Η ακρίβεια αλλάζει μορφή: Γιατί οι συσκευασίες μικραίνουν συνεχώς – Ποια προϊόντα μειώθηκαν σε ποσότητα χωρίς προειδοποίηση

Η ακρίβεια συνεχίζει να πιέζει τα νοικοκυριά, όμως πλέον δεν εμφανίζεται μόνο μέσα από εμφανείς αυξήσεις στις τιμές των προϊόντων. Ένα νέο κύμα «κρυφών» ανατιμήσεων έχει κάνει αισθητή την παρουσία του στα ράφια των σούπερ μάρκετ, μέσα από το φαινόμενο που είναι γνωστό διεθνώς ως shrinkflation. Πρόκειται για μια πρακτική που εφαρμόζουν ολοένα και περισσότερες εταιρείες, μειώνοντας την ποσότητα ενός προϊόντος χωρίς να μειώνουν αντίστοιχα την τιμή του. Στην πράξη, ο καταναλωτής αγοράζει μικρότερη ποσότητα προϊόντος πληρώνοντας το ίδιο ποσό ή ακόμη περισσότερο. Η αλλαγή συχνά περνά απαρατήρητη, καθώς οι συσκευασίες διατηρούν παρόμοιο σχεδιασμό ή αλλάζουν ελάχιστα σε σχήμα και διαστάσεις.

Τι είναι το shrinkflation

Ο όρος shrinkflation προέρχεται από τις λέξεις «shrink» και «inflation» και περιγράφει ακριβώς αυτή τη μορφή έμμεσης ακρίβειας: η συσκευασία «συρρικνώνεται», ενώ η τιμή παραμένει σταθερή ή αυξάνεται. Οι επιχειρήσεις επιλέγουν αυτή τη στρατηγική προκειμένου να περιορίσουν το κόστος παραγωγής χωρίς να προχωρήσουν σε εμφανείς ανατιμήσεις που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά τις πωλήσεις.

Πληρώνουμε τα ίδια για λιγότερα: Το «κόλπο» των μικρότερων συσκευασιών στα σούπερ μάρκετ

Πολλοί καταναλωτές παρατηρούν μόνο την τελική τιμή στο ράφι και όχι το ακριβές βάρος ή τον όγκο του προϊόντος, γεγονός που καθιστά τη συγκεκριμένη πρακτική ιδιαίτερα αποτελεσματική από εμπορικής πλευράς. Τα τελευταία χρόνια, και ιδιαίτερα μετά τις συνεχείς ανατιμήσεις στην ενέργεια, στις πρώτες ύλες και στις μεταφορές, το φαινόμενο έχει ενταθεί σημαντικά τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς.

Το νέο πρόσωπο της ακρίβειας: Μικρότερες συσκευασίες, μεγαλύτερο κόστος

Προϊόντα που έχουν μειωθεί χωρίς να γίνει αντιληπτό

Η λίστα των προϊόντων που επηρεάζονται από το shrinkflation μεγαλώνει συνεχώς. Από σνακ και γλυκά μέχρι προϊόντα προσωπικής φροντίδας και καθαριστικά, οι αλλαγές στις ποσότητες είναι πλέον εμφανείς σε πολλές κατηγορίες. Ιδιαίτερα συχνά παρατηρούνται μειώσεις σε πατατάκια, μπισκότα, σοκολάτες και δημητριακά. Συσκευασίες που παλαιότερα περιείχαν μεγαλύτερη ποσότητα προϊόντος εμφανίζονται πλέον πιο «ελαφριές», διατηρώντας όμως σχεδόν την ίδια εξωτερική εικόνα.

VIRAL

Βόμβα στα «υπόγεια» της ΝΔ: Το κορυφαίο όνομα που θα βγει πρώτο σε σταυρούς κλέβει ο Σαμαράς από τον Μητσοτάκη!

Θρήνος για τη 36χρονη γιατρό στη Μυτιλήνη: Ούτε το νεογέννητο μωρό της δεν πρόλαβε να αγκαλιάσει – Είχε επιπλοκή στον τοκετό

Ανατριχίλα: Οι φωτογραφίες-ντοκουμέντο πριν το μακελειό στον Λόγγο Αιγίου! Όταν τίποτα δεν προμήνυε την άγρια διπλή δολοφονία μητέρας και γιου!

