμου. Με τη βοήθεια υποστυλωμάτων, ραγών, βαγονέτου και συστήματος εξαερισμού, δημιούργησαν μια διαδρομή που τους οδήγησε στον χώρο των θυρίδων. Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό ως προς την κλίμακα της διάρρηξης. Από τις 1.151 θυρίδες της τράπεζας παραβιάστηκαν οι 301. Στα χέρια των δραστών κατέληξαν χρήματα, κοσμήματα, χρυσές λίρες, αξιόγραφα και οικογενειακά κειμήλια.

Η συνολική αξία της λείας εκτιμήθηκε τότε σε δύο έως πέντε δισεκατομμύρια δραχμές. Ωστόσο, το ακριβές ποσό δεν προσδιορίστηκε ποτέ, καθώς το περιεχόμενο των τραπεζικών θυρίδων δεν ήταν πλήρως καταγεγραμμένο. Οι έρευνες των Αρχών ξεκίνησαν αμέσως, χωρίς όμως να οδηγήσουν γρήγορα στον εντοπισμό των υπευθύνων. Τα επανειλημμένα σήματα συναγερμού, αλλά και οι μαρτυρίες για ανθρώπους που εμφανίζονταν ως εργαζόμενοι της ΕΥΔΑΠ στην περιοχή, αποτέλεσαν στοιχεία που απασχόλησαν τους ερευνητές.

Ο κρατούμενος που υποστήριξε ότι είχε πάρει μέρος στο ριφιφί

Η σημαντικότερη ανατροπή ήρθε περίπου ενάμιση χρόνο αργότερα, τον Ιούλιο του 1994. Ένας Σύρος κρατούμενος στις φυλακές Κορυδαλλού εμφανίστηκε ενώπιον των Αρχών και υποστήριξε ότι δεν γνώριζε απλώς τους ανθρώπους που βρίσκονταν πίσω από τη διάρρηξη, αλλά είχε συμμετάσχει και ο ίδιος στην προετοιμασία της. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του, είχε βοηθήσει στην κατασκευή των υποστυλωμάτων που χρησιμοποιήθηκαν για τη στήριξη της υπόγειας σήραγγας. Μάλιστα, ανέφερε ότι είχε συμφωνήσει να λάβει ως αμοιβή 30 εκατομμύρια δραχμές, αλλά τελικά πήρε μόλις τρία εκατομμύρια. Όπως ισχυρίστηκε, αυτή η οικονομική διαφορά ήταν ο λόγος που αποφάσισε να αποκαλύψει στις Αρχές όσα υποστήριζε ότι γνώριζε.

Ο Χαλίντ κατονόμασε πέντε πρόσωπα, ανάμεσά τους επιχειρηματίες, έναν υπάλληλο των ΕΛΤΑ και ένα τραπεζικό στέλεχος. Οι καταγγελίες του προκάλεσαν μεγάλη κινητοποίηση, καθώς για πρώτη φορά οι αστυνομικές και δικαστικές Αρχές είχαν μπροστά τους μια μαρτυρία που φαινόταν να δίνει συγκεκριμένη κατεύθυνση στην έρευνα. Το γεγονός ότι ο ίδιος είχε ανοίξει λογαριασμό στο συγκεκριμένο τραπεζικό κατάστημα, χρησιμοποιώντας πλαστά στοιχεία, αποτέλεσε ένα ακόμη στοιχείο που εξετάστηκε. Με βάση όσα κατέθεσε, εκδόθηκαν εντάλματα σύλληψης και η υπόθεση μπήκε σε νέα φάση.

Η ανατροπή που άφησε το ριφιφί χωρίς ενόχους

Εκεί που η εξιχνίαση της διάρρηξης έμοιαζε να πλησιάζει, ήρθε μια εξέλιξη που ανέτρεψε τα δεδομένα. Τον Νοέμβριο του 1994, ο Τζουμάχ Χαλίντ ανακάλεσε δημόσια τους ισχυρισμούς του. Τον Ιανουάριο του 1995 προχώρησε και σε έγγραφη αναίρεση της μαρτυρίας του ενώπιον του ανακριτή. Η εξέλιξη αυτή αποδυνάμωσε καθοριστικά τη δικογραφία. Χωρίς την κεντρική μαρτυρία πάνω στην οποία είχαν στηριχθεί οι κατηγορίες, η υπόθεση οδηγήθηκε σε διαφορετική κατεύθυνση. Το φθινόπωρο του 1995, το Συμβούλιο Εφετών απάλλαξε τους κατηγορουμένους και η υπόθεση τέθηκε στο αρχείο. Το ερώτημα παρέμεινε αναπάντητο: ποιοι ήταν τελικά οι άνθρωποι που σχεδίασαν και εκτέλεσαν μια τόσο απαιτητική διάρρηξη, καταφέρνοντας να εξαφανιστούν μαζί με το περιεχόμενο εκατοντάδων θυρίδων;

Η πραγματική ιστορία πίσω από τη σειρά του ALPHA

Περισσότερες από τρεις δεκαετίες αργότερα, η υπόθεση εξακολουθεί να προκαλεί ενδιαφέρον. Η σειρά «Ριφιφί», σε σκηνοθεσία Σωτήρη Τσαφούλια και παραγωγή COSMOTE TV, έκανε πρεμιέρα στον ALPHA τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, στις 22:00, επαναφέροντας την ιστορία στη μικρή οθόνη.

Η τηλεοπτική μυθοπλασία αντλεί έμπνευση από τα πραγματικά γεγονότα του 1992, παρουσιάζοντας μια ομάδα επτά ανθρώπων που σχεδιάζουν μια παράτολμη διάρρηξη. Οι χαρακτήρες και οι προσωπικές τους ιστορίες αποτελούν μέρος της δραματοποιημένης αφήγησης και δεν πρέπει να συγχέονται με τα πρόσωπα που ενεπλάκησαν στις πραγματικές αστυνομικές έρευνες.