Γιατί μας τραβάνε αυτοί που δεν μας θέλουν; Η επιστήμη πίσω από το «κόλλημα»

Πολλοί το έχουν ζήσει: ένα πρόσωπο που μας τραβάει έντονα, αλλά δεν δείχνει το ίδιο ενδιαφέρον. Κι όμως, αντί να απομακρυνόμαστε, συχνά συμβαίνει το αντίθετο. Η σκέψη του γίνεται πιο έντονη, η ανάγκη για επιβεβαίωση μεγαλώνει και η απόσταση αντί να μας αποθαρρύνει, μας «κολλάει» ακόμη περισσότερο. Το φαινόμενο αυτό δεν είναι απλώς συναισθηματικό μπέρδεμα, αλλά έχει εξηγήσεις τόσο ψυχολογικές όσο και νευροβιολογικές.

Όταν η απόρριψη γίνεται εμμονή

Ένα από τα πιο συνηθισμένα μοτίβα στον ανεκπλήρωτο έρωτα είναι η εξιδανίκευση. Όταν δεν μπορούμε να έχουμε τον άλλον, τείνουμε να τον τοποθετούμε σε ένα «βάθρο». Του αποδίδουμε ιδιότητες που ίσως δεν γνωρίζουμε καν αν υπάρχουν, και τον μετατρέπουμε σε ιδανικό σύντροφο στο μυαλό μας. Αυτή η νοητική διαδικασία κάνει την απόρριψη ακόμα πιο δύσκολη. Δεν πονάει μόνο η απώλεια ενός ανθρώπου, αλλά και η απώλεια μιας φαντασιακής εκδοχής του που έχουμε χτίσει οι ίδιοι.

Όταν δεν μπορούμε να έχουμε τον άλλον, τείνουμε να τον τοποθετούμε σε ένα «βάθρο»

Ο εγκέφαλος και ο μηχανισμός του «εθισμού»

Η επιστήμη δίνει μια πιο συγκεκριμένη εξήγηση για το γιατί η απόρριψη μπορεί να γίνει τόσο έντονα εμμονική. Η ερευνήτρια Helen Fisher έχει μελετήσει τον έρωτα και έχει διαπιστώσει ότι η ρομαντική απόρριψη ενεργοποιεί περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τον εθισμό, την επιβράβευση και την επιθυμία. Σε σχετική έρευνα, συμμετέχοντες που είχαν πρόσφατα απορριφθεί, κλήθηκαν να δουν φωτογραφίες του ατόμου που τους απέρριψε, ενώ ο εγκέφαλός τους καταγραφόταν με μαγνητική τομογραφία. Τα αποτελέσματα έδειξαν αυξημένη δραστηριότητα σε περιοχές που σχετίζονται με τον πόθο, τον σωματικό πόνο αλλά και το σύστημα ανταμοιβής. Με απλά λόγια, ο εγκέφαλος αντιδρά στην ερωτική απόρριψη με τρόπο παρόμοιο με αυτόν των εξαρτήσεων.

Ο εγκέφαλος αντιδρά στην ερωεγκέφαλος αντιδρά στην ερωτική απόρριψη με τρόπο παρόμοιο με αυτόν των εξαρτήσεων

Γιατί ο «ανέφικτος» άνθρωπος μοιάζει πιο ελκυστικός

Ένα βασικό ερώτημα είναι γιατί δεν μειώνεται το ενδιαφέρον όταν κάποιος δεν ανταποκρίνεται. Σε πολλές περιπτώσεις συμβαίνει το αντίθετο: όσο πιο απρόσιτος γίνεται ένας άνθρωπος, τόσο πιο «πολύτιμος» φαίνεται. Αυτό συνδέεται με την αντίληψη της αξίας. Όταν κάποιος δεν είναι διαθέσιμος ή δεν δείχνει ενδιαφέρον, ο εγκέφαλος τείνει να τον αξιολογεί ως πιο «σπάνιο» και άρα πιο επιθυμητό. Είναι μια λογική που δεν βασίζεται απαραίτητα στην πραγματικότητα, αλλά στον τρόπο που λειτουργεί η ανθρώπινη ψυχολογία.

VIRAL

Θρίλερ στην Κυψέλη: Τα στοιχεία που απομακρύνουν το ενδεχόμενο να είναι η αγνοούμενη Κινέζα

Σοκαριστικό τροχαίο στα Χανιά: Σύγκρουση ασθενοφόρου με αυτοκίνητο – Νεκρός ο ασθενής

Τραγωδία στη Μπανγκόκ: Στους 34 οι νεκροί από τη φονική πυρκαγιά σε μπαρ

Η ανάγκη για επιβεβαίωση και η αυτοεικόνα

Πίσω από τέτοιες καταστάσεις συχνά κρύβεται και η ανάγκη για επιβεβαίωση. Όταν ένα άτομο που θεωρούμε σημαντικό δεν μας επιλέγει, αυτό μπορεί να επηρεάσει την αυτοεκτίμησή μας. Έτσι, η προσπάθεια να «κερδίσουμε» το ενδιαφέρον του δεν είναι πάντα ερωτική, είναι και μια προσπάθεια επιβεβαίωσης της δικής μας αξίας. Σε πολλές περιπτώσεις, το άτομο δεν «κολλάει» τόσο στον άλλον, όσο στην ανάγκη να αποδείξει κάτι στον εαυτό του.

Η έλξη προς τον «δύσκολο» σύντροφο μπορεί να συνδέεται με την αντίληψη της αξίας και της επιβίωσης

Η εξελικτική πλευρά του φαινομένου

Από εξελικτική σκοπιά, η έλξη προς τον «δύσκολο» σύντροφο μπορεί να συνδέεται με την αντίληψη της αξίας και της επιβίωσης. Ένας σύντροφος που θεωρείται «πολύτιμος» ή σπάνιος μπορεί ασυνείδητα να αξιολογείται ως πιο επιθυμητός για δημιουργία σχέσης. Αν και σήμερα αυτές οι συνθήκες δεν έχουν πρακτική βάση όπως στο παρελθόν, ο εγκέφαλος εξακολουθεί να λειτουργεί με παλαιότερα μοτίβα αξιολόγησης.

Όταν η φαντασία γίνεται πιο δυνατή από την πραγματικότητα

Ένα ακόμη στοιχείο που ενισχύει το «κόλλημα» είναι η φαντασία. Όταν δεν έχουμε ξεκάθαρη εικόνα για τον άλλον, το μυαλό συμπληρώνει τα κενά. Και συνήθως τα συμπληρώνει με τον πιο ιδανικό τρόπο. Έτσι, δημιουργείται μια σχέση που υπάρχει περισσότερο στο μυαλό παρά στην πραγματικότητα. Και όσο πιο έντονη γίνεται αυτή η εσωτερική εικόνα, τόσο πιο δύσκολο είναι να αποδεχτεί κανείς την απόσταση ή την αδιαφορία. Η κατανόηση του γιατί συμβαίνει αυτό δεν το κάνει λιγότερο επώδυνο, αλλά βοηθά να μπει σε ένα πλαίσιο. Το «κόλλημα» με ανθρώπους που δεν ανταποκρίνονται δεν είναι απλώς θέμα επιλογής ή λογικής. Είναι συνδυασμός βιολογίας, ψυχολογίας και αντίληψης. Η συνειδητοποίηση ότι πολλές φορές δεν ερωτευόμαστε τον πραγματικό άνθρωπο, αλλά την ιδέα του, είναι το πρώτο βήμα για να σπάσει αυτός ο κύκλος.