Παρόμοια εικόνα παρουσιάζουν και τα οικογενειακά παγωτά, όπου αρκετές συσκευασίες έχουν μικρύνει αισθητά σε λίτρα ή γραμμάρια. Το ίδιο συμβαίνει και με τις κάψουλες καφέ, που σε αρκετές περιπτώσεις περιέχουν λιγότερο προϊόν σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Το shrinkflation δεν περιορίζεται όμως μόνο στα τρόφιμα. Σημαντικές αλλαγές παρατηρούνται και σε απορρυπαντικά, σαμπουάν, αφρόλουτρα, μαλακτικά ρούχων και καλλυντικά. Πολλές εταιρείες επιλέγουν να μειώσουν τα χιλιοστόλιτρα ή τα γραμμάρια, διατηρώντας όμως σχεδόν αμετάβλητη την τιμή.

Η κρυφή ακρίβεια που μικραίνει τα προϊόντα και αδειάζει πορτοφόλια

Η «σιωπηλή» ακρίβεια που δυσκολεύει τα νοικοκυριά

Το μεγαλύτερο πρόβλημα με το shrinkflation είναι ότι πρόκειται για μια μορφή ακρίβειας που δεν γίνεται εύκολα αντιληπτή. Ο καταναλωτής βλέπει την ίδια μάρκα, παρόμοια συσκευασία και περίπου την ίδια τιμή, θεωρώντας ότι δεν έχει αλλάξει κάτι ουσιαστικό. Στην πραγματικότητα όμως, η τιμή ανά κιλό ή ανά λίτρο αυξάνεται σημαντικά. Έτσι, το κόστος ζωής επιβαρύνεται σταδιακά χωρίς να υπάρχει άμεση εικόνα της συνολικής αύξησης. Για τις οικογένειες που πραγματοποιούν μεγάλες εβδομαδιαίες αγορές, η πρακτική αυτή έχει σημαντικό αντίκτυπο στον προϋπολογισμό. Πολλοί καταναλωτές αναγκάζονται να αγοράζουν συχνότερα το ίδιο προϊόν, καθώς η μικρότερη ποσότητα εξαντλείται πιο γρήγορα.

Σιωπηλές ανατιμήσεις στα ράφια: Τα προϊόντα που «αδυνάτισαν» χωρίς να πέσει η τιμή

Πώς μπορούν να προστατευτούν οι καταναλωτές

Οι ειδικοί συμβουλεύουν τους πολίτες να δίνουν μεγαλύτερη προσοχή όχι μόνο στην τελική τιμή αλλά και στο καθαρό βάρος ή στον όγκο κάθε προϊόντος. Το πιο ασφαλές κριτήριο σύγκρισης είναι η τιμή ανά μονάδα μέτρησης, δηλαδή το κόστος ανά κιλό ή ανά λίτρο. Σε αρκετές περιπτώσεις, δύο προϊόντα με παρόμοια τιμή μπορεί να έχουν σημαντική διαφορά στην πραγματική ποσότητα που προσφέρουν. Η προσεκτική ανάγνωση των ετικετών μπορεί να αποκαλύψει αυξήσεις που διαφορετικά περνούν απαρατήρητες. Παράλληλα, οι καταναλωτές καλούνται να είναι επιφυλακτικοί απέναντι σε νέες συσκευασίες ή αλλαγές στον σχεδιασμό ενός προϊόντος. Συχνά οι διαφοροποιήσεις αυτές συνοδεύουν μείωση της ποσότητας χωρίς ξεκάθαρη ενημέρωση.

Η κατάσταση αναμένεται να γίνει ακόμη πιο δύσκολη το επόμενο διάστημα, καθώς αρκετές βιομηχανίες έχουν ήδη προχωρήσει σε νέους τιμοκαταλόγους με αυξήσεις που επηρεάζουν βασικά είδη διατροφής. Γαλακτοκομικά, αλλαντικά, σοκολάτες και τυποποιημένα τρόφιμα βρίσκονται ανάμεσα στις κατηγορίες όπου καταγράφονται νέες ανατιμήσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αυξήσεις φτάνουν ακόμη και το 10% έως 15%, επιβαρύνοντας περαιτέρω τον οικογενειακό προϋπολογισμό.