Τουαλέτες στα διαστημόπλοια – Και όμως είναι έτσι

Όταν σκεφτόμαστε την κατάκτηση του διαστήματος, το μυαλό μας πηγαίνει σε εντυπωσιακούς πυραύλους, μακρινούς γαλαξίες και ηρωικούς περιπάτους στο κενό. Ωστόσο, υπάρχει μια πολύ πιο πεζή, αλλά απολύτως κρίσιμη πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι επιστήμονες της NASA και των άλλων διαστημικών υπηρεσιών εδώ και δεκαετίες: Πώς πηγαίνει κανείς στην τουαλέτα όταν δεν υπάρχει βαρύτητα;

Στη Γη, η βαρύτητα κάνει όλη τη δουλειά για εμάς, οδηγώντας τα απόβλητα μακριά από το σώμα μας. Στο διάστημα, όμως, όπου τα πάντα αιωρούνται, η διαδικασία αυτή μετατρέπεται σε μια περίπλοκη άσκηση μηχανικής και φυσικής.

Η εξέλιξη του “Διαστημικού Θρόνου”

Στις πρώτες αποστολές, όπως το πρόγραμμα Apollo, τα πράγματα ήταν πρωτόγονα και αρκετά δυσάρεστα. Οι αστροναύτες χρησιμοποιούσαν πλαστικές σακούλες που κολλούσαν στο σώμα τους με αυτοκόλλητη ταινία. Όπως μπορεί να φανταστεί κανείς, η μέθοδος αυτή δεν ήταν μόνο άβολη, αλλά και ανθυγιεινή, καθώς η πιθανότητα διαρροών σε περιβάλλον έλλειψης βαρύτητας ήταν τεράστια.

VIRAL

Ατζούν Ιλιτζαλί: Επισκέφθηκε τον Σταύρο Φλώρο και του έδωσε ένα μοναδικό δώρο – Η φωτογραφία που συγκλονίζει, ποια είναι τα δύο κορίτσια πλάι του;

Σοκ στον «αέρα» του Super Katerina: Η Καινούργιου την ρώτησε για τον σύζυγό της και εκείνη αποκάλυψε πως χώρισε (Video)

«Έτσι βρήκα τον Σεργιανόπουλο στο διαμέρισμα»: Ο Πάνος Σόμπολος για την εικόνα που αντίκρισε μετά τη δολοφονία

Σήμερα, στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), οι τουαλέτες είναι θαύματα της τεχνολογίας, αξίας πολλών εκατομμυρίων δολαρίων. Η βασική αρχή λειτουργίας τους βασίζεται στην αναρρόφηση (suction). Αντί για νερό που παρασύρει τα απόβλητα, χρησιμοποιείται ρεύμα αέρα που λειτουργεί σαν ηλεκτρική σκούπα, διασφαλίζοντας ότι τίποτα δεν θα «δραπετεύσει» στον θάλαμο του σταθμού.

Πώς λειτουργεί στην πράξη;

Η χρήση της διαστημικής τουαλέτας απαιτεί εκπαίδευση. Για τα υγρά απόβλητα, υπάρχει ένας ειδικός σωλήνας με ένα χωνί στην άκρη, ο οποίος είναι διαφορετικός για τους άνδρες και τις γυναίκες. Ο αέρας τραβά τα ούρα μέσα στο σύστημα ανακύκλωσης.

Για τα στερεά απόβλητα, η διαδικασία είναι ακόμα πιο απαιτητική. Οι αστροναύτες πρέπει να προσδεθούν στο κάθισμα με ειδικές ζώνες και λαβές για τα πόδια, ώστε να μην αρχίσουν να αιωρούνται κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Το κάθισμα της τουαλέτας είναι πολύ μικρότερο από αυτό που έχουμε συνηθίσει στο σπίτι μας, ώστε να εξασφαλίζεται η τέλεια «σφράγιση» και η αποτελεσματική αναρρόφηση των αποβλήτων.

Η μαγεία της ανακύκλωσης

Εδώ έρχεται το πιο εντυπωσιακό κομμάτι: Τι γίνονται όλα αυτά τα απόβλητα; Στο διάστημα, κάθε σταγόνα είναι πολύτιμη. Τα ούρα των αστροναυτών περνούν από ένα εξελιγμένο σύστημα φιλτραρίσματος και επεξεργασίας, το οποίο τα μετατρέπει ξανά σε πόσιμο νερό. Όπως λένε συχνά χαριτολογώντας οι αστροναύτες: «Ο σημερινός καφές είναι ο αυριανός καφές».

Αυτό το κλειστό κύκλωμα ανακύκλωσης είναι απαραίτητο για τη διαβίωση στον ISS, καθώς η μεταφορά νερού από τη Γη είναι εξαιρετικά δαπανηρή. Αντίθετα, τα στερεά απόβλητα αποθηκεύονται σε ειδικά μεταλλικά δοχεία. Όταν αυτά γεμίσουν, τοποθετούνται σε σκάφη ανεφοδιασμού που πρόκειται να απορριφθούν. Καθώς το σκάφος επανέρχεται στην ατμόσφαιρα της Γης, καίγεται μαζί με τα σκουπίδια, δημιουργώντας αυτό που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε «πεφταστέρια» από διαστημικά απόβλητα.

Το Μέλλον και οι αποστολές στον Άρη

Καθώς η ανθρωπότητα ετοιμάζεται για την επιστροφή στη Σελήνη και το πρώτο ταξίδι στον Άρη, οι επιστήμονες σχεδιάζουν ακόμα πιο αποδοτικές τουαλέτες. Η νέα τουαλέτα της NASA, το Universal Waste Management System (UWMS), είναι πιο συμπαγής, πιο ελαφριά και ειδικά σχεδιασμένη για να είναι πιο φιλική προς το γυναικείο πλήρωμα. Η τουαλέτα των αστροναυτών μπορεί να μην είναι το πιο λαμπερό κομμάτι της αεροδιαστημικής, αλλά είναι η απόδειξη της ανθρώπινης εφευρετικότητας. Μας υπενθυμίζει ότι, για να φτάσουμε στα άστρα, πρέπει πρώτα να λύσουμε τα πιο βασικά, γήινα προβλήματά μας με απόλυτη ακρίβεια.