Social media μόνο για… άνω των 15 – Τι αλλάζει για τα ελληνόπουλα από το 2027

Athensmagazine Ορίστε μας ως προτεινόμενη πηγή ειδήσεων στο Google

Από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι ανήλικοι κάτω των 15 ετών στην Ελλάδα δεν θα έχουν πρόσβαση σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης χωρίς γονική συναίνεση. Η κυβέρνηση παρουσιάζει το νέο νομοθετικό πλαίσιο με στόχο την προστασία των παιδιών από τον ψηφιακό εθισμό και τις επιπτώσεις στην ψυχική τους υγεία.

Γιατί τώρα; Η ανάγκη προστασίας των ανηλίκων

Η προστασία των παιδιών από τον διαδικτυακό εθισμό ήταν κεντρικό θέμα στην ομιλία του Έλληνα Πρωθυπουργού στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 2024. Από τότε, η Ελλάδα προωθεί μια σειρά από μέτρα σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένου του KidsWallet, του πρώτου λειτουργικού συστήματος επιβεβαίωσης ηλικίας σε κράτος-μέλος της ΕΕ. Η καθημερινότητα των παιδιών πλέον εκτυλίσσεται σε μεγάλο βαθμό στο ψηφιακό περιβάλλον, με άμεσες συνέπειες στην ψυχοκοινωνική τους ανάπτυξη, την ιδιωτικότητα και τον ύπνο. Στόχος της νέας ρύθμισης είναι να μειωθεί η έκθεσή τους και να ενισχυθεί ο ρόλος των γονέων στην εποπτεία.

Ποιες πλατφόρμες επηρεάζονται;

Η απαγόρευση αφορά κάθε υπηρεσία που επιτρέπει την κοινωνική δικτύωση: Facebook, Instagram, TikTok, Snapchat και άλλες παρόμοιες εφαρμογές. Οι πλατφόρμες θα πρέπει να εγκαταστήσουν συστήματα επαλήθευσης ηλικίας σύμφωνα με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες.

Πώς θα εφαρμοστεί

Η εφαρμογή δεν θα γίνει απότομα. Απαιτείται σταδιακή εγκατάσταση συστημάτων επαλήθευσης και συνεργασία με τις πλατφόρμες. Η εμπειρία από χώρες όπως η Γαλλία δείχνει ότι τα μέτρα λειτουργούν ως ισχυρό εργαλείο προστασίας, μειώνοντας την έκθεση των ανηλίκων και υποχρεώνοντας τις πλατφόρμες να αναλάβουν ευθύνη για το περιβάλλον που δημιουργούν. Η ΕΕΤΤ, το ΕΣΡ και η Αρχή Προστασίας Δεδομένων θα εποπτεύουν τη συμμόρφωση των πλατφορμών, ενώ σε περίπτωση παραβάσεων προβλέπονται πρόστιμα, περιορισμοί λειτουργίας και κυρώσεις GDPR.

Κίνδυνοι του ψηφιακού εθισμού

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η υπερβολική χρήση social media μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη των παιδιών, προκαλώντας άγχος, κατάθλιψη, αϋπνία, κοινωνική απομόνωση και φαινόμενα όπως cyberbullying. Έρευνες δείχνουν ότι τα ίδια κυκλώματα ανταμοιβής στον εγκέφαλο ενεργοποιούνται όπως με εξαρτησιογόνες ουσίες, καθιστώντας τον ψηφιακό εθισμό ζήτημα δημόσιας υγείας αντίστοιχο με το κάπνισμα ή το αλκοόλ.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του ΟΟΣΑ:

• 1 στους 4 εφήβους ένιωσε δυσφορία όταν προσωπικές πληροφορίες κοινοποιήθηκαν online χωρίς συναίνεση.
• 17% των παιδιών 11-15 ετών υπήρξαν θύματα cyberbullying.
• 20% παραμελούν άλλες δραστηριότητες λόγω social media.

Τι θα αλλάξει από 1/1/2027

Η πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν θα διακοπεί ξαφνικά. Οι γονείς θα πρέπει να εγκαταστήσουν το KidsWallet και να επιβεβαιώνουν ότι τα παιδιά δεν παρακάμπτουν τα όρια. Οι πλατφόρμες θα προχωρήσουν σε επανεπαλήθευση όλων των λογαριασμών στην Ελλάδα, αποκλείοντας χρήστες κάτω των 15 ετών χωρίς γονική συναίνεση.

Ευρωπαϊκό πλαίσιο και ρόλος της Ελλάδας

Η Ελλάδα εντάσσει τη ρύθμιση στο ευρωπαϊκό πλαίσιο του Digital Services Act, που επιβάλει υποχρεώσεις προστασίας για τους ανήλικους και περιορίζει τη στοχευμένη διαφήμιση. Παράλληλα, ο Πρωθυπουργός ζήτησε από την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, την επέκταση του ευρωπαϊκού πιλοτικού προγράμματος επαλήθευσης ηλικίας και την καθιέρωση ενιαίου «ψηφιακού ορίου ενηλικίωσης» στα 15 έτη.

Χρονοδιάγραμμα εφαρμογής

• Β’ τρίμηνο 2026: Τριμηνιαία διαδικασία ευρωπαϊκής διαβούλευσης (TRIS).
• Γ’ εξάμηνο 2026: Ψήφιση νόμου και προσαρμογή των τεχνικών συστημάτων των πλατφορμών.
• Α’ τρίμηνο 2027: Έναρξη εφαρμογής απαγόρευσης για ανηλίκους κάτω των 15 ετών.

Η νέα ρύθμιση δεν αντικαθιστά την ευθύνη της οικογένειας, αλλά ενισχύει τη δυνατότητα των γονέων να προστατεύουν τα παιδιά τους από τους κινδύνους του ψηφιακού κόσμου, προσφέροντας ασφαλές πλαίσιο για την καθημερινή χρήση της τεχνολογίας.